Brieven

Brieven 26/4/2019

Arbeidsmarkt (2)

Veertig uur denken?

Ton Heerts wil de 40-urige werkweek weer als norm hebben. Wellicht moeten we hem om een nuancering vragen. Voor praktische beroepen kan veertig uur logisch zijn, voor beroepen waarbij voornamelijk denkkracht wordt gebruikt is veertig uur belachelijk. Daar krijg je bullshitbanen van (zie de vorige maand uitgezonden Tegenlicht-documentaire Mijn bullshitbaan). Bovendien is hersteltijd noodzakelijk voor denkwerk. Goede ideeën verzin je ook niet op kantoor. Minder overleg, minder kantoortijd voor denkwerk is logisch en productiever.

Verkeersjungle

Handhaven s.v.p.

In zijn brief (Alleen met zelfbeheersing worden we de pk’s de baas, 23/4) meent Martin Kroon dat alleen meer zelfbeheersing tot verlaging van het aantal verkeersdoden kan leiden. Dat is een utopie. Gedrag in het verkeer verander je niet door daartoe op te roepen. Het enige dat echt helpt is: handhaven! Gisteren maakte ik een ritje van een half uur op de snelweg en ik constateerde: snelheidsovertredingen, bumperklevers, niet handsfree bellen en geen richting aangeven bij rijstrookwisseling. De snelweg is een jungle, en het aantal verkeersdoden zal nog verder toenemen. Wetten maken, ze in het Staatsblad publiceren en ze vervolgens in een bureaula leggen, werkt niet. Ik pleit voor het terugkeren van de verkeerspolitie. Als die er was en zou handhaven, betaalt zij zichzelf.

Notre-Dame

Kracht in kwetsbaarheid

In de week waarin de kerk zich voorbereidde op het Paasfeest, legde een brand een groot deel van de Notre-Dame in Parijs in de as. Terwijl de stofresten nog neerdwarrelden, stroomden de eerste miljoenen binnen en beloofde de Franse president Macron de kerk binnen vijf jaar te laten herrijzen.

Met het oog op mijn preek op Paasmorgen dacht ik na over wat opstanding nu eigenlijk betekent. En mijn gedachten gingen een paar weken terug, toen Thierry Baudet in zijn overwinningsspeech zei „dat je de metafysische grondslagen van het christendom niet hoeft te aanvaarden, om toch de wederopstandingsgedachte als leidend motief van de westerse beschaving te kunnen aanvaarden”. Wat bedoelde hij? Het klonk als een oproep terug te gaan naar eerdere, betere, tijden: iets dat dood leek, iets dat achter ons zou kunnen liggen, dat kan, zo weten wij, weer tot bloei komen, zei hij. Maar is dat wederopstanding? Ik denk het niet. Ik denk niet dat opstanding het herstel is van wat was. Wie het evangelie naar Johannes erop naslaat, ontdekt dat daar heel anders wordt gedacht. Dáár lezen we van mensen die verblind zijn door verdriet over wat verloren is en die niet weten hoe ze met de nieuwe situatie moeten omgaan. Maria is overmand door verdriet en herkent de opgestane Jezus niet als hij met haar spreekt. Thomas heeft door Jezus’ dood zijn vertrouwen in de toekomst verloren en is spreekwoordelijk tot ongelovige geworden. Pas als hij de wonden van Jezus kan aanraken en het bewijs van herrijzenis als het ware in handen heeft, krijgt hij weer vertrouwen in de toekomst. Dat opstanding zou betekenen dat hersteld wordt wat voorbij is gegaan, zoals Baudet in zijn speech veronderstelt, klopt volstrekt niet met deze verhalen. In het evangelie is opstanding vernieuwing, geen herstel zonder meer van de oude situatie. In de opgestane zijn de verwondingen zichtbaar. Ook in de kerk wordt Jezus’ opstanding weleens verstaan als een overwinningsverhaal. Zo lees ik dat niet. Wederopstanding ontkent de dood niet, maar omarmt haar veel eerder. Opstanding heeft te maken met verder leven met alle butsen die je oploopt. En als er dan iets herrijst, is het niet het verleden in volle glorie maar een toekomst waarin de pijn en het gemis een eerlijke plek hebben. En tegelijk niet het laatste woord. Nadat in 2001 de Twin Towers door terreur in de as waren gelegd, had men ervoor kunnen kiezen ze te herbouwen. Om zo te laten zien dat de terreur niet het laatste woord heeft. Men koos ervoor om de wonden te laten zien. Juist zo zijn de torens meer aanwezig dan ooit tevoren. Juist in die kwetsbaarheid ligt kracht. Dát is volgens mij wederopstanding.
predikant te Heemstede