‘Guaidó communiceert niet met het volk’, klaagt demonstrant Pablo

Teleurgestelde demonstranten. De machtsgreep is alweer voorbij voor ze goed doorhadden dat hij was begonnen. „We hebben honger, maar de leiders denken alleen aan zichzelf.”

Demonstranten in de Venezolaanse hoofdstad Caracas staan tegenover de nationale garde.
Demonstranten in de Venezolaanse hoofdstad Caracas staan tegenover de nationale garde. Foto Rodrigo Abd/AP

Moe van de demonstraties ploft Pablo Martínez tegen acht uur ’s avonds neer op een stenen bankje op Plaza Altamira in de Venezolaanse hoofdstad Caracas. Twee dagen is hij al op de been. Sinds oppositieleider en interimpresident Juan Guaidó, samen met zo’n twintig militairen en de prominente oppositieleider Leopoldo López, het moment van de omwenteling aankondigde. Alleen is de machtsovername alweer afgewend en lijkt president Maduro vooralsnog de touwtjes onverminderd in handen te hebben.

„Ik ben teleurgesteld”, zegt Martínez, die vroeger de Bolivariaanse Revolutie steunde en jaren bij de politie werkte. „Maar ook heb ik respect voor de oppositie, want iedereen weet dat we zo niet langer kunnen doorgaan. De corruptie in ons land, dat alle mogelijkheden en rijkdommen heeft, maakt alles stuk. Een oplossing? Die zie ik niet. We hebben honger weet u, dan denk je aan je maag, aan dat bord rijst of die spaghetti. Maar de leiders denken alleen aan zichzelf.”

Lees ook: Mislukte coup geeft Maduro even lucht

Martínez zegt dat de bevolking niet weet wat oppositieleider Guaidó wil. „Hij communiceert niet met ons, het volk. Heel veel Venezolanen zitten niet op sociale media. We wisten niet eens dat er een poging tot machtsovername bezig was! Ik werd gebeld door een neef uit Colombia die me vroeg wat er aan de hand was. Wat is Guaidó’s strategie? Hij is moedig, en hij kan elk moment opgepakt worden. Maar wil je een grote protestbeweging op gang brengen, richt je dan ook echt tot de massa, het gewone volk en niet alleen de elite die toch al achter je staat.”

Chaos en geweld

Er heerst deze woensdagavond chaos en geweld in Caracas. Brandende autobanden, vernielingen, barricades, en stenen die op de weg verspreid liggen. Rondom belangrijke toegangswegen vanaf het vliegveld richting de hoofdstad wordt intensiever gecontroleerd dan normaal het geval is. Groepjes militairen stoppen auto’s en ondervragen passagiers. De Venezolanen, die het water toch al tot aan de lippen staat door de omvangrijke voedsel- en medicijnschaarste en de recente wekenlange stroomstoringen en watertekorten, ogen nog wanhopiger dan voorheen.

Op de plek waar nu drie grote wagens van de nationale garde staan, zag Neomar Lima een dag eerder hoe het Rode Kruis medicijnen en voedsel uitdeelde. De internationale hulporganisatie kreeg vorige maand toestemming humanitaire hulp te bieden. Zelf woont Lima verderop in een van de hoge flatgebouwen achter het plein.

Elders op het plein staat Martín Lamar. Zijn gasmasker bungelt aan de riem van zijn broek. Na de grote stroomstoringen in maart is in bepaalde delen van de stad de elektriciteit nog altijd op ‘rantsoen’ waardoor er nog steeds geen volledige straatverlichting is.

Lima voelt zich uit het veld geslagen. „Beide heren, Maduro en Guaidó bevechten elkaar nu al maanden. Ze verliezen alleen maar tijd. Wat hebben we aan protesten die de situatie niet veranderen, terwijl we grote problemen hebben die acuut opgelost moeten worden? Ik voel me onzeker, er is zoveel onduidelijkheid.”

Militaire interventie?

Volgens Martín Lamar, decaan op een school, is militaire interventie de enige oplossing die Venezuela rest om uit deze impasse te komen. „Eerst zei Guaidó dat interventie een optie was. Daarna wilde hij er niets over weten. Ze zijn bang het buitenland binnen te halen, dan krijg je ook pottenkijkers en verlies je controle en zeggenschap en kan er nog meer chaos uitbreken.”

Op het plein heerst ook alom verbazing over het feit dat Maduro tot woensdagavond lokale tijd nog niet heeft opgetreden tegen Guaidó. De interim-president loopt ondanks zijn couppoging nog altijd vrij rond en tijdens de protesten woensdag gaf hij op verschillende locaties toespraken. „Terwijl hij volgens de wet strafbaar is, en als ik iets zou doen wat verboden is, ik direct word opgesloten”, zegt demonstrant Paulo Martínez.

Of het slechts een kwestie van tijd is voordat Guaidó door Maduro’s regime wordt opgepakt zal nu moeten blijken. Lamar: „Maduro weet dat de Amerikanen het niet accepteren als Guaidó wordt opgepakt. En China en Rusland hebben het Westen al duidelijk gemaakt dat ze pal achter Maduro staan. Ze spelen een spel, en wij de Venezolaanse bevolking, zijn de dupe.”

Luister naar NRC’s dagelijkse podcast Vandaag, over de mislukte staatsgreep in Venezuela: