‘We gaan haar herbouwen, met zijn allen’

Restauratie Notre-Dame Macron belooft een inzamelingsactie, belastingvoordelen en gedeblokkeerde noodfondsen. De eerste crowdfunding-campagnes zijn al begonnen. Twee ondernemersfamilies doneren samen 300 miljoen euro.

De Franse president Emmanuel Macron en zijn vrouw maandag bij de Notre-Dame.
De Franse president Emmanuel Macron en zijn vrouw maandag bij de Notre-Dame. Foto Yoan Valat/EPA

„Ik zeg het heel plechtig vanavond: we zullen deze kathedraal herbouwen, met zijn allen.” Het is net voor middernacht als Emmanuel Macron zich voor de tweede keer naar de plaats des onheils begeeft. „Het ergste”, het instorten van de twee klokkentorens aan de voorzijde van de Notre-Dame, heeft de brandweer weten te voorkomen. Maar de schade is enorm. „We zullen een beroep doen op onze allergrootste talenten”, zegt de president op indringende toon. Hij kijkt af en toe recht in de camera, alsof hij de mensen thuis vraagt hem bij deze beproeving bij te staan. „En we zullen herbouwen. We zullen Notre-Dame herbouwen”, hamert hij. „ Want dat is wat de Fransen verwachten, dat is wat onze geschiedenis verdient.”

De president, die zich als puber tegen de zin van zijn ouders katholiek liet dopen, kondigt per direct een nationale en internationale inzameling aan. Er zullen belastingvoordelen komen voor ieder die bijdraagt. Noodfondsen worden gedeblokkeerd. De eerste crowdfundingcampagnes zijn al begonnen.

Het interieur van de kerk, maandagavond laat.

Foto Yoan Valat/EPA

De meest substantiële bijdragen komen tot nu van twee Franse ondernemersfamilies. Ze hebben hun rijkdom voor een groot deel te danken aan de mythische uitstraling van Parijs, de stad van de luxe. François-Henri Pinault, topman van het bedrijf dat ondermeer Yves Saint-Laurent en Gucci bezit, laat weten 100 miljoen te hebben vrijgemaakt. Dinsdag volgt zijn nog net een maatje grotere rivaal Bernard Arnault (onder andere Louis Vuitton, Dior, Moët & Chandon): 200 miljoen euro.

Lees ook: Vuur verminkt het hart van Frankrijk

Het is nog onmogelijk een precieze schatting te maken van de schade. Maar de recent begonnen herstelwerkzaamheden van het dak kostten alleen al 150 miljoen. Veel kleinere kunstschatten zijn door een menselijke keten van agenten en cultuurambtenaren van de kerk naar het nabijgelegen stadhuis gebracht. Maar grotere werken die niet te tillen waren hebben schade opgelopen door rook en water, zegt een woordvoerder van de Franse erfgoeddienst dinsdagochtend. Ook die moeten gerestaureerd worden.

Als de in de Eerste Wereldoorlog verwoeste kathedraal van Reims een indicatie is, dan kan het tientallen jaren duren voor de kerk in oude luister hersteld is. In Reims kostte de herbouw veertig jaar. „Het is zonder twijfel deel van het Franse noodlot, het project dat we de komende jaren zullen hebben”, zegt Macron in het donker van de nacht. Eigenlijk zou hij een langverwachte tv-toespraak geven waarin hij na maanden debat met concrete plannen het Frankrijk van ‘gele hesjes’ weer zou verzoenen met het Frankrijk dat goed gaat. De toespraak is uitgesteld. De nationale eenheid niet.

Fokke Gerritsma/NRC Studio