Recensie

Recensie Film

Kunnen mannen veranderen?

Drama In de kostuumfilm ‘Mademoiselle de Joncquières’ belandt het hoofdpersonage in een open huwelijk. Waar de emoties hoog oplopen bij de vele intriges in de film, blijft de regie beheerst.

Madame de La Pommeraye (Cécile de France) en Marquis des Arcis (Edouard Baer) in ‘Mademoiselle de Joncquières’.
Madame de La Pommeraye (Cécile de France) en Marquis des Arcis (Edouard Baer) in ‘Mademoiselle de Joncquières’.
    • André Waardenburg

De jonge weduwe Madame de La Pommeraye woont ver van Parijs op een statig landgoed. Zij wordt het hof gemaakt door Marquis des Arcis, een libertijn die haar doet geloven dat hij zijn losbollige leven zal beteren. Lang weerstaat zij zijn avances maar eenmaal getrouwd verdwijnt zijn interesse in haar al snel, precies zoals zij voorspelde. Mannen vinden de jacht het opwindendst. Is de prooi eenmaal verschalkt, dan volgt verveling.

Hun huwelijkscrisis levert een fraaie scène op waarin zij veinst dat sinds hun echtverbinding al haar passie voor hem is verdampt. Haar toneelspel ontlokt bij hem de pijnlijke ontboezeming dat dit bij hem ook het geval is en dat hij al avontuurtjes had, waarna het paar in schijnbaar goed overleg besluit tot een open huwelijk.

Maar getroffen door de ontrouw van haar echtgenoot besluit Madame de La Pommeraye wraak te nemen op haar lichtzinnige man. Op welke manier zij dit doet kan maar beter een verrassing blijven, maar dat titelfiguur Mademoiselle de Joncquières hierbij een bepalende rol speelt, spreekt voor zich.

Wat volgt doet enigszins denken aan de beroemde brievenroman Les liaisons dangereuses van Pierre Choderlos de Laclos en de vele verfilmingen ervan, zoals Dangerous Liaisons (1988). En dat kan kloppen, want Mademoiselle de Joncquières is gebaseerd op elementen uit de achttiende-eeuwse roman Jacques le fataliste et son maître van Denis Diderot, een tijdgenoot van Choderlos de Laclos.

De Franse filmmaker Emmanuel Mouret maakt er een sterke kostuumfilm van waarin vooral de somptueuze decors en de sprankelende dialogen – vol ironie en bon mots – de aandacht trekken. Hoewel gesitueerd in de achttiende eeuw gaat Mourets film over tijdloze onderwerpen: man-vrouwverhoudingen, machtsspelletjes en bespiegelingen over de capricieuze aard van verlangen.

Mouret giet alles in een weloverwogen mise-en-scène waarin de intriges op kalme wijze worden ontvouwen. Waar de emoties hoog oplopen, blijft zijn regie beheerst. Door de focus op zijn acteurs weet de toeschouwer altijd wat zij denken en voelen, ook al doen zij zich voor de buitenwacht anders voor. Daar heb je goede acteurs voor nodig en die heeft Mouret: Cécile de France maakt indruk als versmade vrouw die uiterlijk onbewogen blijft en theateracteur Édouard Baer portretteert de markies als iemand die slachtoffer is van zijn begeerte. Ook daar komt Dangerous Liaisons om de hoek kijken, met name het herhaalde zinnetje van Valmont (John Malkovich) uit die film: „It’s beyond my control.”

Kunnen mannen veranderen? Het meeslepende laatste half uur van Mademoiselle de Joncquières geeft een mogelijk antwoord.