Illustratie Charlotte Van Hacht

‘Talpa lijkt het RTL van twee, drie jaar terug’

Interview De ene na de andere ster verliet RTL Nederland. Sven Sauvé, de directeur, ligt er niet wakker van. De echte strijd voert hij internationaal, met Netflix en Disney.

Hij verloor grote sterren en bekende programma’s aan John de Mol. Moest voortijdig het kwakkelende RTL Late Night staken. Ziet nu hoe Talpa profiteert van het Champions League-succes van Ajax – terwijl niemand kijkt naar de Europa League op zijn RTL 7. En maakt nog lang geen winst met onlinevideo.

Sven Sauvé (45), sinds juli 2017 directeur van RTL Nederland, zat de afgelopen tijd in het defensief. „De pers deed alsof we keer op keer werden verrast door nieuws over transfers van presentatoren”, zegt hij. „Alsof wij geen antwoord hebben…” Hoe moet RTL dan overleven in een tijd van sterke concurrenten en dalende kijktijden? „Ik heb drie troeven: video, video en nog eens video. Wij moeten gaan waar de kijker gaat. Dus moeten we investeren in onze tv-zenders, in Videoland en in video op YouTube en andere platformen.”

Waar RTL in Nederland voorheen koos voor een brede waaier aan (digitale) activiteiten, zoals online leren en digitaal reserveren van restaurants, kijkt Sauvé nu dus alleen naar video. Dat is een logische maar ook lastige strategie.

Lees ook de ZAP van Arjen Fortuin: John de Mol bewijst RTL juist een dienst door sterren weg te halen

Drie velden

Met zijn keuze voor „video, video en nog eens video” verplaatst Sauvé de strijd van één naar drie velden. En daar treft hij financieel sterke tegenstanders. Van het Talpa van miljardair De Mol en de publieke omroep die subsidie krijgt en geen geld hoeft te verdienen, tot Netflix, dat een fortuin steekt in eigen films en series, en YouTube dat van alle reclame bij video’s van derden een fors percentage opstrijkt. En dan moeten nieuwkomers als Amazon, Disney en Apple hier nog voet aan de grond krijgen.

Bovendien gelden op die andere velden andere spelregels. Met name voor reclame. De Ster kan namens NPO stunten met tarieven; winst hoeft men niet te maken. En de reclameregels voor YouTube, Facebook en Instagram zijn veel ruimer dan voor (commerciële) omroepen. Zij zijn niet gebonden aan een maximum van twaalf minuten commercials per uur.

Hoe kan RTL daar tegenop? Sauvé: „De Nederlandse kijker wil altijd het echte, Nederlandse verhaal. Daarom ben ik ervan overtuigd dat wij het onderscheid kunnen maken. RTL is een Nederlandse speler. Bij alles wat wij doen staan de fans centraal. Op alle relevante platformen moeten wij de sterkste lokale speler zijn.” Dan helpt het dat RTL Group, het Duits-Luxemburgse moederconcern, zelf ook niet onbemiddeld is. De groep meldde in maart dat het de komende drie jaar 350 miljoen euro extra steekt in streaming-video. Het grootste gedeelte gaat naar nieuwe series. Hoeveel is voor Nederland? „Wij hebben een investeringsruimte van tientallen miljoenen”, zegt Sauvé.

Lees ook: De Mol bouwt Big Brother

Videoland lijdt verlies

Vijf jaar geleden stapte RTL in Videoland. „We hebben veel geleerd”, zegt Sauvé over die jaren. „De kentering kwam twee jaar geleden; toen hebben wij de behoefte van de consument echt centraal gezet.” Videoland maakt nog geen winst, zegt Sauvé. „Ik verwacht dat we binnen enkele jaren winstgevend zijn. We krijgen de tijd. Videoland is ook een voorbeeld binnen RTL Group. Dankzij die dienst hebben wij nu een rechtstreekse link met de consument.”

Bij reguliere tv staat de distributeur (Ziggo, KPN) tussen kijker en zender. Het is moeilijk om kijkers direct te benaderen met lievelingsseries of gerichte aanbiedingen als je niet weet wie ze zijn. Dat kunnen Netflix en YouTube wel.

