Recensie

Recensie Strips

Eigenwijze vader geeft autisme een positief gezicht

Strip De graphic novel ‘Kleine overwinningen’ gaat over een vader die worstelt met het autisme van zijn jonge zoon. Het is een hartverwarmend, sterk autobiografisch boek van de Canadees Yvon Roy.

Daar zit je dan, als vader van een peuter van achttien maanden. De mevrouw van het onderzoekscentrum heeft zojuist de diagnose gesteld. Autisme. Ze leest van papier dat de ouders vooral realistische verwachtingen moeten hebben, dat de officiële instanties er alles aan doen om te helpen, maar dat er een wachttijd is van minstens een jaar. Marc en Chloé, de ouders in de graphic novel Kleine overwinningen van de Canadese stripmaker Yvon Roy, worden naar huis gestuurd met leeswerk over sensorische integratie en visuo-motorieke vaardigheden. En dan knapt er iets bij Marc.

Yvon Roy inspireerde Marc op zichzelf en het verhaal dat hij vertelt is het zijne. Het wonderschone, sterk autobiografische Kleine overwinningen opent met de totale ontluistering, het verdriet en de depressie die leidt tot een scheiding. Marc is vastbesloten zijn zoon werkelijk te helpen: niet door hem te leren met zijn handicap om te gaan, maar door het te overwinnen. Weg met alle handboeken en de pictografische dagplanner. Overmoedig? Misschien, maar de liefde en vasthoudende toewijding waarmee hij zijn onbenaderbare zoontje tegemoet treedt is hartverwarmend. Marc blijft proberen, vaak tegen beter weten in. Soms slaagt hij.

Twijfel en mislukking

Het verhaal zou gemakkelijk als zelfvoldane getuigenis kunnen worden weggezet, maar niets is minder waar. Het is juist de kracht van Kleine overwinningen dat alle twijfel en mislukkingen even prominent in beeld worden gebracht als de kleine stapjes die Marc en Olivier zetten.

Roys hoekige tekenstijl is niet uitbundig, nergens waagt hij zich aan een uitgewerkte achtergrond of afwijkende pagina-opmaak. Het verhaal, opgezet in sober zwart-wit met grijswaarden, leest als een doelmatig, chronologisch verslag met een nadruk op de interactie tussen vader en zoon. Deze grafische en narratieve eenvoud zorgt toch voor een intense leeservaring: de lezer is vanaf het begin deelgenoot van de droevige situatie en ervaart de succesjes met een glimlach. Dat Roy er geen feelgood strip van heeft gemaakt, spreekt in zijn voordeel: daarvoor is het onderwerp te serieus. Met zijn eigenwijze invalshoek kiest hij voor een bescheiden en innemend verhaal dat de kijk op autisme een wezenlijke, puur menselijke laag meegeeft.