Einde nabij voor Jet Airways

Luchtvaart Jet Airways, partner van KLM en India’s oudste private luchtvaartmaatschappij, staat op omvallen.

Een paar maanden geleden bestond de vloot van Jet Airways uit 123 vliegtuigen. Dinsdag vlogen er nog zeven.
Een paar maanden geleden bestond de vloot van Jet Airways uit 123 vliegtuigen. Dinsdag vlogen er nog zeven. Foto DPrashanth Vishwanathan/ Bloomberg News

Het einde van Jet Airways, India’s oudste private luchtvaartmaatschappij en partner van Air France-KLM, lijkt nabij. Een consortium van banken weigerde Jet begin deze week de benodigde miljoenen om de laatste nog operationele vliegtuigen in de lucht te houden. De zoektocht naar een nieuwe investeerder gaat door, maar het geld is op.

Een paar maanden geleden bestond de vloot van Jet Airways uit 123 vliegtuigen. Dinsdag vlogen er daarvan nog zeven, woensdag wellicht nul.

Jet, een bedrijf met 22.000 werknemers, kampt met een schuld van ruim 1 miljard euro. Internationale vluchten van de maatschappij werden onlangs geannuleerd, wat wereldwijd leidde tot gestrande passagiers. Piloten die al maanden niet zijn uitbetaald, lopen over naar de concurrent terwijl schuldeisers proberen te redden wat er te redden valt. Op Schiphol ligt een toestel aan de ketting.

In maart leek een faillissement voorlopig afgewend toen banken onder leiding van de State Bank of India de controle overnamen van oprichter Naresh Goyal. Met een beoogde kapitaalinjectie van zo’n 190 miljoen euro had Jet even salarissen en brandstof kunnen betalen. Maar tot nu toe weigeren de banken om met dat geld over de brug te komen.

Ze willen eerst zicht op een nieuwe grootaandeelhouder. Geïnteresseerden konden zich tot vrijdag melden. Volgens de financiële krant LiveMint deed ook oprichter Goyal een bod, maar trok hij dit op dinsdag weer terug. Enkele weken geleden gaf Goyal zijn meerderheidsaandeel op onder druk van de banken en aandeelhouder Etihad Airways uit Abu Dhabi, dat een belang van 24 procent in Jet heeft.

Goyal, een van de rijkste ondernemers van India, richtte Jet Airways op in 1992. Hij profiteerde volop toen India begin jaren 90 zijn luchtvaartsector openstelde voor private partijen. De sector werd tot dan gedomineerd door het publieke Air India, dat bekendstond om slechte service en mismanagement.

Belangrijk voor KLM

Jet groeide uit tot het succesvolle gezicht van de Indiase luchtvaartindustrie met vluchten naar Europa, Noord-Amerika en Azië. Air France-KLM sloot eind 2017 een joint venture met Jet voor samenwerking tussen Europa en India. Er was al een deal met KLM, voor 30 gezamenlijke vluchten per week tussen Amsterdam en Mumbai, Delhi en Bangalore. Daarvan zijn er nog tien over, meldt een woordvoerder: KLM vliegt nu zeven keer per week naar Delhi en drie keer per week naar Mumbai. Jet was voor KLM belangrijk om een plek te veroveren op de snel groeiende Indiase markt.

De laatste jaren is de concurrentie echter fors toegenomen. Budgetmaatschappijen als Spicejet en vooral Indigo halveerden Jets marktaandeel tot 14 procent. Indigo heeft nu een marktaandeel van 40 procent. In een poging bij te blijven ging Jet stunten met lagere prijzen. Maar met aanzienlijk hogere kosten dan de concurrentie stapelden de verliezen zich op. De problemen werden vorig jaar nog nijpender toen de olieprijs omhoogschoot en de Indiase roepie verzwakte. Sinds januari is Jet niet meer in staat leningen af te lossen.

De crisis bij Jet komt op een moment dat India naar de stembus gaat om een nieuwe regering te kiezen. Premier Narendra Modi, toch al onder druk vanwege het tekort aan banen in India, is er veel aan gelegen te voorkomen dat de maatschappij daadwerkelijk omvalt – met alle bijkomende ontslagen van dien. De regering zou volgens persbureau Reuters bij staatsbanken aandringen op een reddingsplan. De vraag is of er nog iets valt te redden.