Opinie

Verplicht laten vaccineren is een schijnoplossing

Volksgezondheid De meeste vaccin-weigeraars zijn niet principieel of religieus. Vergemakkelijk het vaccineren en het probleem is verholpen, schrijft .

George Frey /Getty Images

Na de recente uitbraak van mazelen in een Haags kinderdagverblijf is Nederland in rep en roer en nemen de zorgen over verdere verspreiding van het besmettelijke virus toe. Terecht, want de vaccinatiegraad is al jaren aan het dalen en zit nu onder de 95 procent die vereist is voor groepsbescherming. De vraag die zich aandient is hoe we de vaccinatiegraad omhoog krijgen. Vreemd genoeg gaat de discussie daar nauwelijks over. In plaats daarvan wordt gesproken over noodmaatregelen: hoe we kinderen onder de 14 maanden die nog te jong zijn om ingeënt te worden, kunnen beschermen tegen niet-gevaccineerde kinderen. Kinderdagverblijf Berend Botje was de eerste die aankondigde dat kinderen zonder een prik tegen de bof, mazelen en rode hond (BMR) niet langer welkom waren op de opvang. De crèche haalde daarmee de talkshow Pauw. Een jaar geleden kregen vaccinvrij-aanhangers nog een televisiepodium om hun bezwaren tegen vaccinatie uit de doeken te doen.

Ongevaccineerde kinderen uitsluiten van de opvang is een symboolmaatregel die weinig om het lijf heeft. Zelfs als alle kinderdagverblijven alle niet-gevaccineerde kinderen niet langer toelaten, blijft de kans groot dat ze andere kinderen besmetten in de speeltuin, de ballenbak, of bij de bakker op de hoek.

Nu de kans op mazelenuitbraken groter is geworden, is het debat over zin en onzin van vaccineren naar de achtergrond verdreven. Toch zijn we niet veel opgeschoten als we vooral focussen op het beteugelen van de negatieve gevolgen van de lage vaccinatiegraad. Het is hoog tijd om een serieuze discussie te voeren over de vraag hoe we ouders zover krijgen dat ze hun kinderen laten inenten.

Het aantal opties dat in overweging wordt genomen, is schrikbarend klein. Het zou kunnen helpen kinderen te weren van het kinderdagverblijf, omdat ouders dan eieren voor hun geld kiezen. Meer drastische maatregelen passeren ook de revue, zoals korting op de kinderbijslag of boetes, geïnspireerd door het Australische vaccinatiebeleid (no jab no play), al zijn de ervaringen daar niet onverdeeld positief.

Hoewel sommige deskundigen pleiten voor verplichte inenting, vragen ze zich zelden af hoe dit in de praktijk gaat werken. Moet het consultatiebureau langs de deuren om kinderen ter plekke een prik te geven als ouders zich niet melden op een afspraak? Tegenover de roep van deskundigen om stringente maatregelen, staat het beleid van de staatssecretaris die tot dusver meer ziet in een softe aanpak en in gesprek gaan met ‘weigerouders’. Van beide benaderingen weten we dat ze niet goed werken.

Bovendien gaan ze voorbij aan het harde feit dat van alle ouders die hun kind niet laten vaccineren maar een heel klein deel principieel weigeraar is – om religieuze redenen of omdat ze in de veronderstelling verkeren dat vaccinatie schadelijk is. Hoewel de laatste groep zich flink roert op sociale media, wordt geschat dat het om minder dan één procent van alle weigeraars gaat.

De meeste ‘weigerouders’ zijn niet tegen vaccinatie maar twijfelen, zijn te lui, of vergeten gewoon de afspraak. Het zijn ook niet allemaal freeriders die andere kinderen laten opdraaien voor het kleine ongemak dat vaccineren met zich meebrengt. Het merendeel van de ouders dat niet komt opdagen, hoef je dan ook niet te overtuigen of te verplichten. Je moet het ze gewoon gemakkelijk maken door bijvoorbeeld op kinderdagverblijven de mogelijkheid te bieden om te vaccineren. Dat zijn twee vliegen in een klap. Daarmee kun je tegelijkertijd wijzen op het profijt van vaccinatie voor ons allemaal, inclusief de kindjes met wie jouw kind speelt.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.