Australische wet weert geweld op sociale media

Regelgeving Sociale mediabedrijven riskeren celstraf en boetes als zij berichten met geweld niet snel verwijderen. Australië gaat voorop in strengere wetgeving online.

Een zee van bloemen ter nagedachtenis aan de aanslag in Christchurch.
Een zee van bloemen ter nagedachtenis aan de aanslag in Christchurch. Foto AFP

In Australië is donderdag nieuwe wetgeving aangenomen die sociale media moet straffen wanneer zij gewelddadige inhoud niet snel genoeg van hun platforms halen. Leidinggevenden bij bedrijven die sociale media aanbieden, kunnen onder de nieuwe wet maximaal drie jaar cel krijgen en een geldboete oplopend tot 10 procent van de jaaromzet van het bedrijf.

Onder gewelddadige inhoud vallen moorden, aanslagen, verkrachtingen en ontvoeringen. Een jury moet beslissen of internetplatforms tijdig hebben gehandeld.

De nieuwe wetgeving is een reactie op de aanslagen op twee moskeeën in het Nieuw-Zeelandse Christchurch op 15 maart. Daarbij kwamen vijftig mensen om en raakten tientallen anderen gewond. Na de aanslag stelde Nieuw-Zeeland een verbod op semi-automatische aanvalswapens in.

Christian Porter, de Australische minister van Justitie, zei dat internetplatforms „niet als wapen gebruikt moeten kunnen worden”. Volgens hem waren Australiërs het unaniem eens dat platforms meer verantwoordelijkheid moeten nemen voor de inhoud van berichten. Google reageerde door te zeggen dat het een beleid van „zero tolerance” hanteert voor berichten met terroristische inhoud.

Donderdag werd ook de aanklachten bekend tegen Christchurch-hoofdverdachte Brenton Tarrant. De 28-jarige Australiër wordt verdacht van vijftigvoudige moord en 39 keer poging tot moord. Tarrant moest vrijdag weer in de rechtszaal verschijnen.

‘Binnen een uur verwijderen’

Sinds vorig jaar wil ook de Europese Commissie internetbedrijven verplichten om gewelddadige, extremistische uitingen snel te verwijderen van hun platformen. Binnen een uur moet een film of bericht offline zijn, was de eis van Julian King, de Britse Eurocommissaris van Veiligheid. Bedrijven als YouTube, Facebook en Twitter riskeren een boete van maximaal 4 procent van hun jaaromzet als ze ‘systematisch’ tekortschieten.

Dit voorstel moet nog worden goedgekeurd door het Europees Parlement. Het drama in Christchurch maakt wetgeving des te urgenter, aldus Eurocommissaris King, om te voorkomen dat kwalijke films opnieuw worden gedeeld.

De video van de aanslag in Christchurch werd door Facebook offline gehaald nadat deze vierduizend keer was bekeken, waarvan tweehonderd keer live. Het bestand werd gekopieerd en opnieuw verspreid via YouTube en Facebook. Al was het beeldmateriaal bekend, Facebook wist van de anderhalf miljoen keer dat de beelden van Christchurch opnieuw werden geüpload, 300.000 versies niet direct tegen te houden.

De zogenoemde uploadfilters die YouTube toepast om te kijken of bestanden auteursrechtelijk beschermd materiaal bevatten, worden niet gebruikt om geweld of extremisme te filteren. Desondanks, zei YouTube vorig jaar, wordt de helft van alle geüploade video’s met extremistisch geweld verwijderd voordat er maximaal tien mensen naar gekeken hebben. Het markeren van verdachte video’s gaat grotendeels automatisch, met hulp van 10.000 menselijke beoordelaars.

Ideologie dader Christchurch In Het Nieuws, pagina 4-5