Ook alleen nog maar elektrische bootjes in de grachten: ‘Voor de elite’

Talk of the Town De maatregelen voor een schonere stad gaan niet alleen over auto’s: ook op het water verandert er veel. Bootjeseigenaren zijn boos.

Een van diesel naar elektrisch omgebouwde rondvaartboot aan de laadkabel voor het Centraal Station.
Een van diesel naar elektrisch omgebouwde rondvaartboot aan de laadkabel voor het Centraal Station. Foto Rob van Dullemen

Onder de kleinere en middelgrote Amsterdamse scheepswerven en jachthavens heerst grote bezorgdheid: vanaf 2025 moeten alle boten die in de Amsterdamse binnenwateren varen klimaatneutraal zijn, dat betekent: elektrisch. „We zijn vooral verontwaardigd en teleurgesteld dat onze branche in deze besluitvorming helemaal niet is gekend”, zegt Nick Smit, eigenaar van de Kadoelenwerf Jachtservice & Haven in Amsterdam-Noord.

Zijn werf ligt aan Zijkanaal 1, een binnenwater. Smit was docent verkeersplanologie aan de Universiteit van Amsterdam en is sinds enkele jaren mede-eigenaar van de Kadoelenwerf. „Het was per toeval dat ik in de nieuwe Nota Varen 1 tegenkwam dat alle bootjes CO2-uitstootvrij moeten zijn. Daar schrok ik van. Samen met dertig Amsterdamse nautische bedrijven hebben we aan de verantwoordelijk wethouder Sharon Dijksma een brief gestuurd om de gemeente te wijzen op de desastreuze gevolgen van deze beslissing.”

Ook Paul van Meelis van Marina Westerdok en het bedrijf SleepJeSloepje plaatst kanttekeningen bij de nota: „Die is slecht onderbouwd. Het klinkt allemaal makkelijk: alle diesel- en benzinemotoren uit de wateren halen en vervangen door elektrische, maar het is niet haalbaar.” Dit is na het nachtelijke vaarverbod opnieuw een beperkende maatregel voor booteigenaren.

Lees ook: Blokkade met toeters bij ambtswoning

Enorme kosten

In de Marina van Van Meelis liggen zestig boten, waarvan er één elektrisch is. De Kadoelenwerf heeft 120 ligplaatsen. Maar voor al deze pleziervaartuigen zullen deze havens straks onbereikbaar zijn. Smit: „De eigenaren krijgen enorme kosten. Het ombouwen van diesel naar elektrisch kost gemiddeld zo’n 4.000 tot 40.000 euro. De werkgelegenheid in onze branche loopt gevaar. Vorig jaar plaatsten we nog drie nieuwe dieselmotoren, nu niets. En passanten komen niet meer.”

Smit en Van Meelis wijzen erop dat ze graag mee wensen te denken met de gemeente, maar dat ze tot op heden geen gesprekspartner waren. De Kadoelenwerf heeft al zo’n 60.000 euro geïnvesteerd in elektrische laadpunten, maar die zijn ontoereikend. „Ik kan geen zwaardere kabel in de dijk aanleggen”, aldus Smit. Veel booteigenaren zullen stoppen met hun hobby. „Alleen rijke mensen die zich ook een Tesla kunnen veroorloven, gaan dan het water op”, aldus Van Meelis. „De gemeente heeft verzuimd met ons na te denken over alternatieven, Blauwe Diesel bijvoorbeeld, met een emissiereductie van 70 procent. Ik vind het onbegrijpelijk dat deze niet-fossiele brandstof nog steeds niet beschikbaar is voor de pleziervaart.”

Veiligheid in geding

„Er zijn ook veiligheidsproblemen”, benadrukt Smit. „Booteigenaren moeten goed met accu’s kunnen omgaan en ze moeten veilig en watervrij worden ingebouwd. Als het fout gaat krijg je een doodklap.”

Als je accu leeg is, lig je stil. ‘Je kunt niet een kannetje elektriciteit meenemen’

Een ander probleem is dat er tal van zware laadpunten moeten worden aangelegd. „Wil je dat, midden in de stad?”, vraagt Van Meelis zich af. Smit wijst erop dat je maar acht uur met een accu kunt varen en dan duurt het 24 uur voordat die accu is opgeladen. Hybrides mogen ook niet. Gevolg: als je accu leeg is, lig je stil. „Je kunt niet een kannetje elektriciteit meenemen”, aldus Smit. „Het huidige elektriciteitsnetwerk in Amsterdam is onvoldoende om stroom op grote schaal te kunnen aanbieden. Het laden van boten veroorzaakt enorme piekspanning. Als veel boten op een avond tegelijk komen, dan klapt je hele voorziening uit elkaar.”

Namens bestuursvoorlichter Wouter Keuning laat de gemeente in een reactie weten: „De ambitie om ook de Amsterdamse grachten in 2025 emissievrij te maken is al enkele jaren bekend. De gemeente heeft regelmatig contact met betrokken partijen, ook met vertegenwoordigers van werven, jachthavens en watersporters. De signalen dat verduurzaming impact heeft op booteigenaren en jachthavens zijn bij ons bekend. Juist om samen te bespreken welke stappen er genomen moeten worden blijven we de komende jaren richting 2025 in gesprek met deze partijen”.