Opinie

Dode varkens, heel veel dode varkens

Maarten Schinkel

Olie ontvlamt, varkens exploderen en koffie ligt in de goot. Nee, dit is geen nieuwe horrorfilm van David Lynch. Het zijn de huidige prijzen op de grondstoffenmarkt. Waar op de aandelen- en obligatiebeurs nog steeds een onaardse rust heerst, is het bij grondstoffen juist druk.

Drie springen er uit. Deze week maakte de regering-Trump bekend af te willen van de ontheffingen die aan onder meer China zijn verleend voor import van Iraanse olie. De duimschroeven van Teheran moeten extra worden aangedraaid. In reactie steeg de prijs van ruwe olie naar 74 dollar voor een vat Brent. Dat is de hoogste prijs in bijna een half jaar. De vraag is nu of Saoedi-Arabië zijn productie verhoogt om de prijs te temperen.

Dramatischer is de koffieprijs. Enorme oogsten in vooral Brazilië zorgen hier juist voor een forse prijsval. Arabica is inmiddels gedaald naar, in dollars, de laagste prijs sinds 2004 en is nu meer dan drie keer zo goedkoop als eind 2011.

Koffie als grondstof mag dan een klein deel uit maken van de lattes die voor 4 euro per stuk in de hoofdstad worden verkocht, maar toch hebben de barista’s straks wat uit te leggen aan hun klanten. Neem geen genoegen met het argument dat zij bijzondere koffie verkopen. Ook de up-market-soorten zullen in prijs mee omlaaggaan met arabica, omdat zij anders worden verdrongen.

En dan het allergrootste drama. Letterlijk. De Afrikaanse varkenspest, een ongeneeslijke en zeer besmettelijke variant, grijpt al om zich heen in oostelijk Europa, maar heeft nu in volle sterkte China bereikt. Volgens de Rabobank, een internationaal erkende autoriteit voor deze handel, is de omvang enorm: tussen de 150 miljoen en 200 miljoen dieren zouden zijn betrokken.

Het verlies aan productie is even groot als de volledige varkensconsumptie in Europa, en 30 procent groter dan de Amerikaanse productie. Het gaat hier dan ook om tegen de helft van de totale Chinese varkenspopulatie. Andere bronnen spreken van de noodzaak 130 miljoen varkens in China af te maken om de Afrikaanse varkenspest in te dammen. Ook Vietnam en omringende landen zijn volgens de Rabo getroffen.

De crisis op de Chinese vleesmarkt gaat ongekende vormen aannemen

Nu kun je zeggen: hier liggen mogelijkheden voor de Europese (en Amerikaanse) varkensboeren, want het gaat jaren duren voor de Chinese populatie is hersteld. Maar het heen en weer slepen van varkensproducten over de wereld is onder deze omstandigheden riskant en lastig. En intussen woedt de handelsoorlog tussen Amerika en China.

Maar misschien is economie hier van ondergeschikt belang. Want denk je eens in: stel een gemiddeld varken (van big tot volwassen) is een halve meter lang. Als je alle 130 miljoen Chinese varkenskadavers straks achter elkaar zou leggen, krijg je een rij met een lengte van 65.000 kilometer.

Zo groot is de schaal van deze ramp. En zo weerzinwekkend het beeld van een rij afgemaakte varkens die ruim anderhalf maal om de evenaar zou passen. Van Somalië naar Kenia, dwars door Congo, bij Gabon de Atlantische Ocean in. Allemaal dode varkens. Aan land in Brazilië, door Colombia en Ecuador, via de Galapagoseilanden helemaal over de volle breedte over de Stille Oceaan, nog steeds die lijn van kadavers, naar Nieuw Guinea, Sulawesi, Sumatra, de Indische Oceaan in, boven de Malediven langs, waarna de laatste dode zeug op het strand ligt in de Somalische stad Jamame.

En dat maal anderhalf.

Ja, zaken zijn zaken en de mensheid is groot. Maar als je nog geen vegetariër was, zou je het worden.

Maarten Schinkel schrijft over economie en financiële markten.

Correctie (26 april 2019): in een eerdere versie van dit artikel was sprake van de Afrikaanse varkensgriep. Dat moet zijn: varkenspest. Hierboven is dit aangepast.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.