Na 10 minuten honden het Europese debat vergeten

Zap Na tien minuten Buddy, de hulphondenfilm van Heddy Honigmann was Arjen Fortuin het hele Europese verkiezingsdebat vergeten.

Trevor Veira met Mister, die de wacht houdt.
Trevor Veira met Mister, die de wacht houdt.

Ik had een idee voor mijn stukje over het eerste ‘Europese’ verkiezingsdebat, dat maandagavond door Nieuwsuur werd gebracht. Het was misschien aardig om dat losjes te verbinden met Buddy de documentaire van Heddy Honigmann over hulphonden die ervóór uitgezonden zou worden door de EO. Zijn politici de hulphonden van de maatschappij? Wie moet ons geleiden?

Ik zou het woord partijroedel kunnen laten vallen en misschien één van de Europese lijsttrekkers subtiel, of minder subtiel, kunnen vergelijken met een jonge herder, een opgewonden keffertje of een oude bouvier de het blaffen zat is.

Aaibaarheid

Helaas: ik had buiten de waard gerekend – of eigenlijk buiten de honden. Want na tien minuten Buddy was ik het hele verkiezingsdebat vergeten. Dat heeft te maken met de aaibaarheid van het onderwerp. De honden in de film kunnen de geweldigste dingen. We zien Kaiko alle keukenlaatjes openmaken en dingen pakken zodat zijn door een spierziekte getroffen bazinnetje toch gewoon koffie kan drinken. Of Utah, die de autistische en slechtziende jongen Zeb bij al zijn angsten weer op zijn gemak kan stellen. Missy, die haar baas ertoe verleidt te zeggen dat wat hij voor het dier voelt ‘liefde’ is. „Het blijft een hond. Maar ik blijf maar een mens.”

Wonderdieren, je zou ze door het scherm heen willen aaien. Maar Honigmann heeft niet alleen een heerlijke dierenfilm gemaakt, maar ook een indrukwekkende mensenfilm. Schitterend zijn de beelden van Edith van der Meulen en Makker. De vrouw werd blind na een Duitse granaatinslag op haar dertiende en is nu ver in de tachtig. Maar nog steeds begint ze tijdens haar wandelingen sprintjes te trekken, voortgetrokken door haar hond. Op decennia oude beelden zien we dit wonder van vitaliteit door de duinen galopperen – ze vertrouwt even makkelijk op een paard als op een hond.

Aan scherven

Vooral is er Trevor Veira, een militair die na terugkeer uit Uruzgan zowel lichamelijk als geestelijk aan scherven lag. We zien hem bij een uitje met de kinderen. Knorrig kijkt hij rond. „Ik wist niet dat hier gras was.” Over gras loopt hij liever niet, want gras kan mijnen verbergen. Misschien niet aan de Sloterplas, maar wel in zijn hoofd. Veel sneller dan zijn kinderen wil hij weg. „Ik vind het hier te druk.”

Als Trevor ergens zit of staat, houdt zijn hond Mister in het oog wat er achter de rug van zijn baas gebeurt – zoals soldaten dat voor elkaar doen. Het is ook te zien in een tien minuten durende beeldschone scène waarin Trevor met zijn vrouw op een bankje in het bos zit. Waarom hij niet van de herfst houdt, wil Honigmann weten. Langzaam komt Trevor met stukjes verhalen. Eerst abstract, over draadjes die onder blaadjes verscholen kunnen liggen. Dan flarden over hoe hij niets mocht doen terwijl in een dorp vrouwen werden verkracht en mannen vermoord. „Dat was ergens in Europa”.

Trevors woorden blijven weer steken in zijn gedachten. Heb je het verhaal wel aan Mister verteld, vraagt Honigmann. „Ja.” „Dan zou ik misschien met hem moeten praten”, suggereert ze. „Probeer maar”, antwoordt Trevor, die ineens wat meer op zijn gemak klinkt. „Hij vertelt niks door.” Schitterende dialoog. Mister blijft intussen gefixeerd op de ruimte achter de rug van zijn baas. Alles veilig.

Daas van Buddy heb ik daarna nog wel naar het Nieuwsuur-debat gekeken. Het was met twaalf politici overbevolkt, maar de lijsttrekkers waren die voor de juiste verkiezingen (en geen Tweede Kamerleden), de debatleiders waren scherp en zo goed voorbereid dat ze soms wel deelnemers leken aan het debat, het eindresultaat was voor een verkiezingsdebat redelijk inhoudelijk.

Maar ja, zonder honden.

Correctie (15/5): in een eerdere versie van dit artikel werd Edith van der Meulen aangeduid als Edith van der Laan. Ook de naam Heddy Honigmann is gecorrigeerd.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.