Opinie

    • Carolien Roelants

De cholera, de doden en nog meer slecht nieuws uit Jemen

De brand in de Notre-Dame en de aanslag in Sri Lanka hebben Jemen uit het nieuws verdreven. Maar de oorlog gaat door, schrijft .

Ja Jemen. De Saoedische oorlog tegen rebellen daar inclusief humanitaire ramp is haast even snel terug in de vergetelheid verdwenen als hij er in de slipstream van de Saoedische overheidsmoord op de journalist Jamal Khashoggi uit was gekomen. Maar er is genoeg slecht nieuws om er voor u weer eens op terug te komen.

Bijvoorbeeld. De sociaaleconomische ontwikkeling in Jemen is inmiddels 21 jaar achterop gezet als gevolg van de oorlog. Dat blijkt uit een studie in opdracht van UNDP, het ontwikkelingsprogramma van de Verenigde Naties, die vorige week werd gepubliceerd. In geld uitgedrukt, aldus de studie, komt het economische verlies sinds het begin van de oorlog in 2015 neer op 88,8 miljard dollar, 2.000 dollar per hoofd van de bevolking; in 2030 zal dat 657 miljard dollar bedragen. Tegen die tijd zal 71 procent van de bevolking in extreme armoede leven en 84 procent – bijna iedereen dus! – ondervoed zijn. Het aantal indirecte sterfgevallen door de oorlog, als gevolg van beperkte toegang tot voedsel en gezondheidzorg en dergelijke zal vijf keer zo hoog zijn als het aantal directe doden.

Nou, wat heb ik nog meer voor slecht nieuws? De cholera. Na een dieptepunt in 2017 met ongeveer een miljoen gevallen en meer dan 3.000 doden, was die grootste epidemie sinds de Tweede Wereldoorlog min of meer gesmoord. Maar ze laait op. Afgelopen maand was het aantal gevallen weer verdubbeld in vergelijking met de maand ervoor. Dat heeft te maken met vroege regenval, maar belangrijker is de verwoeste infrastructuur: de kapotgebombardeerde riolering en waterzuiveringsinstallaties. En de instorting van de gezondsheidszorg. De helft van de gezondheidscentra is dicht.

De nieuwe doden. U herinnert zich dat het dodental van de oorlog op de een of andere wonderbaarlijke wijze jarenlang op 10.000 bleef steken. Maar dat is veranderd. Het onafhankelijke Armed Conflict Location & Event Data Project telde vorig jaar in totaal 60.000 doden sinds 1 januari 2016, het merendeel door toedoen van Saoedi-Arabië en zijn alliantie en hun luchtbombardementen. Volgens ACLED zijn de laatste vijf maanden nog eens 10.000 doden gevallen. Het aantal doden daalt spectaculair in en rond de havenstad Hodeidah, waar een staakt-het-vuren van kracht is. Maar dat goede nieuws wordt tenietgedaan doordat het dodental op andere plaatsen juist is toegenomen. Bij acleddata.com kunt u de bijzonderheden vinden.

Wat wel in de krant heeft gestaan, was het veto dat president Trump deze maand uitsprak tegen een resolutie van Huis en Senaat die een eind probeerde te maken aan alle Amerikaanse militaire steun voor de oorlog in Jemen. En daarmee op den duur ook aan de oorlog. Dat was feitelijk geen slecht nieuws, want niemand had iets anders dan een veto verwacht. Trump voerde onder andere zijn grondwettelijke bevoegheden aan, maar hij bedoelt de lucratieve wapenleveranties aan de Saoediërs en de hunnen. Interessant vond ik het commentaar van minister van Buitenlandse Zaken Pompeo op de resolutie toen die half maart werd aangenomen. „Als u het conflict verlengt door onze partners in de strijd te verlammen, zult u het lijden van de Jemenitische bevolking niet verlichten. Dan moet u juist de door Saoedi-Arabië geleide coalitie de steun geven die nodig is om de door Iran gesteunde rebellen te verslaan en een rechtvaardige vrede te waarborgen.” Ha, daar is dat vermaledijde Iran. Maar wat ik wilde zeggen, de Saoediërs krijgen alle steun, al jaren, en vrede is in geen velden of wegen te bekennen.

Carolien Roelants is Midden-Oostenexpert en scheidt op deze plaats elke week de feiten van de hypes.