Sauvé wil niet zeggen hoeveel abonnees Videoland heeft. „Maar RTL Group had eind 2018 1 miljoen abonnees op de Duitse en Nederlandse video-on-demand-diensten samen. Een zeer groot deel kwam voor onze rekening.”

De pers kijkt volgens Sauvé teveel naar zijn strijd met Talpa. Naar de overlopende sterren. Naar het einde van Late Night – „we hebben keihard gewerkt, maar konden onvoldoende het verschil maken met de concurrentie op NPO 1”. Maar de echte oorlog, zegt Sauvé, voert hij met de grote internationale spelers. Liggen ze bij Netflix nou echt wakker van Videoland? „Het grootste compliment kreeg ik laatst van iemand van Netflix. Die zei: we noticed your growth.”

Nederlandse series moeten dus het verschil maken. De misdaadseries Judas, Mocro Maffia, de nieuwe Baantjer. Documentaires van John van den Heuvel en over Famke Louise. Reality als Temptation Island en Love Island. „Dat slaat aan. Meer dan de helft van het aanbod op Videoland is Nederlands. Van de kijktijd gaat 70 tot 80 procent naar Nederlandse producties.”

Lees ook: Disney zet agressieve stap in strijd met Netflix

Netflix lijkt een bijna onbeperkt budget te hebben. Veel meer in elk geval dan RTL Nederland. Daar móet elke Nederlandse investering eigenlijk een hit worden. Ook al kost een dramaserie veel meer tijd en geld om te maken dan bijvoorbeeld een talkshow of klusprogramma. Met een beperkt budget en sterke concurrentie kan RTL zich geen misser veroorloven.

„Wij hebben óók goede budgetten”, zegt Sauvé. „Programma’s maken is natuurlijk niet nieuw voor ons. Dat doen we al dertig jaar. Ons onderbuikgevoel vullen we nu aan met gedetailleerde informatie over wat mensen kijken.” Data-analyse van Videoland leerde dat abonnees vaak zochten naar de oude comedy Kees & Co. Daarop besloot RTL een remake te maken.

Ondanks alle Nederlandse producties is Sauvé’s favoriet het Amerikaanse dystopische drama The Handmaid’s Tale. Videoland kocht de rechten van streamingdienst Hulu. „Geweldige serie. Heel beklemmend, ik kan niet meer dan twee afleveringen per avond kijken.” In juni komt het derde seizoen bij Videoland. Sauvé heeft voor die serie zijn agenda geblokkeerd.

Eigen producties

Nu we meer films en series ‘on demand’ kijken, wordt wel gezegd dat het einde dreigt voor kleine zenders als RTL 8 en (bij de concurrent) SBS 9. Die vertonen vooral programma’s die je ook online kan zien. Sauvé: „Het klopt dat RTL 8 vooral buitenlands product uitzendt, maar dat zijn de goedkopere titels. Ik zie nog niet snel het einde. Wat ik wel voorspel is dat het voor ons moeilijker wordt om de grote, internationale titels te krijgen. Een partij als Disney houdt de films voor zijn eigen videodienst.”

Daarom, zegt hij, gaat elke zender veel meer eigen producties maken. Dan heb je zelf alle rechten; je kan ze op de gewone tv uitzenden, maar ook via on demand-diensten en (opgeknipt in ‘snacks’) op YouTube. Sauvé is trots op RTL’s ‘creative unit’ die formats bedenkt als Praat Nederlands met me (taalquiz met Art Rooijakkers), Het Italiaanse Dorp: Ollolai, Hockeyvaders (serie met onder andere Beau van Erven Dorens). „Het zijn echte verhalen.”

Niet de broer van Linda

De nadruk op eigen producties zie je volgens Sauvé ook bij de transfers. „We willen gaan van sterren naar verhalenvertellers. Werken met mensen die een eigen verhaal willen vertellen. Beau van Erven Dorens, Chantal Janzen, Paul de Leeuw die teruggaat naar zijn roots.”

