Opinie

Ajax is als een vlinder, betoverend mooi, zij het voor even

Totaalvoetbal De Britse voetbaljournalist zag Ajax spelen en werd opnieuw verliefd op ‘Europa’s opwindendste team’.

Ajax-aanvoerder Matthijs de Ligt tijdens de wedstrijd tegen Juventus
Ajax-aanvoerder Matthijs de Ligt tijdens de wedstrijd tegen Juventus Wolfgang Rattay/Reuters

Dit is een liefdesbrief, een eerbetoon aan een elftal waardoor ik weer van voetbal ben gaan houden, en aan een club die ons er allemaal weer aan herinnert dat deze mooie sport toch nog iets puurs heeft wat onbezoedeld is gebleven.

U beseft waarschijnlijk nog niet welke reis deze club heeft afgelegd, waardoor nu voor het eerst in 23 jaar op een haar na de Champions League-finale is bereikt.

Ajax is verbluffend – en ik zeg dat niet lichtvaardig. Ze spelen met een vrijheid van expressie, ze spelen als een ploeg geboren in Amsterdam, die o zo artistieke en rebelse stad waar we ons mogen laten gaan; waar hedonisme een manier van leven is en waar onze creativiteit wordt gevoed en aangemoedigd. Als er ooit een voetbalploeg het symbool van zijn stad is geweest, dan is het Ajax wel.

Het is niet alleen een lust voor het oog, maar ook opmerkelijk omdat dit in het hedendaagse voetbal eigenlijk gewoon niet meer kan.

Wat dit Ajax-elftal zo bijzonder maakt, is dat het geen dynastie zal stichten, het zal niet heersen. Ajax is als een vlinder, mooi, betoverend, maar alweer de dood nabij. Vrijwel vanaf het moment dat de spelers hun vleugels in Europa uitslaan, lang voordat ze Real Madrid en Juventus de knock-out uitdeelden, wisten ze al dat hun gezamenlijke tijd ten einde liep.

Lees ook: Toen greep de god van het voetbal in

In de zomer wordt deze Ajax-ploeg ontmanteld en zwermen de beste spelers uit naar de grootste clubs van Europa, afhankelijk van de hoogste bieder die hen weet weg te lokken.

En: meer dan enige andere club ter wereld heeft Ajax spelers voortgebracht die zich in de opleiding hebben ontwikkeld en nu in de Europese topcompetities spelen. Dat is niet nieuw, maar wel anders is dat ze zich voor één keer samen ontwikkelen. Voorlopig dan. Het is onvermijdelijk dat dit elftal uit elkaar zal vallen. Maar het verdriet is van voorbijgaande aard omdat deze ploeg mensen trots heeft gemaakt.

Domineren, niet overleven

Deze ploeg is opgezet om op winst te spelen, om nooit een stap achteruit te doen, een ploeg die wil domineren en niet alleen wil overleven – ook al is de club juist tot dat laatste vaak gedwongen.

Zie Ajax spelen en je zult zien dat je verliefd wordt, dat weet ik zeker. De speelstijl is als het midden van een wervelwind, met zo’n meedogenloze felheid komen de spelers op je af. Ze passen en bewegen zich met een snelheid die in jaren niet vertoond is. Technisch vaardige spelers die op verschillende posities kunnen spelen, die de waarden van het Nederlandse ‘totaalvoetbal’ belichamen. Ze verdienen hun plaats naast alle grote Ajax-ploegen van weleer, maar ze hebben dit klaargespeeld in een tijd waarin het voor onmogelijk werd gehouden dat ze konden concurreren.

Lees ook: Europese kranten over Ajax: ‘Voetballes voor Juventus’

Ajax heeft dit elftal opgebouwd uit een mengeling van talent uit eigen kweek en voordelige aankopen. De duurste speler is Daley Blind, voor zo’n 16 miljoen euro teruggekocht van Manchester United. Hij wordt gevolgd door Dusan Tadić, voor zo’n 12 miljoen euro overgenomen van Southampton, en vleugelspeler David Neres, twee jaar geleden voor ongeveer hetzelfde bedrag van São Paulo gekomen. De eerste is een afdankertje uit de Premier League, de tweede speelde zijn eerste seizoen nog in het beloftenteam.

Arrogantie en bravoure

Deze ploeg is gesmeed uit de arrogantie en bravoure van de jeugd, of het nu gaat om middenvelder Frenkie de Jong, die in de zomer voor 75 miljoen euro naar Barcelona zal vertrekken, of centrumverdediger en aanvoerder Matthijs de Ligt, 19 jaar en prooi van elke grote club in Europa, die het winnende doelpunt tegen Juventus scoorde – waar je ook kijkt, zie je een Ajax-jongeling opbloeien.

Ajax heeft dit team van de grond af opgebouwd. Het kaapte nergens de beste spelers weg, het kocht geen gevestigde sterren die iedereen wilde. Met eigen visie en hard werken, vooral in de eigen opleiding, creëerde het een elftal dat geloofde in zijn eigen vermogen.

Ajax mag een beroemde oude naam zijn, tegenwoordig is het een pauper, een relikwie uit een tijd waarin het gelijker toeging en alle grote clubs uit alle Europese competities ervan mochten dromen om het continent te veroveren.

Tijdperk van superclubs

Die dagen waren vervlogen, dachten we. Dit is het tijdperk van de superclubs, waarin olierijke staten voetbalclubs bezitten en multimiljardairs om internationaal prestige wedijveren. Overal in Europa zijn we op een punt gekomen dat dezelfde grote ploegen jaar in jaar uit hun nationale competitie winnen – in Duitsland, Frankrijk, Schotland, Italië en daarbuiten. Zelfs in Engeland had de rijkste club, Manchester City, tot woensdag nog kans op vier titels in vier verschillende competities. We dachten dat Ajax was achtergebleven, maar bij deze club juichen de supporters niet opgetogen als een niet-aangekochte speler eens het rood-witte shirt draagt – nee, ze verwáchten dit.

Het totaal aan salarissen was bij Ajax vorig seizoen lager dan bij Aston Villa, Cardiff en Middlesbrough toen deze vorig seizoen in de Championship speelden, de Engelse tweede divisie.

Vorig jaar om deze tijd was Ajax al bang dat hun beste spelers zouden vertrekken, maar de club vroeg hen om er nog een seizoen aan vast te plakken. Alleen spits Justin Kluivert, zoon van Patrick, luisterde niet en vertrok naar Roma, waar hij moest vechten voor een basisplaats.

De rest bleef en beloofde de club waar hun carrière was begonnen nog een jaartje erbij. Nog een seizoen om kampioen van Nederland te worden, en laten we hopen dat ze in mei met de grootste prijs van allemaal door de straten van Amsterdam paraderen.

Correctie (18 april 2019): In een eerdere versie van dit vertaalde stuk stond dat Dusan Tadić en David Neres de duurste spelers van Ajax zijn. Dat moest Daley Blind zijn en is hierboven aangepast.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.