Recensie

Recensie Muziek

Grazinyte-Tyla geeft strakke leiding aan orkest van Birmingham

Klassiek Mirga Grazinyte-Tyla geldt als groot dirigeertalent. Met het Birmingham Symphony Orchestra was ze te gast in het Concertgebouw in Amsterdam.

Dirigente Mirga Grazinyte-Tyla.
Dirigente Mirga Grazinyte-Tyla. Foto Frans Jansen
    • Joep Stapel

De Litouwse dirigente Mirga Grazinyte-Tyla (1986) gaat als een speer. Haar contract in Birmingham, waar ze sinds 2016 chef is, werd vorig jaar verlengd. Als eerste vrouwelijke dirigent tekende ze een exclusief contract bij Deutsche Grammophon. Daar kwam deze maand haar eerste cd uit, met origineel repertoire: twee symfonieën van Sovjet-dissident Weinberg. Dinsdag maakte Grazinyte-Tyla met haar City of Birmingham Symphony Orchestra haar debuut in het Concertgebouw in Amsterdam.

Met haar dirigeerstijl wekt Grazinyte-Tyla niet de indruk de controle makkelijk te kunnen loslaten. Ze slaat zwierig maar zeer precies en geeft álle inzetten, wendingen en overgangen aan. Bij de opzwepende slotdans van Weinbergs Rapsodie op Moldavische thema’s zou je iets meer ontspanning verwachten, maar Grazinyte-Tyla bleef erbovenop zitten, alsof het orkest zonder haar tot stilstand zou komen. Hoe energiek ook, de uitvoering behield daardoor iets cerebraals.

https://www.youtube.com/watch?v=4AP-o94fdZI

Net als Weinberg is Prokofjevs Vijfde pianoconcert niet wat je noemt courant repertoire. Maar de soliste, wereldster Yuja Wang, maakt zich er al langer hard voor en trekt sowieso volle zalen. Eerder deze maand moest Wang om gezondheidsredenen nog concerten afzeggen, maar sinds een paar dagen heeft ze zich weer bij de tournee aangesloten. Niet dat de samenwerking meteen op rolletjes liep. Wang is een wonder van techniek, kleurnuances en razendsnelle schakelingen, maar Prokofjev vraagt allereerst om een hoekige puls, en op dat punt zaten zij en Grazinyte-Tyla niet op één lijn. Bovendien was de balans tussen vleugel en orkest regelmatig zoek – niet alleen bij massale tutti, maar ook in de luwte van het ‘Larghetto’, waar de solo-fluiten nogal rauw op Wangs feeërieke tinkelingen lagen.

Lees ook deze recensie van het debuut van Grazinyte-Tyla in Nederland vorig jaar.

In Stravinsky’s eerste Vuurvogel-suite lieten het CBSO en Grazinyte-Tyla pas echt horen wat ze in huis hebben, met impressionistische kleurenpracht en fijne sfeertekeningen die konden omslaan als een blad aan een boom. Vanaf de gefluisterde contrabasinzetten danste de muziek prachtig gedoseerd naar de stormachtige finale.