GroenLinks-Kamerlid stapt op na conflict met Klaver

Vertrek Özdil Eerder deze maand botste Özdil met de fractietop over het leenstelsel. Klaver stelt nu dat Özdil al langer niet goed functioneerde.

GroenLinks-Kamerlid Zihni Özdil.
GroenLinks-Kamerlid Zihni Özdil. Foto David van Dam

Na een hoog opgelopen ruzie met partijleider Jesse Klaver is GroenLinks-Tweede Kamerlid Zihni Özdil dinsdagavond uit de fractie gestapt. Hij zal zijn zetel niet vasthouden en ook de Tweede Kamer verlaten. Daarmee verliest GroenLinks voor de vierde keer in deze kabinetsperiode een fractielid.

In een bericht aan de leden van GroenLinks spreekt Klaver van „een niet meer te herstellen vertrouwensbreuk”. En ook dat Özdil niet naar behoren functioneerde. „Als Kamerlid kwam hij in de knoop. We hebben ons uiterste best gedaan hem te ondersteunen en te behouden. Dat is niet gelukt en daar balen wij van.”

Özdil liet hierop in een verklaring op Facebook weten het „ontzettend jammer” te vinden dat de partijleiding voor „karaktermoord” heeft gekozen. „Ik heb mijn Kamerlidmaatschap naar eer en geweten geprobeerd in te vullen. Politiek gaat over meer dan fractiedisicipline.”

Pijnlijk

Het conflict met fractievoorzitter Klaver is pijnlijk omdat de twee elkaar in eerste instantie erg goed lagen. Özdil, voorheen geschiedenisdocent aan de Erasmus Universiteit, was door Klaver eind 2016 persoonlijk voorgedragen voor de kandidatenlijst. Hij kwam op plek 8 terecht. Hij had Klaver geholpen bij het schrijven van diens tweede boek De empathische samenleving. In de campagne voor de Tweede Kamerverkiezingen speelde Özdil een prominente rol als inleider voor speeches van de partijleider. „Premier Klaver”, grapte hij ooit op een bijeenkomst in Nijmegen. „Klinkt best goed.”

Lees ook het Zomeravondgesprek uit 2014 waarin Zihni Özdil botst met hoogleraar economie Sweder van Wijnbergen: ‘Jongen, de wereld is veel subtieler dan jouw cliché’

Inhoudelijk botste Özdil met de fractietop over het leenstelsel voor studenten. Dit was ooit mede door Klaver bedacht, nog in zijn rol als fractiewoordvoerder Onderwijs tijdens het vorige kabinet. Özdil trok eerder deze maand zijn steun aan het stelsel publiekelijk in, via een niet met de fractie afgestemd interview met Trouw. Hij werd hiervoor door Klaver op het matje geroepen. Bij een van die gesprekken, vorige week, probeerde Özdil het gesprek op te nemen. „Ik voelde me niet veilig”, zegt Özdil.

Dit was voor Klaver aanleiding de fractie, dinsdagavond, zónder Özdil bijeen te roepen om over de situatie te spreken. Alle dertien andere fractieleden zegden daarbij het vertrouwen in Özdil op. „Bij Zihni kun je kennelijk niet meer vrijuit praten”, vertolkt een aanwezige dat gevoel in de fractie.

Felle kritiek

Eind vorige maand kreeg Özdil ook felle kritiek vanuit de partij nadat hij een foto op Twitter had gezet met de rechtse historicus Sid Lukkassen, een aanhanger van FVD. Vanuit de fractietop was hem te kennen gegeven voorlopig „helemaal niet meer” te twitteren”. Özdil voelde dit als een poging hem monddood te maken, die „de geloofwaardigheid van GroenLinks als vrijzinnige partij” op het spel zette.

Intern had Özdil vaker kritiek op de wijze waarop de fractie was georganiseerd. Die was te veel gericht op partijleider Klaver. Hij klaagde over gebrek aan ondersteuning. „Alle ballen gaan altijd op Jesse. Dat leidde tot groeiend ongemak.” Eind vorig jaar was Özdil een paar maanden afwezig door een burn-out. Een betrokkene uit de fractie: „Het is tragisch maar het Kamerlidmaatschap bleek te ingewikkeld en te stressvol voor Zihni. Hij was er niet op zijn plek.”