Zogenaamde pro-ana coaches zeggen jonge meisjes te willen helpen met afvallen, maar vragen vaak om naaktfoto’s of seks.Foto: vadimguzhva/Getty Images

‘Dat deze mannen hier niet voor terugdeinzen, is shockerend’

Op pro-ana-websites, waarop meisjes elkaar aanmoedigen zo min mogelijk te eten, zijn mannelijke afvalcoaches actief die ‘helpen’ in ruil voor naaktfoto’s of seks.

Bob J., de ‘anorexia-verkrachter’, kreeg in 2013 een gevangenisstraf van vier jaar en tbs met dwangverpleging. De man uit Apeldoorn had zes meisjes met een eetstoornis naar zijn huis gelokt om hen te verkrachten.

Meer mannen blijken misbruik te maken van meisjes met anorexia. Op zogenoemde ‘pro-ana-websites’, waarop jonge meisjes elkaar tips geven om extreem af te vallen, zijn mannelijke ‘coaches’ actief die om naaktfoto’s en seks vragen in ruil voor hulp bij het afvallen. Het Centrum tegen Kinderhandel en Mensenhandel (CKM), GGZ Rivierduinen Eetstoornissen Ursula en de hulpwebsite Proud2Bme doen hier onderzoek naar en kwamen vrijdag al met de eerste resultaten naar buiten, omdat ze die schokkend vonden.

„We hebben twee nepprofielen op pro-ana-websites opgezet, om meer te weten te komen over hoe de coaches te werk gaan”, zegt Eric van Furth, bijzonder hoogleraar eetstoornissen aan de Universiteit Leiden en verbonden aan het onderzoek. „Daarnaast willen we meisjes spreken die ervaringen hebben met pro-ana-coaches. Tot twee weken geleden hadden ongeveer zestig meisjes onze vragenlijst ingevuld. Twintig daarvan gaven aan dat we contact mogen opnemen, daarvan zijn er nu vijf gesproken. Maar we willen nog veel meer meisjes spreken.”

Wat zijn de voorlopige uitkomsten?

„Op een pro-ana-forum hebben we een oproepje geplaatst: ‘Ik ben veertien en heb hulp nodig bij afvallen.’ Binnen een dag kwamen daar reacties op van zogenoemde ‘pro-ana-coaches’. Het merendeel is man, soms doen ze zich voor als vrouw. De gesprekken met deze coaches werden meestal voortgezet op sociale media, meestal de chat-app Kik. Zo hebben we tussen de veertig en vijftig coaches gesproken. Dat ging echt heel rap; dit gebeurde allemaal binnen twee weken.”

Hoe gaan deze coaches te werk?

„Een enkeling doet aan grooming – digitaal kinderlokken. Die probeert eerst een vriendelijke, positieve relatie op te bouwen, waarna de vraag naar foto’s in ondergoed of naaktfoto’s volgt. Er zijn ook mannen die meteen op hun doel afgaan. Zij zeggen na twee of drie interacties: ‘Ik wil dat je nu foto’s van jezelf in ondergoed stuurt, want dan kan ik zien waar je moet afvallen’. Dat kan een voorbode zijn voor een vraag om seks of fysieke afspraak. Uit de ingevulde vragenformulieren blijkt dat dit zeker één keer is voorgekomen. Hierbij wist de coach dat hij te maken had met een minderjarig meisje.”

Had u deze uitkomsten verwacht?

„Nee, absoluut niet. Ik ben geschokt door het aantal pro-ana-coaches, de snelheid waarmee ze op onze lokprofielen afkwamen en de inhoud van de gesprekken. Dat deze mannen er niet voor terugdeinzen om zich heel dwingend op te stellen tegenover een minderjarig meisje, met seks als doel, vind ik ronduit shockerend.”

Is dit fenomeen nieuw?

„Nee, absoluut niet. Ik kreeg net een appje van een collega dat in 1995 al aandacht is besteed aan dit onderwerp. Een enkele onderzoeksjournalist heeft zich er al eens in verdiept. Wat nieuw is, is dat we het wetenschappelijk onderzoeken.”

Wat hopen jullie dat met deze informatie gebeurt?

„We willen het onderzoek op een goede manier afronden en na de zomer naar buiten brengen. Ik hoop dat we met onder andere met het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport gaan kijken hoe we deze kwetsbare meisjes zo goed mogelijk kunnen beschermen.”