Onderzoek naar groene daken vindt nieuwe wesp op het Erasmus MC

Onderzoek Bureau Stadsnatuur onderzoekt de effecten van groene daken op insecten. Belangrijk, omdat insectenpopulaties afnemen.

Foto Kees van Achterberg
Foto Kees van Achterberg

Op het groene dak van het Erasmus MC in Rotterdam werd dit weekend een wespensoort gevonden die tot nu toe nog niet in Nederland is gezien. Eva Drukker, studente biologie aan de universiteit van Wageningen, deed de ontdekking in het kader van haar onderzoeksstage naar groene daken bij het Bureau Stadsnatuur uit Rotterdam.

Groene daken worden vaak geplaatst om problemen die ontstaan door klimaatverandering of verstedelijking tegen te gaan, zegt André de Baerdemaeker, stadsecoloog bij Bureau Stadsnatuur. „Groene daken dienen meerdere doeleinden. Steden hebben vaak moeite om al het regenwater weg te sluizen. Groene daken houden water vast, waardoor het later weer verdampt. Daarnaast hebben ze een isolerende werking op gebouwen en worden ze door mensen vaak als prettige plek gezien om tijd in door te brengen.”

Over de effecten van groene daken op de biomassa en -diversiteit van insecten is echter nog weinig bekend. Daarom is Bureau Stadsnatuur, dat een samenwerking is tussen het Natuurhistorisch Museum Rotterdam en de dienst Gemeentewerken Rotterdam, een onderzoek gestart bij 21 groene daken door heel Nederland. Daarin wordt volgens De Baerdemaeker gekeken naar welke factoren van invloed zijn op de insecten. Begroeiing, zoninval, hoogte, maar ook planten in omliggende gebieden kunnen hierin van belang zijn.

Voor de uitvoering van het project wordt samengewerkt met universiteiten. Drukker is een van de studenten die voor Bureau Stadsnatuur onderzoek doet naar de groene daken. Studenten voeren hierin het veldwerk uit: zij nemen de monsters, schrijven de resultaten uit en stellen de onderzoeksvragen op.

In Rotterdam stuitte Drukker vervolgens op een insect dat ze niet kon plaatsen. Het beest leek in eerste instantie nog het meest op een mier, maar dan met vleugels en lange antennes. Nadat ze het insect had opgestuurd naar Kees van Achterberg, hoogleraar biologie, wist ze dat ze een bijzondere vangst had. Van Achterberg vertelde haar dat het om een schildwesp gaat, waarvan de officiële naam Idiasta dichrocera is.

Muurspinnendoder

Deze in Nederland nieuw ontdekte wesp is niet vergelijkbaar met ‘gewone’ wespen, benadrukt Drukker. „Deze wesp kan niet steken. Ook eet ze vlieglarven en is ze niet typisch geel-zwart.” Dat deze wesp in Nederland voor blijkt te komen, is volgens Drukker niet heel verrassend. Ze is al in tal van andere landen landen gezien. Drukker: „Het is simpelweg een heel klein beestje. De kans is dus groot dat er vaak overheen gekeken is.”

Over het onderzoek is Drukker erg positief. Laatst ontdekte ze ook al een insect op een groen dak in Amsterdam, een zogeheten muurspinnendoder. In eerste instantie geen bijzondere ontdekking, totdat Drukker erachter kwam dat deze insect tot dan toe alleen leek voor te komen in Zuid-Limburg.

Voor meer resultaten moet nog even gewacht worden, zegt André de Baerdemaeker. Het onderzoek kan volgens hem nog jaren duren. Wel merkt hij dat gemeenten steeds meer interesse hebben in de effecten van groene daken. „De afnemende populatie van insecten heeft verschillende negatieve effecten. We kijken nu of groene daken een soort brug kunnen vormen tussen verschillende natuurgebieden, zodat insecten zich overal bevinden.”

Een afname van het aantal insecten heeft een weerslag op de gehele ecologie. Vooralsnog lijken groene daken een positief effect hebben op de diversiteit van insecten, zegt De Baerdemeaker. Ook Drukker is positief. „Zelfs op daken die op grote hoogte liggen hebben we een grote diversiteit aan insecten gezien.”