Heerlijke chaos

De Nederlandse schaakliefhebbers hebben er geen nationale rouwdienst van gemaakt, maar het kwam toch hard aan toen Anish Giri zich niet plaatste voor het kandidatentoernooi van 2018. Nu zijn de kwalificatiewedstrijden voor het kandidatentoernooi van 2020 begonnen. Het systeem is te ingewikkeld om hier uit te leggen. Het eerste toernooi waarin punten kunnen worden verdiend voor de kwalificatie is aan de gang in de beroemde ‘Botvinnik Centrale Schaakclub’ aan de Gogol-boulevard in Moskou, de heilige tempel van het Russische schaak.

Het toernooi is nog bezig, maar helaas niet meer voor Giri. Het is een knock-outtoernooi en Giri werd meteen uitgeschakeld door de jonge Rus Daniil Doebov (23). Giri had de hoogste rating van de 16 spelers en Doebov de laagste, maar toch leek Giri onzeker. Als het 1-1 zou staan na de eerste twee partijen zouden er rapidpartijen gespeeld worden, en Giri zei dat hij zich daarin de mindere voelde. Doebov is wereldkampioen rapidschaak.

Misschien kwam het daardoor dat Giri zich in de twee partijen met klassieke bedenktijd mee liet slepen in een chaos waarin beide partijen geen idee hadden waar ze aan toe waren. Doebov leek zich als een vis in het water te voelen.

Het is voor ons een troost dat er voor Giri nog andere manieren zijn om in het kandidatentoernooi te komen, en misschien ook dat Doebov een geweldige partij speelde. Er werd al enigszins voorbarig gesproken over de partij van het jaar en Doebov zei zelf: „Het was een van die partijen die maken dat we van schaken houden.”

In de volgende ronde werd Doebov uitgeschakeld door de Amerikaan Hikaru Nakamura. Toen zei Doebov dat hij zich door zijn geweldige overwinning op Giri misschien het hoofd op hol had laten brengen: „Als je eenmaal begint een succes te vieren of gewoon gelukkig bent, wordt het ongelooflijk moeilijk.”

Daniil Doebov - Anish Giri, Grand Prix Moskou 2019

1. d4 Pf6 2. c4 e6 3. Pf3 d5 4. Lg5 dxc4 5. e4 b5 6. a4 c6 7. Pc3 b4 8. Pb1 La6 9. e5 h6 10. Lxf6 gxf6 11. exf6 c5 Giri had hier al drie kwartier nagedacht, Doebov speelde bliksemsnel. 12. Pbd2 Een moeilijke stelling voor zwart, juist omdat hij zoveel mogelijkheden heeft. 12...Pc6 was het veiligst. 12...c3 13. bxc3 bxc3 14. Pe4 cxd4 15. Lb5+ Lxb5 16. axb5 Dd5 17. Dxd4 Dxb5 18. Pxc3 De computer roept dat wit na 18. Pe5 duidelijk voordeel zou hebben. 18...Lb4 19. 0-0-0

Zie diagram

Spectaculair, een rochade zonder ook maar één beschermende pion. Wit dreigt mat en damewinst. 19...Da5 Veel beter was 19...Db6. Als wit dan 20. Pb5 doet, komt zwart na 20...Dc6+ 21. Kb1 Pa6 in het voordeel. 20. Pb5 Pa6 21. Dd7+ Kf8 22. Kb1 Koelbloedig. 22...La3 Zwart laat zich verleiden tot een serie schaakjes die zijn toestand verslechteren. 23. Td3 Db4+ 24. Kc2 Da4+ 25. Kd2 Lb4+ 26. Ke2 Kg8 27. Pe5 Dc2+ 28. Kf3 Wits koning is in veiligheid, die van zwart zit in de knel. 28...Tf8 29. Thd1 h5 Nu veld g4 gedekt is, is 30...Pc5 een dreiging. 30. Dd4 Nu is er voor zwart geen ontkomen meer aan. 30...Th7 31. Df4 Lc5 32. Pd4 Da2 33. T1d2 Dd5+ 34. Ke2 Lb4 35. Pdc6 Dc5 36.Pe7+ Kh8 en na deze zet gaf Giri meteen op, omdat hij na 37. Pxf7+ snel mat gaat.