‘We zeggen ook niet: in die wijk kun je beter geen hoofddoek dragen’

Antisemitisme Op het Plein in Den Haag protesteerden tweehonderd mensen tegen de oproep om keppeltjes af te doen. Politici toonden zich solidair. „We gaan dit kneiterhard aanpakken.”

Onder het motto #KeppelOp demonstreerde het Centrum Informatie en Documentatie Israel (CIDI) woensdag op het Plein in Den Haag tegen antisemitisme en voor het recht op het dragen van een keppel.
Onder het motto #KeppelOp demonstreerde het Centrum Informatie en Documentatie Israel (CIDI) woensdag op het Plein in Den Haag tegen antisemitisme en voor het recht op het dragen van een keppel. Foto ANP/Remko de Waal

Donald Broekhuizen drukt een kartonnen keppel op zijn kale hoofd. Die glijdt er meteen weer af. „Als je haar hebt is het veel makkelijker”, zegt hij. Normaal draagt Broekhuizen geen keppel, hij is ook niet joods. Vandaag is hij „uit solidariteit” bij de demonstratie #KeppelOp, tegen antisemitisme en vóór het dragen van een keppel.

Het protest, op het Plein in Den Haag, is georganiseerd door het Centrum Informatie en Documentatie Israel (CIDI), nadat de Duitse coördinator voor antisemitismebestrijding Felix Klein Duitse joden afraadde in sommige delen van Duitsland een keppel te dragen. „Dat vond ik een wonderlijke insteek, dat men zich moet aanpassen”, zegt Broekhuizen. „We zeggen ook niet: in die wijk kun je beter geen hoofddoek dragen.”

Terwijl Broekhuizen met een vriend overlegt over de beste manier om de kartonnetjes vast te zetten (met een elastiekje? Een zonnebril erop?) begint directeur van het CIDI Hanna Luden haar toespraak. „Steeds vaker krijgen joden te maken met haat”, zegt ze. „Zeventig procent van de joden vermijdt soms het dragen van joodse symbolen.”

Lees ook van Rosanne Hertzberger: Ik weiger een vierde generatie slachtoffers groot te brengen

Terwijl ze luistert frunnikt Dineke Janssen-Dulfer onbewust aan de davidster aan haar halsketting. Achter haar, met zijn handen op haar schouders, staat haar man Gerard. De twee zijn messiaans, ze combineren aspecten van het christendom en het jodendom in hun geloof. Hun dochter is bekeerd tot het orthodoxe jodendom. Dineke knikt naar haar man. „Hij houdt zijn kippa al de hele dag op.”

Drie miljoen euro

Luden geeft het woord aan vertegenwoordigers van politieke partijen. Tijdens haar toespraak roept Tweede Kamerlid Dilan Yesilgöz-Zegerius (VVD) de fractievoorzitter van de ChristenUnie, Gert-Jan Segers, bij zich. In april schreven zij samen een initiatiefnota voor de aanpak van antisemitisme. „We gaan dit kneiterhard aanpakken”, zegt Yesilgöz-Zegerius. Ze pleitten onder meer voor beter onderwijs over antisemitisme en maatregelen om joden die slachtoffer zijn geworden van antisemitisme makkelijker aangifte te laten doen. Maandag werd in de Voorjaarsnota bekendgemaakt dat er drie miljoen euro wordt vrijgemaakt voor het uitvoeren van dat plan.

Er zijn zo’n tweehonderd mensen naar het protest op het Plein gekomen. Ook politici tonen hun solidariteit, onder wie minister Ferdinand Grapperhaus (Justitie, CDA), Forum voor Democratie-leider Thierry Baudet en SGP-leider Kees van der Staaij. Ook zij dragen een keppeltje.

De Alkmaarse rabbijn Simon Bornstein noemt het bemoedigend dat „het hele politieke spectrum er staat.” „Van links tot rechts, of wat sommigen extreem-rechts zouden noemen.” In zijn gemeenschap hoort hij nog vaak voorbeelden van antisemitisme, maar hij maakt het ook zelf mee. Zoals laatst, toen hij langs Den Haag Centraal liep. „Er kwamen salafistisch georiënteerde mensen op mij af. Die zeiden in het Engels: Ik wil dat je doodgaat. Je bent toch jood?”

Met sleutels bekrast

Als de laatste politicus is uitgesproken, zetten Rick de Jonge en zijn vrienden het lied ‘Am Yisrael Chai’ in. De bezoekers klappen en zingen mee. Hij is uit Alblasserdam gekomen „omdat ik wil protesteren voor het recht ervoor uit te komen dat ik zionist ben. Tegen het feit dat joden niet normaal over straat kunnen lopen.” Toen een vriend eens in Delft uit de auto stapte met een keppel op, werd die auto met sleutels bekrast. Een andere vriend werd op de Haagse Hogeschool voor de voeten gespuugd. Zelf draagt hij tsietsiet, blauw-witte kwastjes, om zijn riem. De Jonge, die werkt bij een fastfoodketen, werd er een keer door zijn manager op aangesproken. „Toen wees ik hem erop dat mijn collega ook een hoofddoek mocht dragen. Sindsdien zegt hij er niets meer over.”