‘Steeds meer mensen verslaafd aan oxycodon’

Klinieken zeggen tegen RTL Nieuws dat het aantal mensen dat is opgenomen met een verslaving aan de pijnstiller binnen een paar jaar is gestegen naar „tientallen per maand.”

Verpakkingen van de pijnstiller oxycodon.
Verpakkingen van de pijnstiller oxycodon. Foto Rob Engelaar/ANP

Steeds meer mensen zijn verslaafd aan de zware pijnstiller oxycodon en belanden daarmee in de verslavingszorg. Dat concludeert RTL Nieuws zaterdag op basis van eigen onderzoek. Oxycodon wordt de laatste jaren steeds vaker voorgeschreven door artsen, omdat het goed werkt tegen pijnklachten. Maar de pijnstiller is een opioïde die sterk lijkt op heroïne.

Nationale cijfers zijn er niet, maar RTL Nieuws sprak met verslavingsartsen door het hele land. Die geven aan dat steeds meer mensen hulp zoeken met een oxycodonverslaving. Eerder bleek al dat het aantal voorgeschreven recepten voor het medicijn in tien jaar tijd bijna is vervijfvoudigd. In 2008 schreven artsen ruim 100.000 keer oxycodon voor aan hun patiënten, in 2018 was dat 485.000 keer. Dit blijkt uit cijfers van Stichting Farmaceutische Kengetallen. Overigens was er tussen 2017 en 2018 geen stijging zichtbaar. Wel steeg het aantal overdosissen door de pijnstiller van 280 in 2017 naar 424 vorig jaar, volgens het Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum (NVIC) .

Lees ook dit artikel over zware pijnstillers: „Pijnbestrijding is een mensenrecht geworden.”

Oxycodon ‘geeft bijna dezelfde roes’ als heroïne’

Vroeger werden sterke pijnstillers als oxycodon uitsluitend voorgeschreven aan terminale kankerpatiënten. Maar tegenwoordig geven artsen zulke medicijnen ook steeds vaker bij minder ernstige klachten, zoals botbreuken. Huisarts Jos van Bemmel waarschuwde in februari in NRC echter dat heroïneverslaafden een overstap op oxycodon prima vinden en andersom. „Het geeft bijna dezelfde roes.”

Een op de vijf patiënten die oxycodon krijgt voorgeschreven, gebruikt het medicijn langer dan drie maanden. Dat blijkt uit een analyse van Zorgverzekeraars Nederland. Hoe langer je het gebruikt, hoe groter de kans dat je er verslaafd aan raakt.

Opiatenepidemie in de Verenigde Staten

Het totaal aantal gebruikers van alle soorte opioïden samen nam toe van 650.000 in 2010 naar ruim 1 miljoen in 2017. Dat is een stijging van 55%. Minister Bruno Bruins (Medische Zorg, VVD) maakte in februari bekend het toenemende gebruik van zware pijnstillers in Nederland terug te willen dringen. Hij had het toen onder meer over oxycodon.

Hoe groot de risico’s zijn, blijkt al jaren vooral in de Verenigde Staten. Daar is sprake van een heuse opiatenepidemie: er zijn 2,5 miljoen mensen verslaafd aan een variant van heroïne, morfine of anderszins. Elk jaar sterven 42.000 mensen aan een vergiftiging door opiaten, waarvan 17.000 aan door de dokter voorgeschreven opiaten.