Opinie

    • Frits Abrahams

Hoe duur mag talent zijn?

In de Bijbel staat al dat geldzucht de wortel van alle kwaad is, maar het blijft een brisant onderwerp van gesprek. Vooral als er een zekere vorm van ideologie mee gemoeid is. Ik bedoel: linkse mensen krijgen sneller en feller kritiek op hun omgang met geld dan rechtse mensen.

We zien dat nu weer gebeuren bij de kwesties rond het journalistieke platform The Correspondent (de Engelstalige tak van De Correspondent) en tv-presentator Matthijs van Nieuwkerk.

Oprichter Rob Wijnberg van De Correspondent wordt van een misleidende crowdfundactie beschuldigd: hij zou 2,6 miljoen euro hebben opgehaald met de suggestie dat zijn platform vanuit New York gaat werken; het hoofdkwartier blijft echter, blijkt nu, in Amsterdam. The Correspondent heeft inmiddels zijn ‘onvoorwaardelijke excuses’ aangeboden en wil donaties teruggeven.

Het was een bedenkelijke crowdfundingsactie die bovendien – en dat maakt het nog pijnlijker – vloekte met het progressieve imago van dit platform. Linkse graaiers, roepen de vijanden nu triomfantelijk. Een uiteraard anonieme reaguurder op GeenStijl hoonde zelfs: „He is a jew so what’s new?” Dat is geen kritiek meer, dat is onversneden antisemitisme.

De discussie over het inkomen van Matthijs van Nieuwkerk is lastiger. Hij verdient tegenwoordig 363.000 euro (voor een half jaar werken) en zou in 2020 moeten afdalen naar de wettelijk vereiste balkenendenorm van 194.000 euro. De directeur van BNNVARA, Gert-Jan Hox, waarschuwt in het AD voor de gevolgen: „Ik zou willen dat een aantal uitzonderingen gehandhaafd wordt. De kans bestaat dat we Matthijs kwijtraken. Dat is een grote zorg. Aan dit soort mensen, ook aan Eva Jinek bijvoorbeeld, wordt dagelijks getrokken door commerciële partijen. Daar kunnen ze twee à drie keer meer verdienen.”

De directeur praat alsof hij onder druk staat. Van wie? Van Van Nieuwkerk zelf? Het zou de moeite waard zijn om te horen wat die er zelf van vindt. Stel dat hij op een hoger inkomen heeft aangedrongen – hoe redelijk is dat dan? Er zijn twee standpunten mogelijk.

1. Tv-presentatoren als Van Nieuwkerk werken in de wereld van het entertainment, waartoe ook de sport en de showbusiness behoren. Het is gebruikelijk dat daar exorbitante bedragen worden betaald aan uitzonderlijke talenten; denk aan Messi of Federer. 2. Tv-presentatoren als Van Nieuwkerk werken voor uit publieke middelen bekostigde omroepen; zij opereren op het grensgebied tussen entertainment en journalistiek. Zij hoeven daarom niet uitzonderlijk hoog betaald te worden.

Ik hel over naar het tweede standpunt. Van Nieuwkerk is een van de beste presentatoren van de Nederlandse omroepwereld, maar hij heeft niet het soort onvervangbaarheid dat voor bepaalde supertalenten in de amusementswereld geldt. Het zal makkelijker zijn een tweede Van Nieuwkerk te vinden dan een tweede Messi of Federer.

Bovendien mag het hem ook wel wat waard zijn om voor een niet-commerciële omroep te werken. Zo leuk is het niet altijd bij ‘de commerciëlen’. Kijk naar wat er met een serieuze journalist als Twan Huys bij RTL gebeurde. Luister ook even naar Johan Derksen die over zijn nieuwe werkgever Veronica (van John de Mols Talpa ) zegt: „Er heerst een ontzettende angstcultuur bij Talpa.”

Alles heeft zijn prijs.