‘Het ging mij om het water, om het licht, om de clash of the elements’

Ellen de Monchy wint de vakjuryprijs van april, met als thema ‘Nederland sport’.

Ellen de Monchy

„Het licht is mooi, net als de beweging”, luidde het jurycommentaar bij de winnende foto. „Er zit een hoop actie in, die door de spetters nog eens extra fraai wordt weergegeven.” En: „De fotograaf zit er goed dicht op. Echt een mooi sportmoment.”

„Dit is Dirk Uittenbogaard aan het eind van zijn race”, zegt Ellen de Monchy uit Rotterdam. Zij maakte haar foto 31 maart bij de Skiffhead, een roeiwedstrijd van 7,5 kilometer over de Amstel, van Ouderkerk naar Amsterdam. „Dirk is een bekende skiffeur, heeft nog een bronzen medaille gewonnen op de Olympische Spelen. Dus ik wilde hem in ieder geval te pakken zien te krijgen.” Uittenbogaard eindigde hier als tweede. „Maar hij staat wel mooi op de foto.”

Bij de Skiffhead zijn drie plekken waar je goed kan fotograferen: bij de start, halverwege bij de brug en bij de finish, vertelt De Monchy. Zij koos voor de laatste optie. „Daar komt iedereen langs, kun je ze mooi een voor een fotograferen. De emotie is daar ook heftiger. Je kunt natuurlijk niet alles voorbereiden, maar het licht was op dat moment prachtig. Dan is het verder een kwestie van goed op de sluitertijd letten.”

Het gevecht

Ze nam de foto met een 200 mm-lens. „Ik heb de camera meebewogen met de roeier. Daardoor zijn de druppels niet ‘bevroren’, maar zijn het streepjes geworden. Op deze manier krijgt het water nog meer aandacht.” Het gaat haar dan ook niet zozeer om de roeier. „Ik wil meer het gevecht laten zien waar hij mee bezig is. Dat vind ik veel spannender.”

Dat is ook precies reden waarom ze de foto heeft bijgesneden. „Ik zag een soort clash of the elements, met al dat water en het licht op de riemen. Het was voor mij de uitdaging om juist die clash te durven laten zien. Ik heb net zolang zitten snijden tot ik dacht: nu heb ik ’m! Met minimaal beeld de actie centraal. Op dat moment vond ik het een geslaagde poging. Achteraf had ik misschien toch iets meer van de roeier moeten laten zien.”

Onwijs spannend

De Monchy werkte al een aantal jaren als juriste, toen ze begon te twijfelen: was dat het nu? „Ik ging elke dag met mijn broodtrommeltje naar het park en werd er doodongelukkig van.” Ze besloot haar passie te volgen en ging naar de Academie van Beeldende Kunsten in Den Haag en daarna naar de Willem de Kooning Academie in Rotterdam. Ze ging lesgeven, schilderen, documentaires maken.

Fotograferen kwam pas daarna, toen haar jongste zoon ging roeien. Als enthousiaste moeder ging ze kijken en nam ze de camera mee. „Onwijs spannend om dat te volgen.” Haar zoon is inmiddels alweer gestopt met roeien. „Maar moeder fotografeert stug door.” Sterker nog, precies een jaar geleden won ze al eens de publieksprijs bij de NRC Fotowedstrijd, ook met een roeifoto. Tegenwoordig werkt De Monchy als beeldredacteur bij NLroei.nl, een nieuwssite over het Nederlandse roeien. „Het is zo’n heerlijk fotogenieke sport, met dat water, dat licht, de symmetrie van die boten en die mooie, atletische mensen.”

Oorlogsfotografen

De laatste tijd volgt ze als sportfotograaf ook steeds meer andere sporten, zoals kitesurfen, triatlon en boksen. Een sport die haar oudere zoon beoefent. „Het gekke is: als hij staat te boksen, kan ik er nauwelijks naar kijken. Dan voel ik zelf de klappen. Maar op het moment dat ik door de lens naar hem kijk, verdwijnt de empathie. Het is een rare vergelijking, maar misschien is het een beetje als bij oorlogsfotografen: die voelen op een gegeven moment ook het leed niet meer dat ze zien. Op de een of andere manier schakel je dat uit, ben je alleen nog maar bezig met het vastleggen van de essentie.”

Cadeautjes

De Monchy is nog steeds elke dag blij dat ze destijds de stap naar beeldende kunst en fotografie heeft durven maken. „Het gaat me niet eens om het proces om met mijn camera aan de waterkant of in een bootje te zitten. Om te zien: dat was mooi, of shit, dat heb ik gemist. Nee, als ik overdag heb gefotografeerd, kan ik niet wachten tot ik ’s avonds achter mijn computer zit. Dan zie ik soms een beeld voorbijkomen waarvan ik denk: gaaf, dit is het! Dat zijn de cadeautjes die ik dan graag uitpak.”

Het thema van de maand mei is ‘Nederland feest’. Inzenden kan tot 31 mei 17:00 uur op nrc.nl/fotowedstrijd.