Opinie

Voor de Palestijnen rest maximaal een brokkelstaatje

Arabische landen betuigen passie voor de Palestijnen, zag Carolien Roelants. Maar ze willen juist toenadering tot Israël.

Dwars

Deze week houdt Israël verkiezingen, en president Trump heeft beloofd daarna eindelijk zijn ‘Akkoord van de Eeuw’ te onthullen dat het Israëlisch-Palestijnse conflict gaat oplossen. Het wordt natuurlijk het ‘Akkoord voor de Eeuwigheid’ – ‘van de eeuw’ vind ik veel te bescheiden voor een man die meer weet over alles dan wie dan ook.

In de tussentijd heeft Trump beide zijden voor zijn akkoord opgewarmd. De Israëlische regering door Jeruzalem als Israëls hoofdstad te erkennen, zodat dát lastige probleem in elk geval van tafel is; en meer in het algemeen met voortdurende woorden en daden van totale steun. De Palestijnen heeft hij aangemoedigd door alle Amerikaanse hulp stop te zetten voor onder andere gezondheidszorg, onderwijs en infrastructuur. Wat ook een methode is.

Officieel weet buiten de opstellers niemand wat Trumps plan inhoudt. Maar schoonzoon Jared Kushner, die het plan in zijn portefeuille heeft, heeft onlangs wat laten vallen op rondreis door Arabische Golfstaten. Daaruit en uit andere lekkages valt op te maken dat de Palestijnen brokkelstukjes Westelijke Jordaanoever krijgen rond de Israëlische nederzettingen (die blijven), plus de Gazastrook, een en ander onder militair toezicht van Israël. Maar het centrale idee is dat er miljardeninvesteringen (uit die Golfstaten natuurlijk) komen om de Palestijnse bevolking rijker en dus gelukkig te maken. En om de buurlanden om te kopen om de miljoenen Palestijnse vluchtelingen staatsburgers te maken.

Onder die omstandigheden vind ik het wel interessant om even terug te kijken naar de Arabische top in Tunis van vorige week zondag. De verzamelde leiders onderstreepten de „centraliteit” van de Palestijnse zaak – wat hun passie voor de Palestijnen moet uitdrukken. Ze herhaalden dat een oplossing moet zijn gebaseerd op het Arabische vredesinitiatief van 2002, dat neerkomt op een Palestijnse staat in wat nu door Israël bezet gebied is, met Oost-Jeruzalem als hoofdstad.

Evenals vorig jaar werd Trumps erkenning van Jeruzalem als Israëls hoofdstad veroordeeld, net als diens recente uitspraak dat het bezette deel van de Golan niet van Syrië maar voortaan van Israël is.

Wat zeggen de verklaringen uit Tunis? Niets. Dit is topse taal, die de permanente verdeeldheid toedekt met de mantel der liefde voor de Palestijnen. Eén belangrijke verdeeldheid gaat juist over de toenadering tot Israël van verscheidene Golfstaten, met de angst voor Iran als gedeeld belang. Die landen zien tegelijk veel in Trumps vredesplan, ongeacht de gevolgen voor de Palestijnen.

In dit verband bepleitte de Emiraatse minister van Buitenlandse Zaken ongeveer gelijktijdig met de top een „strategische verschuiving” in de Arabisch-Israëlische betrekkingen. De Arabische boycot van Israël was vele jaren geleden een „heel, heel verkeerde beslissing” geweest, zei hij tegen de Emiraatse krant The National. Toenadering tot Israël zou een Palestijnse oplossing helpen.

Zo openlijk zo ver gaan andere Golfstaten niet. Maar de voorpagina van de Saudi Gazette op zondag 31 maart zegt alles. „Irans inmenging bovenaan de agenda van de top”, luidt de hoofdkop van de opening. Met als vlag: „Verklaring van Tunis richt zich ook op Golan, Palestijnse kwestie”. De Palestijnen gedelegeerd naar plaats drie.

Het is overigens de vraag of er straks ook maar iets van Trumps plan terechtkomt als Netanyahu weer premier wordt, van een mogelijk nog rechtsere coalitie. Dan zit er nog niet eens een Palestijns brokkelstaatje in.

Carolien Roelants is Midden-Oostenexpert en scheidt op deze plaats elke week de feiten van de hypes.