De jonge zwarte actrices die Hollywood uitdagen

Achtergrond Een nieuwe generatie jonge zwarte actrices valt op door hun activisme. Marsai Martin (14) , Yara Shahidi (19) en Amandla Stenbeg (20) lopen voorop in de strijd om Hollywood te veranderen.

Raina (Thalia Tran, links) en little Jordan Sanders (Marsai Martin) in Little.
Raina (Thalia Tran, links) en little Jordan Sanders (Marsai Martin) in Little. Foto Eli Joshua Adé/Universal

De Afro-Amerikaanse actrice Marsai Martin was tien toen ze Big (1988) zag, de klassieke comedy met Tom Hanks over een jongetje dat op een dag ontwaakt als volwassen man. Ze vroeg zich af hoe een moderne versie van de film eruit zou zien. Wat als deze film zou gaan over een succesvolle vrouw die ontwaakt als een jong meisje? Wat als er voornamelijk zwarte vrouwen zouden worden gecast? Dat was het idee voor Little.

De pas 14-jarige Marsai Martin is bekend van haar rol in de bekroonde komedieserie Black-ish, waarin ze al vijf jaar Diane Johnson speelt. Met die rol heeft ze verschillende prijzen gewonnen, waaronder de NAACP Image Award for Outstanding Performance by a Youth. Aan het einde van het eerste seizoen van Black-ish stapte ze naar de bedenker, Kenya Barris, om Little te pitchen. Vier jaar later komt haar film in de bioscopen.

De Amerikaanse film- en televisie-wereld is in beweging. Dat toont het succes van series als Black-ish en Insecure aan, maar ook van films als Straight Outta Compton, Black Panther en Us. Het gebrek aan diversiteit, dat onder andere werd aangekaart met hashtags als #OscarsSoWhite in 2014, wordt door zwarte regisseurs, acteurs en schrijvers aangepakt met het creëren van eigen platforms, series en films. Voor jonge zwarte actrices zoals Marsai Marin zijn er daardoor meer kansen dan voorheen. En Martin is niet de enige. Ook de actrices Yara Shahidi (19) en Amandla Stenberg (20) waren recent te zien in opmerkelijke rollen.

Marsai Martin draagt zelf bij het creëren van kansen: met haar eigen productiehuis, Genius Productions, maakt ze inclusieve films. Als producent van Little is ze de jongste executive producer in Hollywood ooit.

Yara Shahidi en Charles Melton in The Sun is Also a Star.

Geen verrassing dus, dat zwarte vrouwen een prominente plaats in Little kregen. Niet alleen de hoofdrolspeelsters, maar ook schrijfsters Tracy Oliver en Tina Gordon – die laatste is tevens de regisseur – zijn zwarte vrouwen.

Representatie op de sets van films is slechts een van de kwesties waarover de jonge actrice zich heeft uitgesproken. Martin gebruikt haar bekendheid om duidelijk te maken dat de stemmen en ideeën van jonge vrouwen en meisjes er toedoen. Hoewel ze zelf te jong was om te stemmen, heeft ze vorig jaar ook campagne gevoerd voor politica Stacey Abrams en haar 460.000 volgers op Instagram aangespoord om naar de stembus te gaan.

Barbie als activist

Ook haar iets oudere collega Yara Shahidi (19) is maatschappelijk betrokken. Tijdens haar middelbare schoolopleiding, richtte ze Yara’s Club op: een digitaal platform waar leerlingen problemen op school kunnen bespreken. Met haar organisatie Eighteenx18, probeerde ze jonge mensen over te halen om te stemmen bij de midterms in 2018. Haar inspanningen als activiste werden erkend door Michelle Obama, die een aanbevelingsbrief voor haar schreef voor de universiteit van Harvard. Oprah Winfrey verklaarde in haar zelfs een toekomstige president van de Verenigde Staten te zien. De Amerikaanse speelgoedfabrikant Mattel ontwikkelde een Barbie geïnspireerd op Shahidi voor hun collectie vrouwelijke superhelden, Sheroes. Shahidi’s Barbie draagt een t-shirt met ‘VOTE’ op.

Letitia Wright als Shuri in Black Panther.

Foto Marvel Studios

Yara Shahidi is bijna even bekend door haar activisme als door haar acteertalent. Ze maakte haar filmdebuut in 2009 naast Eddie Murphy in de film Imagine That, toen ze pas negen jaar was. Na een aantal kleinere rollen werd ze in 2014 gecast in Black-ish als Zoey Johnson, de oudere zus van Diane. Sinds 2018 is ze ook te zien als hoofdrolspeelster in Grown-ish, een spin-off van Black-ish over de avonturen van Zoey op de universiteit.

Yara Shahidi kreeg zowel het acteren als het activisme van huis uit mee. Ze is de dochter van de Iraans-Amerikaanse fotograaf, Afshin Shahidi, die Prince veelvuldig fotografeerde, en van een Afro-Amerikaanse actrice, Keri Shahidi, die zelf weer de dochter is van een Black Panther.

Activisme en acteerwerk lopen naadloos in elkaar over. Als haar personage Zoey Johnson is ze in Black-ish zeer uitgesproken over de noodzaak van sociale strijd. In haar nieuwe film The Sun Is Also A Star is ze volgende maand te zien als Natasha: een tiener in New York die op het punt staat te worden gedeporteerd naar Jamaica.

Panseksueel

Ook de twintigjarige Amandla Stenberg combineert acteren met activisme. Als dertienjarige brak ze door als Rue in de eerste The Hunger Games-film (2012). Sindsdien heeft ze onder meer meegwerkt aan de animatiefilm Rio 2 (2014) en het romantische drama Everything, Everything (2017).

Amandla Stenberg in The Hate U GiveRAF

Haar rol als Rue veroorzaakte veel racistisce reacties: ze zou te donker zijn om het personage te spelen. Maar het zijn pas de moorden op Eric Garner en Michael Brown, aan de hand van witte politieagenten, die in 2014 haar activisme ontwaakten.

Sindsdien spreekt ze zich op sociale media uit over maatschappelijke kwesties. Ze omschrijft zichzelf als een intersectioneel feministe en strijdt voor gendergelijkheid en LGBTQI+-rechten. Zelf identificeert ze zich sinds 2018 als een niet-binaire lesbische persoon, nadat ze in 2016 eerst uit de kast kwam als panseksueel en biseksueel. Tegen Wonderland Magazine zei ze: „Had ik zelf meer voorbeelden gehad van zwarte gay vrouwen, had ik sneller de juiste conclusies kunnen trekken omtrent mijn seksualiteit: ik had sneller begrepen wat mogelijk en aanvaardbaar is.”

In haar veelgeroemde hoofdol in The Hate U Give komen activisme en acteerwerk ook samen. De film gaat over een jonge zwarte vrouw die plots in de frontlinie van het antiracismedebat wordt geplaatst wanneer zij getuige is van de moord op haar zwarte jeugdvriend door een witte politieagent. The Hate U Give vertelt een verhaal over identiteit, racisme en politiek, dat zeer herkenbaar is voor de zwarte gemeenschap.

„Het is inherent activistisch om te spelen in zulke films, vooral voor jongere zwarte actrices, omdat we voor het eerst een nieuwere drie-dimensionele weergave van zwarte vrouwen krijgen op het grote scherm,’ vertelde ze vorig jaar aan Indie Magazine. „Dat is revolutionair, omdat we dit vroeger nooit te zien kregen.”

‘Little’ met Marsai Martin is vanaf morgen te zien in 66 bioscopen.