Hevig teleurgesteld, maar geen chaos

Ajax-Tottenham Hotspur Handhavers bij het Centraal Station in Amsterdam vingen woensdagnacht drommen beteuterde Ajax-supporters op. „Ze zijn de Dam aan het schoonvegen.”

Boa's op Amsterdam Centraal Station, met links Mohamed Aznag
Boa's op Amsterdam Centraal Station, met links Mohamed Aznag Foto Roger Cremers

Op het politiebureau bij het Stationsplein van Amsterdam wordt de voetbalwedstrijd Ajax-Tottenham Hotspurs met net wat meer spanning gevolgd dan elders. De avondploeg van politieagenten en handhavers druppelt binnen terwijl hun collega’s de laatste paar minuten van de wedstrijd volgen. „Ik weet niet wat erger wordt voor ons,” zegt handhaver Jordy de Groot. „Als ze winnen, of als ze verliezen.” Bij dat laatste druipen de supporters misschien kalm en teleurgesteld af. „Maar misschien breken ze de stad af.” Als ze winnen kan het ook flink misgaan, voegt zijn collega toe, maar dan is de sfeer in ieder geval positief.

Aan de voorkant van het station staan drie ME-busjes klaar. De trams zijn omgeleid zodat ze niet langs het Leidseplein rijden, waar zich een menigte supporters heeft verzameld. Het reguliere politieteam is versterkt met twee man uit de regio, en er zijn vier buitengewoon opsporingsambtenaren (boa’s) van het Veiligheidsteam Openbaar Vervoer aanwezig. „Dit wordt chaos, man,” zegt een agent als Ajax in de laatste minuut blijkt te verliezen. De Groot kijkt naar zijn collega. „Je gaat het druk krijgen.”

De agenten en handhavers verzamelen voor het station voor een korte briefing en waaieren uit naar verschillende locaties. De boa’s zullen in de metrohal staan, om de supporters vanuit de Johan Cruijff Arena op te vangen. Als het echt gevaarlijk wordt, moet de politie worden ingeschakeld.

Vuurwerk en blikjes bier

Mohamed Aznag is een van die handhavers. Hij is wel een beetje zenuwachtig, geeft hij toe. „Je moet op je hoede zijn, nu niet zomaar optreden. Als ik nu iemand zie lopen met een blikje bier, dan ga ik daar niets van zeggen.” Als de eerste metrolading beteuterde Ajax-supporters zonder uit te checken de hal verlaat, kijkt Aznag gelaten toe. „Daar gaan we nu niets aan doen. Ik heb wel een andere taak dan bekeuringen uitschrijven. Vandaag moeten we gewoon zorgen dat de dingen niet escaleren.”

De metroladingen supporters leveren weinig problemen. Sommige vragen Aznag met dubbele tong waar de wc’s zijn, of met welke metro ze thuis kunnen komen. Door een oortje krijgt Aznag intussen meldingen van collega’s in de hal van het treinstation. Daar gaat het er een stuk wilder aan toe. Er wordt vuurwerk afgestoken, een man gooit met blikjes bier. Mensen staan met aanstekers te zwaaien zodat de sproeiers worden geactiveerd. De politie en handhavers zijn er op tijd bij. „Alles loopt gewoon zoals het moet,” zegt Aznag. Hij luistert naar een melding. „Op het station is het nog best rustig, maar de sfeer in de stad wordt grimmiger.”

De Veiligheidsdienst Openbaar Vervoer heeft een korte lijn met de politie, zegt Aznag. Hij hoeft maar te roepen en ze zijn binnen een paar minuten bij hem. En dat is maar goed ook. „We worden steeds ingezet voor de openbare orde, terwijl we bedoeld zijn voor het openbaar vervoer.”

Lees ook Op pad met handhavers op de Amsterdamse Wallen

„Ze zijn de Dam aan het schoonvegen,” meldt de coördinerende politieagent. Het is kwart voor twaalf. „Dat komt zo allemaal deze kant op.” Enkele minuten later is het scanderen van de Ajacieden op het stationsplein zelfs ondergronds te horen. De metro-ingang licht rood op van het vuurwerk dat bovenaan de trap wordt afgestoken. De ME-busjes worden ingeschakeld. Voor de boa’s betekent dat: einde oefening. “Als de ME gaat charteren, moeten wij weg van de actie,” zegt een handhaver die liever niet met haar naam in de krant wil. „Dan zijn we niet veilig meer. Als je in het midden van zo’n metrohal staat, ben je prooi.”

En dus trekken de collega’s zich terug op het politiebureau, tot ze van de politie melding krijgen dat de kust veilig is. Af en toe kijken ze door de vitrages hoe het eraan toe gaat op het plein voor het station. Waren ze er liever bij gebleven? De handhaver: „Ik voel me hier veiliger. Ik heb een keer meegemaakt dat ik midden in de actie stond, in de Bijlmer. Maar wij zijn daarvoor niet getraind. Voor mijn eigen veiligheid denk ik dan: stuur de grote broer maar.”

Uiteindelijk blijft het woensdagnacht relatief rustig in de stad. De politie verricht 45 aanhoudingen, onder wie vijf Engelsen en veertien arrestanten met een andere nationaliteit. Bij een café wordt een man knock-out geslagen die juichte voor de winnende goal van Tottenham Hotspur, maar hij is later weer aanspreekbaar.