Door alarmkwetter van vogel in paniek slaan ook zwermgenoten te pletter

Biologie Door kunstlicht raken trekvogels in de nacht gedesoriënteerd. Met hun geroep lokken ze de rest van de zwerm.

Witkeelgorzen die zich tegen gebouwen in Chicago dood vlogen.
Witkeelgorzen die zich tegen gebouwen in Chicago dood vlogen. Foto Roger Hart/University of Michigan

Trekvogels die ’s nachts migreren, kunnen er met hun getjirp voor zorgen dat soortgenoten zich te pletter vliegen tegen hoge gebouwen. Dat schrijven Amerikaanse biologen in Proceedings of the Royal Society B, op basis van ruim 70.000 dode vogels in veertig jaar tijd. Hoofdoorzaak is de kunstverlichting in de gebouwen, die ervoor zorgt dat vogels gedesoriënteerd raken. Roepend naar de rest van de zwerm lokken ze die onbedoeld hun kant uit, richting het kunstlicht, met fatale raambotsingen tot gevolg.

De biologen bestudeerden in Chicago en Cleveland dodelijke slachtoffers van 93 soorten trekvogels die ’s nachts migreren. De 25 soorten die het vaakst botsen, maken stuk voor stuk gebruik van een trekroep, om met zwermgenoten te communiceren. De meeste slachtoffers (10.133) zijn witkeelgorzen. Ook lijsters en spreeuwen botsen vaak.

Bosvogels botsen vaker

Niet alle nachtactieve trekvogels hebben een trekroep – in de top-50 met vaakst botsende soorten komen er veertien zonder roep voor. Die worden ook aangetrokken door het kunstlicht, maar brengen daarbij niet hun soortgenoten in gevaar. Mogelijk spelen ook andere factoren een rol in botsingsrisico: soorten uit bossen en struweel botsen vaker dan soorten uit open gebieden, vermoedelijk omdat die laatste groep vaker trekroutes verder van steden heeft.