Verbeten Joël Veltman is definitief geen patiënt meer

Champions League Met het gelijkspel tegen Juventus (1-1) liet Ajax opnieuw zien ‘Europa-proof’ te zijn. Net als de teruggekeerde Joël Veltman.

Ajax-verdediger Joël Veltman (rechts) in duel met Cristiano Ronaldo, sterspeler van Juventus.
Ajax-verdediger Joël Veltman (rechts) in duel met Cristiano Ronaldo, sterspeler van Juventus. Foto Peter Dejong / AP

De revalidatie van Joël Veltman voerde via de KNVB-faciliteiten in Zeist tot eenzame sessies op een bijveld ergens ver weg van de Ajax-ploeg die zich tegenwoordig in superlatieven laat omschrijven. Hij speelde oefenwedstrijden en invalbeurten terwijl zijn ploeggenoten zinnenprikkelende dingen deden, maar al die arbeid stond in dienst van een avond als deze, op woensdag 10 april 2019. Basisspeler in de Johan Cruijff Arena tegen Juventus, in het eerste kwartfinaleduel (1-1).

Het ging goed – goed genoeg, sprak Veltman na negentig minuten en een beetje tegen de grootmacht uit Italië die zich specialiseert in het uitbuiten van onachtzaamheidjes. Veltman, nu 27, was een even vergeten voetballer. „Het zwaarste vond ik de eerste trainingen, dat hoge niveau. Dat is al lastig, zelfs als je niet van zo ver komt.”

Terwijl zijn club meeging in de vaart der volkeren, scheurde zijn voorste kruisband af in een wedstrijd tegen VVV Venlo toen alles eind vorig seizoen al verloren was. En terwijl Ajax doorschakelde met spelersaankopen en opengebroken topcontracten, riep de naam Joël Veltman vage herinneringen op aan een trager tijdperk van een Frank de Boer-achtig soort voetbal dat het publiek achteroverleunend na vier titels wel gezien had.

Hij was rechtsback in het elftal dat de Europa League-finale haalde onder Peter Bosz, twee jaar terug. Hij werd aanvoerder in het jaar dat overschaduwd werd door de Abdelhak Nouri-tragedie. Matthijs de Ligt kreeg de aanvoerdersband, leider en posterboy van een fris, nieuw, jong en ervaren, sterk, stoer Ajax.

Rijpheid

Ajax bracht woensdagavond weer een rijpheid aan de dag die dit ernstige stadium van de Champions League behoeft, uitgezonderd een naïef moment voor rust waarbij Cristiano Ronaldo vanaf het middenveld vol doortrok bij een razendsnelle aanval en in volle vrijheid binnenkopte. Even daarvoor, heel ander moment, was Veltman stichter des onheils geweest met een onzuivere pass door het midden, maar Frenkie de Jong voorkwam erger met een sliding.

En zo kun je zeggen, hield de achilleshiel van Ajax zich goed. Veltman, uit de schaduw getreden door de schorsing van Noussair Mazraoui, kweet zich van zijn taak. Die was: iets beginnen tegen Ronaldo, topscorer in de Champions League met 125 goals, voor zover deze zich op zou houden in zijn zone. De wereldster zwierf rond ten tijde van de tegentreffer, hoe hij zo vrij kon marcheren „gaan we analyseren”, zei Veltman.

Ajax, na de 1-1 dus, heeft nog niets tastbaars aan deze kwartfinale overgehouden. Maar het is half april en de ploeg van Erik ten Hag is nog altijd in elke wedstrijd de betere geweest na confrontaties met – om maar wat clubs te noemen – Bayern München, Real Madrid en nu Juventus, dat voor de achtste keer op rij kampioen van Italië gaat worden en een team van een half miljard euro op de been brengt. Het zegt alles over Ajax, meer in ieder geval dan kanttekeningen over concentratieverslapping en gebrekkige afwerking voor doel.

Ajax maakte het spel, dat was te verwachten, maar de mate waarin het overwicht tot uitdrukking kwam was lovenswaardig. Het leidde tot twee echt grote kansen – voor Donny van de Beek en de 19-jarige invaller Jurgen Ekkelenkamp – en talloze afstandsschoten van, met name, Hakim Ziyech. Alles klopte weer in het strijdplan en dat biedt perspectief op een stunt in het Juventus-stadion, aanstaande dinsdag in Turijn.

De hoop leefde pas weer na de gelijkmaker van David Neres meteen na rust. De Braziliaan manifesteert zich in deze fase van het seizoen als een wonderlijke dribbelaar met – zo blijkt – een fraaie krul in het zwakkere rechterbeen en een meesterlijk gevoel voor toeslaan op cruciale momenten.

Ajax heeft kans. En Veltman heeft kans om ook daar, in Turijn, weer bij te zijn nu de schorsing van linksachter Nicolas Tagliafico dwingt tot creativiteit. Veltman noemde netjes de jongens die linksback kunnen spelen – maar hij weet ook dat een optie is om met Daley Blind te schuiven waardoor Veltman naast De Ligt centraal kan komen te staan om andermaal in Ronaldo’s vuurlinie te liggen. „We gaan het zien.”

Relikwie

Er is plek voor mannen als hij, en eigenlijk is middenvelder Lasse Schöne net zo’n relikwie van schralere tijden. De Deen – Marc Overmars was nog niet eens begonnen als technisch directeur – werd in de zomer van 2012 voor niets van NEC overgenomen en overleefde alle vormen van doorselecteren door de seizoenen heen. Velen probeerden het, maar Schöne poetste ze allemaal uit de basis.

Zij, de zelfopgeleide Veltman en Schöne dus, kwamen niet met veel bombarie naar Ajax, gaan geen hogere toppen beklimmen dan deze in dit seizoen, genieten geen belangstelling uit het segment Europese top, laat staan de absolute bovenlaag. In het verhaal over hoe Ajax ‘Europa-proof’ werd passen ze niet qua levensloop. Ze vertegenwoordigen niet de verkwikkende jeugdigheid waarvoor je naar het stadion komt en waren ook geen uitvloeisel van het assertievere aankoopbeleid dat mensen als Dusan Tadic en Daley Blind, en eerder al Hakim Ziyech en David Neres naar Amsterdam leidde. Veltman en Schöne: ze waren er al, net als het veld en de twee doelen.

Er is een agressor teruggekeerd, verbeten in zijn doen. Veltman: „Je wilt laten zien wat je waard bent. Ik wil die felheid terug die ik had.” Hij is, nu dan definitief, geen patiënt meer, „zo wil ik ook echt niet meer gezien worden”.