Facebook en Instagram afstruinen voor de nieuwste filmster

Achtergrond De Britse Lucy Pardee zoekt mensen die perfect zijn voor een filmrol maar nog nooit over acteren hebben gedacht.

Haar baan is best creepy, vertelt de Britse Lucy Pardee. Ze zoekt in winkelcentra, jeugdhuizen en op sociale media naar mensen die perfect zijn voor een specifieke filmrol, maar misschien nooit over acteren hebben nagedacht.

Pardee is een van de bekendste Street Casting Directors van het Verenigd Koninkrijk. Ze vond Vicky Knight, de jonge vrouw met een lichaam vol littekens die de door een zoutzuur aanval verminkte Jade speelt in Dirty God. Regisseur Sacha Polak wilde immers dat de hoofdrol werd gespeeld door iemand die zelf heeft ervaren hoe het is om te leven met brandwonden.

Pardee contacteerde verschillende stichtingen voor slachtoffers en bekeek Facebook- en Instagramprofielen van jonge meisjes met brandwonden. Pardee: „Bij Vicky waren er veel vrolijke foto’s waarop ze uitgaat met vrienden, ze leidt haar leven ondanks haar littekens. Ze was van alle geschikte meisjes degene die het dichts in de buurt kwam van Jade, de hoofdpersoon die Polak in gedachten had.”

Katie Jarvis, die de hoofdrol speelt in de veelgeprezen film Fish Tank (2009) spotte Pardee dan weer in een treinstation. De film gaat over de koppige, vuilbekkende puber Mia die in de ban raakt van de charmante vriend van haar moeder (Michael Fassbender). Pardee: „Ik zag de 17-jarige Jarvis schelden tegen haar vriend aan de andere kant van het spoor. Britse mensen zijn relatief vaak gereserveerd, maar zij was ontvlambaar en angstloos. Dat waren kwaliteiten die het personage Mia had én die kunnen helpen om als acteur het filmproces tot een goed einde te brengen.” Pardee volgde het meisje en haar vriendinnen tot ze waren gekalmeerd. Vervolgens legde ze uit wat ze deed en vroeg haar terug te bellen. „Ik kon haar niet onmiddellijk benaderen, dan had ze waarschijnlijk gezegd dat ik moest oprotten.”

Pardee let op parallellen tussen de persoonlijkheid van een personage en de acteurs die ze cast voor een rol. Nog belangrijker zijn volgens haar socio-economische overeenkomsten. „In het Verenigd Koninkrijk bestaat er een traditie van zeer geprivilegieerde mensen die een accent imiteren en personages uit lagere sociale klassen spelen.” De hoofdpersoon in Polaks film komt uit een Londens working class-milieu; zij heeft daardoor geen geld voor dure esthetische operaties nadat ze brandwonden oploopt. Vicky Knight heeft dezelfde achtergrond. Pardee: „Het is belangrijk dat er niet alleen films over mensen uit specifieke milieus worden gemaakt, maar dat mensen ook de kans krijgen hun eigen verhaal te vertellen. Dat geldt voor schrijvers en regisseurs, maar ook voor acteurs.”

In de jaren zeventig zag je volgens Pardee vaker mensen uit een middenklassemilieu in acteeropleidingen, maar doordat acteerlessen voor kinderen tegenwoordig duurder zijn en het vak drama minder wordt gestimuleerd op school, zijn de wegen naar acteeropleidingen volgens haar „smaller geworden”.Pardee noemt streetcasting een druppel op een gloeiende plaat, maar het is volgens haar wel een van de weinige manieren waarop mensen uit niet-gepriviligeerde milieus nog de filmindustrie binnen raken.

Lees ook: de recensie van Dirty God

Hoe weet Pardee of de mensen die ze aanspreekt kunnen acteren? „Er volgt na de eerste gesprekken altijd een lang auditieproces, langer dan bij professionele acteurs. Bij Knight keken we bijvoorbeeld eerst of ze zichzelf kon zijn op camera, vervolgens gingen we controleren of ze teksten kon leren.” Werken met niet-professionele acteurs is sowieso niet voor iedere regisseur weggelegd, legt Pardee uit. De onvoorspelbaarheid van sommige van de straat geplukte acteurs en de specifieke bagage die ze meebrengen, vinden sommige regisseurs stimulerend, maar andere hebben er juist moeite mee.

Dat is volgens Nederlandse castingdirectors een van de redenen dat het fenomeen minder voorkomt in Nederland, sommige regisseurs houden ervan om vrij technisch instructies te geven, dat werkt minder goed bij ongeschoolde acteurs legt de Nederlandse casting director Marina Wijn uit. Verder is het een zeer arbeidsintensieve en dure manier van casten; er is niet altijd voldoende tijd en budget om ongeschoolde acteurs goed te begeleiden. In Nederland worden - als het scenario daarom vraagt - daarom vooral mensen die niet in de database van casting directors zitten op straat gezocht, zoals kinderen, ouderen of mensen met opvallende fysieke kenmerken of dialect.

Knight hoopt na haar acteerdebuut in Dirty God aan een professionele acteercarrière te beginnen. Is dat realistisch? Pardee: „Gecast worden voor een tweede, derde en vierde film is veel moeilijker dan een rol binnenhalen waarbij iemand op je is afgestapt die jou ideaal vindt voor een specifiek personage.” Maar wie echt gemotiveerd is kan best doorgroeien tot professional, vertelt ze. Zo speelt Jarvis tegenwoordig fulltime in de Britse soap EastEnders. De kritiek dat mensen die op straat worden gecast, niet echt acteren maar een variatie op zichzelf spelen, is volgens Pardee onterecht. „Ze spelen iets wat dicht bij henzelf ligt, maar uiteindelijk is het fictie. En veel professionele acteurs spelen ook vaak rollen die in de lijn liggen van hun eigen karaktertrekken.”

Toch lukt het niet alle op straat gecaste acteur door te groeien. Pardee: „Soms is het simpelweg een gebrek aan interesse. Ik cast veel jonge mensen en sommigen geven hun ambitie op zodra ze merken dat ze constant audities doen best saai vinden.” Maar het kan ook om andere redenen minder goed aflopen vertelt Pardee. “Soms worden acteurs niet opgepikt door een agent of krijgen ze niet de juiste steun – hoewel ik hen daarbij probeer te helpen na hun eerste film. Maar de filmindustrie staat niet zo open voor complete nieuwkomers als zou kunnen.”