ACM op vingers getikt voor boetes CoolCat en Bever

Online winkelen De rechter fluit toezichthouder ACM terug omdat het zonder waarschuwing een willekeurig vijftal bedrijven beboette. Daarmee schond zij het gelijkheidsbeginsel.

Foto Robin van Lonkhuijsen/ANP

Webwinkels moesten zich meer bewust worden van de rechten van online winkelende consumenten, zo constateerde de Autoriteit Consument en Markt (ACM) in 2016. In de jaren erna werden brancheverenigingen geïnformeerd en bedrijven gewaarschuwd.

Maar de ACM beboette ook vijf willekeurige webwinkels zonder waarschuwing vooraf. Voor die omstreden actie werd de toezichthouder dinsdag in hoger beroep opnieuw op de vingers getikt. Volgens de rechter is er sprake van een schending van het gelijkheidsbeginsel.

CoolCat was een van die vijf bedrijven die tot voorbeeld van het ACM-offensief moest dienen. Waar de kledingketen direct werd beboet, kregen veertig andere webwinkels enkel een waarschuwing, en de gelegenheid om orde op zaken te stellen.

Willekeurig

Waarom de bedrijven opzettelijk niet vooraf werden gewaarschuwd, en waarom de keuze viel op de desbetreffende vijf winkels, kon de toezichthouder niet voldoende onderbouwen.

En dat mag niet zomaar, zo stelt het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb). De beslissing is te willekeurig en in strijd met het gelijkheidsbeginsel. Het College bekrachtigde daarmee een uitspraak van de rechtbank Rotterdam uit 2018.

Naast de schending van het gelijkheidsbeginsel bij de informatieplicht, haalt het CBb ook een streep door de boete voor het overtreden van de terugbetalingsverplichting: sommige bedrijven namen hiervoor teveel tijd. Maar de handhavingsbevoegdheid waarop de ACM zich bij die boete baseerde, bleek op dat moment nog niet voldoende duidelijk uit de wet.

Half miljoen aan boetes

De ACM deelde in 2016 ruim een half miljoen aan boetes uit aan webwinkels vanwege het vermeend schenden van de informatieplicht. Naast CoolCat (220.000 euro) kregen ook Bever (198.000 euro), Shoebaloo (72.000 euro), Kiesdejuistesportbh (50.000 euro) en Hipvoordeheb (50.000 euro) boetes opgelegd.

De boetes van CoolCat en Bever moet de ACM nu dus terugbetalen. De boetes van Hipvoordeheb en Kiesdejuistesportbh werden al in 2017 verlaagd. De zaak van Shoebaloo tegen de ACM loopt nog.

Voor CoolCat was de rechtszaak een principekwestie, zegt Martijn van de Hel, advocaat van CoolCat. „Het zuiveren van de naam is het bedrijf meer waard dan het kwijtschelden van die laatste 120.000 euro.”

De uitspraak is een opsteker voor het kledingbedrijf van Roland Kahn. Half maart vroeg CoolCat nog faillissement aan, om een maand later door te starten onder Retail Beheer. Dat bedrijf is in handen van Kahn’s kinderen.

De ACM zegt in een reactie dat ze „hier als enige les uit trekt dat je heel goed moet kunnen onderbouwen welk onderscheid je maakt, en waarom je bepaalde groepen aanpakt.”

Een woordvoerder benadrukt dat de uitspraak niet betekent dat de toezichthouder straks geen onderscheid mag maken in haar aanpak van bedrijven.