In Amerika werd Matt Haarms een volwassen basketballer

College-basketbal Matt Haarms (21) speelde zaterdagnacht met Purdue om de Amerikaanse titel in het college-basketbal. Vader Peter zat thuis in Amsterdam voor de tv.

De Nederlander Matt Haarms (rechts) met zijn ploeggenoot bij Purdue Boilermakers, Carsen Edwards.
De Nederlander Matt Haarms (rechts) met zijn ploeggenoot bij Purdue Boilermakers, Carsen Edwards. Foto Kevin C. Cox

Via de tip-off bezorgt Matt Haarms zijn ploeg het eerste balbezit. 81 seconden later maakt hij met een lay-up zijn eerste punten. De 21-jarige center begint sterk aan de wedstrijd tegen Virginia, net als de andere basisspelers van Purdue. De eerste vier schotpogingen van de Boilermakers zijn raak.

De 22.000 toeschouwers in het KFC Yum! Center in Louisville gaan helemaal los: March Madness. Tijdens het jaarlijkse NCAA-toernooi strijden 64 universiteitsteams, verdeeld over vier divisies, om de Amerikaanse studententitel. Purdue-Virginia is de finale van de South Division, de winnaar plaatst zich voor de Final Four van volgend weekend.

Haarms en zijn ploeggenoten spelen voor een vermelding in de geschiedenisboeken – Purdue zit voor het eerst in negentien jaar bij de beste acht en bereikte de laatste vier voor het laatst in 1980.

„We schieten geweldig !!!!!”

Dat laat Peter Haarms (57) om 03.04 uur – de zomertijd is net ingegaan – weten in zijn eerste appje. Hij ligt in zijn Amsterdamse woonkamer onder een dekbed op de bank voor de tv, zijn vrouw Martine (48) is in bed gebleven – zij durft niet te kijken als hun enig kind speelt.

Aanvankelijk is NRC van harte uitgenodigd om midden in nacht naast Peter op de bank te ploffen, maar zaterdag tegen het einde van de middag laat hij weten toch liever alleen te zijn tijdens de belangrijkste wedstrijd in het basketballeven van zijn zoon tot nu toe. De spanning, hè. „Zullen we via Whatsapp contact houden?”

Vernoemd naar zwemmer Matt Biondi

Matt is vernoemd naar de Amerikaanse olympisch zwemkampioen Matt Biondi, vertelt Peter zaterdagavond voordat hij een paar uurtjes gaat slapen om straks fris te zijn voor de wedstrijd. „We hadden nooit verwacht dat Matt ook op topniveau zou gaan sporten.”

Moeder Martine komt uit een basketbalfamilie, Peter groeide op met voetbal – hij is een volle neef van Ajax-icoon Bobby Haarms. Maar zoon Matt lijkt totaal niet geïnteresseerd in sport. Tot hij als twaalfjarige een keer meetraint bij de basketballers van Harlemlakers, een vereniging in Amsterdam Osdorp.

De Nederlander Matt Haarms (links) van Purdue in duel met Mamadi Diakite van Virginia. Foto Jamie Rhodes/USA Today Sports

Het is liefde op het eerste gezicht. Matt blijkt niet alleen goede handen en voeten te hebben voor de snelle sport, hij heeft ook zijn lengte mee. „We gingen langs bij een kinderarts en die zei dat hij wel 2,08 meter zou worden”, zegt Peter, zelf ook twee meter plus. „Voor de meeste kinderen is dat slecht nieuws, niet voor Matt. ‘Yes’ riep hij.” Inmiddels is hij, „met schoenen aan” 2,21 meter lang.

„Lange mannen Purdue hebben het lastig !!!”

Om 03.33 uur ziet Peter dat Matt, die net even naar de kant is gehaald om op adem te komen, aanvallend nauwelijks een rol speelt. Virginia laat weinig toe in the paint, de gekleurde rechthoek richting het bord, zijn speelterrein. En omdat Carsen Edwards, een 1,83 meter lange guard, namens Purdue van afstand zo’n beetje elke bal raak schiet, valt er voor lange spelers als Matt ook weinig te doen direct onder het bord.

In de televisie-uitzending eist Matt wel een hoofdrol op. Tijdens een van de time-outs wordt een filmpje gestart waarin hij vertelt over zijn haar. Voor de zoveelste keer. Sinds zijn eerste March Madness, in 2018, is basketbalminnend Amerika in de ban van zijn ‘Europese’ kapsel met opgeschoren zijkanten en een blonde kuif, die hij na elke actie met zijn hand snel weer in orde brengt.

Volwassen kerel

Peter heeft het liever over de ontwikkeling die zijn zoon de laatste jaren heeft doorgemaakt. „Martine en ik wisten niet wat we zagen toen hij voor het eerst met Purdue meedeed. Hij bracht zoveel energie. Hij is een volwassen kerel geworden. En een betere basketballer.”

In september 2014vertrekt Matt – „bepaald geen avonturier” – op zijn zeventiende naar Joventut Badalona, een Spaanse club met een gerenommeerde jeugdopleiding. Het jaar erna slaat hij een aanbod om prof te worden af, hij kiest voor een high school in Kansas. Daar haalt hij zijn eindexamen, nadat het in Spanje niet is gelukt het gymnasium af te maken. In de herfst van 2016 begint hij aan Purdue University met een studie politicologie, een jaar later is hij pas speelgerechtigd voor het basketbalteam. „Hij trainde wel gewoon mee en maakte ook echt deel uit van het team. Typisch Amerikaans”, zegt Peter. „Maar het was even afwachten hoe hij dat jaar was doorgekomen.”

„Kookpunt :-)”

Om 04.35 uur is ook Peter bevangen door March Madness. De zege lijkt na de pauze ver weg, maar Edwards heeft Purdue bijna in zijn eentje op 70-68 gebracht. Het bezoek van Peter en Martine aan het finaleweekend is letterlijk een kwestie van seconden. Virginia maakt in de buzzer gelijk. Verlenging.

Zoveel kansen krijgt Matt niet meer in de NCAA. Waarschijnlijk studeert hij eind volgend seizoen af, dan heeft hij weer stappen kunnen maken. „Ik denk zeker dat hij potentie heeft voor de NBA of een sterke Europese competitie. Het is altijd afwachten of dat gaat lukken. Zijn wedstrijden, ook die van vanavond, zijn belangrijk, anders verdwijn je toch weer uit beeld. Belangrijker vind ik dat het goed met hem gaat.”

Matt opent in overtime de score, maar Purdue verliest: 80-75.

„Jammer, einde aan een geweldig seizoen voor Purdue en Matt !!”