RTL verloor de afgelopen maanden grote namen: Wendy van Dijk, Linda de Mol, Johnny de Mol. Daar was weinig aan te doen, zegt Sauvé. „Het vertrek van Linda vind ik spijtig. Dat had ik graag voorkomen. Maar ik ben niet de broer van Linda. En net zo min de vader van Johnny of de man van Wendy.” Van Dijks echtgenoot Erland Galjaard (ex-RTL) stapte ook over naar John de Mols Talpa. Sauvé benadrukt dat hij meer nieuwe presentatoren heeft aangetrokken dan er zijn vertrokken. Negen in totaal. Hij contracteerde ervaren presentatoren als Caroline Tensen en Frans Bauer en de relatief nieuwe Geraldine Kemper en Holly Mae Brood.

Programma’s laten gaan

RTL heeft ook bewust programma’s laten gaan, beweert Sauvé. Zo verhuisde talentenjacht Dance Dance Dance naar Talpa. Sauvé geeft de indruk dat hij er niet mee zit. „Als ik me probeer voor te stellen wat John de Mol in het najaar op tv gaat brengen, doet dat mij denken aan RTL van twee à drie jaar geleden.”

Sauvé zegt dat RTL de afgelopen jaren weliswaar heeft geprofiteerd van de samenwerking met Talpa. Maar een nog hechtere samenwerking ziet hij niet zitten. „De voorstellen daartoe waren heel erg gericht op lineaire tv.” Daartoe zag Sauvé geen enkele noodzaak. Helemaal niet toen De Mols voorstellen om ‘samen te werken’ bleken te moeten leiden tot een overname van RTL door Talpa.

Op YouTube

De derde troef van Sauvé moet online-video zijn. Dat komt nu nog vooral neer op (korte) filmpjes op YouTube. Moederconcern RTL Group is behoorlijk actief in dit veld. De groep bezit een aantal multiplatform- of multichannelnetwerken: Divimove, United Screens en BroadbandTV. Die bundelen video’s van diverse makers en verkopen er commercials bij.

Stylehaul is RTL’s netwerk van YouTubers die video’s maken over mode en make-up. Dat is geen groot succes. RTL Group verving onlangs het zittende management. Eindelijk, zeggen critici. Op Stylehaul moest de groep 105 miljoen euro afschrijven.

RTL MCN, het netwerk in Nederland, is evenmin een kaskraker. „Ik verwacht dat we binnen twee jaar wel winstgevend zijn.” Het trok vorig jaar weliswaar 1 miljard views en 45 procent van wat in Nederland aan entertainment wordt bekeken op YouTube komt van RTL. Maar het bedrijf verloor wel zijn populairste makers: StukTV. Sauvé: „Ik had graag meer gedaan met het merk, maar we waren niet bereid te betalen wat zij van Talpa zouden krijgen. De Mol heeft wederom een royale cheque uitgeschreven.”

Lees ook de recensie van The Handmaid’s Tale: Geen serie is zo afgrijselijk en tegelijk zo wonderschoon

Video’s exploiteren op YouTube is „een moeilijk model”. Wie een video plaatst moet 40 tot 50 procent van de inkomsten uit reclame rond die video afdragen aan YouTube. „Dan vraag ik me af: waarom zetten we als Nederlandse media onze video’s zonder aarzelen op platformen van de grote Amerikaanse bedrijven en niet op Nederlandse sites? Ik wil meer samenwerken met Nederlandse media, zoals AD.nl en Telegraaf.nl. We delen al content, maar niet exclusief.” RTL werkt sinds vorig jaar samen met de Persgroep, uitgever van onder meer AD, vooral voor adverteerders.

Sauvé: „Tech-partijen domineren de hele keten. Ze hebben een ongekende macht. Wij moeten ons bijvoorbeeld houden aan die 12 minuten reclame per uur. Online zijn er geen beperkingen.” Nederlandse bedrijven hebben volgens hem ook meer last van Europese privacyregels dan de Amerikaanse tech-concerns.

Sauvé hoopt dat minister Arie Slob (Media, CU) Nederlandse media een ‘gelijk speelveld’ kan bezorgen in de strijd met de Amerikaanse tech-bedrijven. „Alleen dan kunnen wij een gelijkwaardige Nederlandse concurrent zijn. Mijn angstbeeld is dat het algoritme anders gaat bepalen wat we kijken. We kunnen de Nederlandse kijker zoveel meer bieden.”