De salsa dansen zonder vooroordelen

Latin Met latin-avonden in gayclubs probeert een Nederlandse dansschool een brug te slaan tussen de lgbt-gemeenschap en de ‘heterowereld’ van de latinmuziek.

De eerste editie van Salsa Rossa in de Amsterdamse gayclub NYX.
De eerste editie van Salsa Rossa in de Amsterdamse gayclub NYX. Foto Niels Blekemolen

Het is zondagavond in Club NYX in Amsterdam, en alle ingrediënten voor een standaard latinfeestje zijn aanwezig. Er zijn vrouwen op hoge hakken, en mannen die een paar spuitjes parfum te veel op hebben gedaan. Er zijn muzikanten die op bongo’s spelen. En er wordt salsa en bachata gedanst. Maar wie goed oplet, ziet afwijkende elementen. Een graffitimuur waar een regenboogkleurige eenhoorn op staat, met een neus die verdacht veel op een piemel lijkt. En een docent die tijdens een gezamenlijke oefening ineens roept dat de leiders de volgersrol moeten aannemen.

Vanavond is de eerste editie van Salsa Rosa, een latin-avond voor zowel homo’s als hetero’s, georganiseerd door dansschool Swing Latino. Eigenaar Jorge Suarez heeft de missie opgevat om een brug te slaan naar de lgbt-gemeenschap, zegt hij. In september begon hij met ‘genderneutrale’ lessen, waarin mannen niet per definitie de leiders zijn, en de vrouwen de volgers. Hij gaat salsabootcamps geven in samenwerking met homo-organisaties zoals studentenvereniging A.S.V.Gay. En vanaf nu zijn er dus ook maandelijkse latin-avonden in club NYX, een gayclub in de Reguliersdwarsstraat.

Lees ook: Dans, en leer je collega’s vertrouwen

De latinwereld is een heterowereld, zegt Suarez. Hij ziet nauwelijks homo’s en lesbiennes in de lessen van Swing Latino, zegt hij. „Als ik workshops of bootcamps geef, zie ik ze vaak in een hoekje kijken. En als ik mezelf dan voorstel en zeg dat ze een gratis proefles kunnen volgen, antwoorden ze: ‘leuk, maar het is niet prettig als iedereen heteroseksueel is en wij daartussen moeten dansen.’ Met name mannen hebben het gevoel dat ze worden bekeken als ze samen dansen. En dat is misschien wel zo, maar de meesten vinden het superleuk om te zien.”

Dansen draait niet om seks. Een polonaise is toch ook geen groepsorgie?

Wes Bodha

Die heterodominantie heeft meerdere redenen volgens Suarez. „Latindansen zijn van oorsprong tussen man en vrouw bedoeld”, zegt hij. En: „veel mensen die salsa dansen zijn vrijgezel, en vinden het leuk om iemand van de tegenovergestelde sekse te ontmoeten.” Het heeft misschien ook met de cultuur te maken van de landen waar salsa en bachata zijn ontstaan, zegt hij. „In Nederland zijn ook veel mensen homofoob, maar de situatie is hier beter omdat we al sinds de jaren zeventig worden onderwezen. In Latijns-Amerika wordt daar pas de laatste tien jaar pas actief in geïnvesteerd.”

De Colombiaanse Santiago Vega (33) heeft weinig van die educatie meegekregen. Hij danst bachata, een Dominicaanse dans waarvan de basisstap uit twee zijwaartse passen bestaat, en kwam vanavond om te leren salsadansen. Hij schrikt als hij over de locatie wordt geïnformeerd. Hij dacht dat de NYX een gewone salsaclub was. Een man die met een man danst is „niet normaal”, vindt hij. „In Colombia dansen vrouwen om een man te vinden, en de mannen dansen om een vrouw te versieren: ‘Ik pak je wel, ik ben je gids’.” Vrouwen die samen dansen kan nog wel, vindt hij. Dat ziet er tenminste nog leuk uit. Maar hij vindt het gewoon „niet mooi” als mannen samen dansen.

Het seksgedeelte

Het grootste deel van de avond in NYX dansen alleen heterostellen en gevorderde dames met elkaar. Tot drie mannen elkaar ineens vastpakken en pirouettes beginnen te draaien. Het blijken dansleraren, die zeggen betere dansers te worden door zowel de leiders- als de volgersrol te oefenen. Ze zijn hetero, maar die informatie zou er volgens hen niet toe moeten doen. Volgens Wes Bodha (38), docent bij Swing Latino, zou de latinwereld toegankelijker worden als „het seksgedeelte” wat minder belangrijk wordt gemaakt. „Dansen draait niet om seks, maar om een connectie maken. Een polonaise is toch ook geen groepsorgie?”

Lees ook: Zij was de eigenaar van dé ontmoetingsplaats voor lesbiennes

Pas op het laatste moment komen drie jongens binnenvallen die binnen Suarez’ doelgroep lijken te vallen. Ze bestellen shotjes, dansen even op een manier die tussen salsa, dirty dancing en slowen in zit, en brengen de rest van de avond zoenend door. Ze hadden gewoon zin om uit te gaan, en wisten niet dat er een latin-dansavond in de NYX was, zeggen ze. Eigenlijk doet niemand in hun omgeving aan salsa of bachata, op het enkele salsadansje tijdens uitgaan na. Het is niet dat ze niet van dansen houden, maar ze gaan dan liever naar een housefeestje, waar je anoniemer bent.

Ze weten niet wat ze moeten verwachten als ze naar een salsa-les zouden gaan, zeggen ze. Hugo Wind (25): „Je bent toch bang voor reacties. Je weet niet welke types er komen, en wat mensen denken. Een van zijn vrienden vult aan: „Jij ziet ons hier bezig, en je denkt dat we nergens last van hebben en ons nergens van aantrekken, maar dat is omdat wij hier ons veilig voelen als we met elkaar dansen. Amsterdam is ook anti-gay. Je moet ook oppassen.” Het vertrouwen van de homoscene moet nog gewonnen worden, concludeert Suarez. Een kwestie van een lange adem hebben, zegt hij. „Ik geef het nog een jaar, en dan is Salsa Rosa een succes.”