60.000 Nederlandse kiezers in het buitenland aangemeld voor Europese verkiezingen

Dat is bijna drie keer zoveel als bij de vorige Europese verkiezingen in 2014, meldt de gemeente Den Haag.

Verkiezingsposters in Berlijn met daarop de Duitse minister van Justitie Katarina Barley (SPD).
Verkiezingsposters in Berlijn met daarop de Duitse minister van Justitie Katarina Barley (SPD). Foto Fabrizio Bensch/Reuters

Ruim 60.000 Nederlandse kiezers die in het buitenland wonen hebben zich aangemeld om bij de Europese Parlementsverkiezingen op 23 mei te stemmen. Dat is bijna drie keer zoveel als bij de vorige Europese verkiezingen in 2014. Dat meldt de gemeente Den Haag, die verantwoordelijk is voor het versturen van de stembiljetten en het tellen van de stemmen uit het buitenland.

De toegenomen belangstelling is volgens de Haagse burgemeester Pauline Krikke grotendeels een gevolg van een aanpassing in de Kieswet in 2017. Hierdoor is permanente registratie voor kiezers buiten Nederland mogelijk geworden. Dit betekent dat kiezers buiten Nederland zich nu nog maar één keer hoeven te registreren, waarna zij bij de volgende verkiezingen automatisch hun briefstembewijs opgestuurd krijgen.

De gemeente heeft Nederlanders die in het buitenland wonen de afgelopen jaren via brieven, e-mails en advertenties gewezen op de permanente registratie. Die campagne is volgens de gemeente de oorzaak van de toename van het aantal aanmeldingen. Volgens Krikke scheelt de permanente registratie Nederlanders in het buitenland “een hoop papierwerk”.

Nederlanders die in het buitenland wonen stemmen per brief. Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties onderzoekt momenteel of het mogelijk is om het stemmen vanuit het buitenland nog makkelijker te maken door het briefstembewijs digitaal te versturen.

Zetels

Nederlanders in het buitenland mogen stemmen bij Tweede Kamerverkiezingen en verkiezingen voor het Europees Parlement. Zij mogen niet stemmen bij de Provinciale Statenverkiezingen, de Waterschapsverkiezingen en de Gemeenteraadsverkiezingen. Wie niet de Nederlandse nationaliteit heeft maar wel in Nederland woont, mag wel stemmen bij de Waterschapsverkiezingen en de Gemeenteraadsverkiezingen.

Bij de Tweede Kamerverkiezingen zouden 60.000 geldige stemmen neerkomen op ongeveer één zetel. Bij de Europese verkiezingen, waarbij 26 Nederlandse zetels te verdelen zijn, komt dat aantal overeen met ongeveer eenderde van een zetel. In 2014 brachten bijna 5 miljoen Nederlanders hun stem uit.

Dat 60.000 kiezers in het buitenland zich nu hebben aangemeld, wil overigens niet zeggen dat zij ook allemaal echt gaan stemmen bij de komende Europese verkiezingen. In 2014 hadden zich namelijk 23.000 kiezers geregistreerd en brachten uiteindelijk ruim 16.000 mensen hun briefstem uit vanuit het buitenland.