Terug van heel lang weggeweest

Tweedehands boeken Amsterdammers reageren blij op de terugkeer van De Slegte. Wellicht „een bewijs van het hernieuwde lezen van papieren boeken”.

Vanaf dag één gingen boekliefhebbers in de stellingkasten van De Slegte weer op zoek naar buitenkansjes.
Vanaf dag één gingen boekliefhebbers in de stellingkasten van De Slegte weer op zoek naar buitenkansjes. Rob van Dullemen

„De felicitaties stromen binnen, het lijkt of heel boekenminnend Amsterdam blij is dat De Slegte terug is in de stad”, zegt Marnix Hokke (43), bedrijfsleider van de nieuwe vestiging van tweehands- en ramjsboekhandel De Slegte. Tot 2013 had de winkel een fameuze vestiging aan de Kalverstraat, maar wegens financiële problemen en verkoop verdween de naam uit het Nederlandse straatbeeld, gevoelsmatig al lang geleden. „Amsterdam is de derde stad, na Leiden en Rotterdam, waar we terug zijn”, aldus Hokke. „Het voelt alsof we vintage zijn met onze tweedehands boeken, zoals lp’s die op dit moment enorm in trek zijn”.

Na zes jaar afwezigheid heeft De Slegte het voormalige dubbele pand van muziekhandel Dirk Witte aan de Vijzelstraat 53 betrokken, vlakbij de Munttoren. De vestiging telt de begane grond plus twee verdiepingen. Alle denkbare genres zijn vertegenwoordigd: van literatuur tot management, van reizen tot historie, van natuur tot geesteswetenschappen.

Het interieur straalt van nieuwheid. Design- en architectenbureau House of Amud koos voor een gevarieerd zwart-wit interieur. Soms is het ensemble van muren en boekenkasten zwart, dan weer is er een afwisseling tussen zwart en wit. Het oogt ruimtelijk en biedt een geheel andere sfeer dan de vertrouwde bruin-houten stellingen, betegelde vloeren en TL-lampen in de voorgaande vestiging.

„Voor dit moderne interieur is welbewust gekozen”, aldus Hokke. „Via internetbestellingen en nieuwsbrieven kwamen we erachter dat veel jongeren de weg naar fysieke boeken van De Slegte weten te vinden. Dus we bestaan niet langer alleen op internet. Je zou bijna kunnen stellen dat het ouderwetse boeken lezen weer in opkomst is”.

Teloorgang

De voorgeschiedenis van deze heropende winkel leest als een drama. Gedwongen door financiële problemen werd De Slegte in 2013 verkocht aan investeringsmaatschappij Procures. Onder de naam Polare werden De Slegte en Selexyz-boekhandels samengevoegd tot zogenoemde ‘boekenpaleizen’ met oude en nieuwe boeken, „een totaalconcept”, aldus Hokke. Polare ging echter wegens onkunde failliet in 2014. In Amsterdam maakte De Slegte deel uit van Selexyz, toen nog op het Koningsplein. De teloorgang van De Slegte ging eigenaar Jan Bernard de Slegte aan het hart. Hij zette het bedrijf in België voort en de keten keerde via die omweg terug in Nederland. De nieuwe Slegte is geheel zelfstandig, en heeft niets met de tweedehands afdeling van het huidige Scheltema aan het Rokin van doen.

Foto Rob van Dullemen

De Rotterdamse lantaarnopsteker Jan de Slegte begon in 1908 in Rotterdam de eerste ramsjboekhandel. De huidige eigenaar van het familiebedrijf is zijn achterkleinzoon. De Amsterdamse vestiging dateert uit de jaren dertig. De Slegte heet ook wel „de moeder aller ramsjboekhandels”. Hokke: „Deze nieuwe vestiging kent hetzelfde concept als vroeger: er is tweedehands, antiquarische boeken, verse ramsj. De oppervlakte bedraagt 400 à 500 vierkante meter; het aantal titels telt 35.000. Hokke en zijn medewerkers krijgen zo goed als de hele dag enthousiaste reacties, ook tijdens het korte bezoek van de verslaggever. „Wat geweldig dat jullie er weer zijn”, zegt een mevrouw, „want lezen van een iPad is niet het echte lezen.” Als vanouds snuffelen bezoekers tussen de boeken. Opvallend is wel dat de exemplaren nieuwer ogen dan in het Kalverstraat-filiaal. Hokke: „Dat klopt, we leggen de lat hoger en willen gave exemplaren aanbieden.”

Ruim 250.000 titels

Net als vroeger betrekt De Slegte boeken rechtstreeks van uitgeverijen, particulieren en een groothandel als Steven Sterk. In de winkel staan informatiezuilen waarmee de belangstellende online kan zoeken in het gehele bestand van ruim 250.000 titels, die zich zowel in andere winkels als in het centrale magazijn in Almere bevinden.

Hokke is verrast dat deze „herontdekking door een jongere generatie van De Slegte een bewijs kan zijn van het hernieuwde lezen van papieren boeken”. Nu is het nog spannend: weet de klandizie de weg naar de Vijzelstraat te vinden? Hij is ervan overtuigd: de winkel zit heel dicht bij het centrum.

Misschien kan het een probleem vormen dat de winkel per auto moeilijk te bereiken is. Dat was de reden dat muziekhandel Dirk Witte uit het pand vertrok: zijn klanten die toch graag hun gitaren en muziekapparatuur per auto wilden vervoeren lieten het afweten.

Maar voor een boekhandel ligt dat toch anders: het gaat om de loop naar de winkel. Die combinatie van webshop en echte winkel is als een „voorzichtige herrijzenis van de keten”, zoals Hokke de woorden van eigenaar De Slegte citeert. En misschien komt er nog een filiaal in Utrecht. „Maar eerst richten we ons op Amsterdam.”