Zes op de tien asielzoekers uit 2014 hebben inburgeringsexamen gehaald

Het ministerie is „tevreden” met de „mooie cijfers”. Twee procent van de inburgeraars heeft het examen niet gehaald.

De helft van de asielzoekers die in 2014 naar Nederland kwamen en die een inburgeringsplicht hebben, komt uit Syrië.
De helft van de asielzoekers die in 2014 naar Nederland kwamen en die een inburgeringsplicht hebben, komt uit Syrië. Foto Olivier Middendorp

Zes op de tien asielzoekers die in 2014 in Nederland aankwamen, hebben inmiddels het inburgeringsexamen gehaald. Dat meldt het CBS, dat in opdracht van verschillende ministeries onderzoek deed naar hoe het asielzoekers vergaat. Van de in totaal 12.940 statushouders haalden 7.510 (58 procent) van hen op tijd het inburgeringsexamen.

Anderen hebben een vrijstelling of ontheffing gekregen of de termijn waarbinnen zij hun examen moeten halen nog niet overschreden. Twee procent van de asielzoekers heeft het examen niet gehaald. Zij mogen het examen overdoen, maar kunnen ook een boete krijgen die kan oplopen tot 1.250 euro.

Het ministerie van Sociale Zaken is positief over de „mooie cijfers”. „Ze hebben drie jaar om in te burgeren, van de groep mensen uit 2014 was slechts 2 procent nog niet klaar”, reageert een woordvoerder. „Het overgrote deel voldoet aan de vereisten, daar zijn we tevreden mee.”

Vrijstelling bij Nederlands diploma

Van de statushouders heeft 21 procent het examen nog niet gehaald, maar werd de inburgeringstermijn ook niet overschreden. Dat kan bijvoorbeeld wanneer iemand wegens zwangerschap of het volgen van een alfabetiseringscursus het inburgeringsexamen niet heeft kunnen doen. Hetzelfde geldt voor wanneer de aanmelding voor het examen is vertraagd.

Negentien procent van de asielzoekers kreeg een ontheffing of vrijstelling voor het examen. Ontheffing wordt verleend als iemand een verstandelijke handicap of een psychische dan wel lichamelijke beperking heeft. Als de inburgeraar aan kan tonen dat hij of zij zich voldoende heeft ingespannen om aan de inburgeringseisen te voldoen, kan ook een ontheffing worden gegeven. Vrijstelling geldt voor statushouders die een Nederlands diploma halen.

Lees ook het interview met de Syrische Lina Keilani (37). Ze haalde haar inburgering in een jaar, maar is eenzaam sinds ze met haar gezin in Nederland woont.

De helft van de asielzoekers die in 2014 naar Nederland kwamen en die een inburgeringsplicht hebben, komt uit Syrië. Op het meetmoment in oktober 2018 had 64 procent van de Syrische statushouders het examen gehaald. Een kwart van de statushouders komt uit Eritrea, daarvan is inmiddels de helft geslaagd voor het inburgeringsexamen.

Inburgeringsstelsel op de schop

Van de groep asielzoekers die in 2015 in Nederland een verblijfsvergunning kreeg, had in oktober een op de vijf het examen behaald. Driekwart heeft nog een jaar de tijd om het examen te halen. Het aantal inburgeringsplichtigen ligt in 2015 en 2016 hoger dan in 2014, het gaat volgens het CBS respectievelijk om 20.130 asielzoekers in 2015 en 21.834 in 2016.

Asielzoekers die moeten inburgeren krijgen een lening van 10.000 euro van de overheid. Op die manier kunnen ze een cursus volgen bij door de overheid erkende taalscholen. De lening hoeft niet te worden terugbetaald als de inburgeraars in een keer slagen. Personen jonger dan achttien of boven de pensioengerechtigde leeftijd hoeven niet in te burgeren.

Begin 2021 wordt het leenstelsel voor nieuwkomers afgeschaft. Vanaf dan zijn gemeenten verantwoordelijk voor de inburgering van statushouders. In het nieuwe inburgeringsstelsel moeten statushouders meteen aan het werk, iets wat in het huidige stelsel niet altijd kan.

Correctie (18-04-2019): In een eerdere versie van dit stuk werd de term inburgeraars ten onrechte als synoniem voor statushouders en asielzoekers gebruikt. Statushouders en asielzoekers vallen in de groep inburgeraars, maar daar horen ook mensen bij die naar Nederland komen voor verblijf bij familie of een partner. Ook krijgt niet iedereen die moet inburgeren een lening van de overheid, dat geldt alleen voor asielzoekers die moeten inburgeren. Dat is hierboven aangepast.