Mueller wil niet getuigen, maar hint wel op impeachment

Speciaal aanklager Robert Mueller heeft niets toe te voegen aan zijn rapport, zei hij in een persconferentie. Het Congres is wat hem betreft aan zet.

Robert Mueller sprak voor het eerst na de publicatie van zijn onderzoek in het openbaar.
Robert Mueller sprak voor het eerst na de publicatie van zijn onderzoek in het openbaar. Foto Jim Lo Scalzo

Speciaal aanklager Robert Mueller zal niet uit zichzelf komen getuigen in het Amerikaanse congres. Als hij met een dagvaarding wordt gesommeerd te getuigen, dan zal hij „niets meer zeggen dan wat er in mijn rapport staat. Mijn rapport is mijn getuigenis”, aldus Mueller.

Dat zei Mueller woensdag tijdens een persconferentie op het ministerie van Justitie in Washington. Het was zijn eerste publieke optreden sinds de voltooiing van zijn rapport, eind maart dit jaar. Mueller deed als speciaal aanklager twee jaar onderzoek naar mogelijke samenwerking tussen het campagneteam van Donald Trump en de Russische regering om de presidentsverkiezingen van 2016 te beïnvloeden. Hoewel systematische verstoring van het verkiezingsproces door de Russen zich feitelijk heeft voorgedaan, zo onderstreepte Mueller meermaals, vond het onderzoeksteam geen bewijs dat iemand van de Trumpcampagne met de Russen had samengespannen.

Onderzoeksteam

Mueller zei met nadruk dat het onderzoeksteam bewust niet heeft willen zeggen dat president Trump ónschuldig is aan de tweede lijn van het onderzoek: belemmering van de rechtsgang.

Dat er geen aanklacht volgde wegens obstruction of justice, zei Mueller, komt doordat de staande opvatting van het Amerikaanse ministerie van Justitie is dat een zittende president niet kan worden vervolgd voor een misdrijf zoals gedefinieerd in het federale wetboek van strafrecht. Voor beschuldigingen aan het adres van de president, zei Mueller, zijn „andere voorzieningen getroffen in de Grondwet” – waarmee hij verwees naar impeachment, de afzettingsprocedure.

Mijn rapport is mijn getuigenis

Robert Mueller Speciaal aanklager

Voorts leek Mueller zijn tien minuten durende persconferentie te gebruiken om een aantal geruchten rond zijn onderzoek te ontzenuwen. Tegen de Republikeinse complotdenkers leken de waarderende woorden voor zijn team gericht – door Trump steevast als „boze Democraten” betiteld – die Mueller „hoogst integer” noemde. In deze hoek plaatste hij ook een korte opmerking over de reden voor het onderzoek: de bewezen pogingen van Russen om de verkiezingen in de VS te beïnvloeden ten gunste van kandidaat Donald Trump.

In vijf parlementaire commissies zijn onderzoeken ingesteld naar Donald Trump. De Amerikaanse president en het Congres staan lijnrecht tegenover elkaar

Lijfwacht en schoothond

Aan de andere kant nam hij minister van Justitie William Barr in bescherming, die door Democraten afgeschilderd wordt als lijfwacht en schoothond van de president. Mueller verweet Barr eerder via een kritische brief dat diens presentatie van de belangrijkste conclusies uit het rapport een scheef beeld gaf. Hierna werd het complete rapport vrijgegeven, zij het met grote delen zwart gelakt. Mueller zei woensdag dat hij geen enkele reden heeft om te twijfelen aan de intenties van Barr.

Voor de Democratische Partij moet het een gemengd genoegen zijn geweest om Mueller te horen. Zij hadden gehoopt in een verhoor met hem meer te horen dan wat in de 448 bladzijden van het rapport staat – dat heeft Mueller nu uitgesloten. Maar de scheidend speciaal aanklager leek de parlementariërs wel de weg te wijzen naar een vervolg op zijn onderzoek: impeachment.