Roemenië snoert corruptiejager de mond

Aanklager Laura Kovesi, favoriet om het Europees Openbaar Ministerie te gaan leiden, is in eigen land onder gerechtelijk toezicht geplaatst. „Onacceptabel”, zeggen ze in Brussel.

Laura Kovesi nadat ze is verhoord door de speciale aanklager in Roemenië op 7 maart
Laura Kovesi nadat ze is verhoord door de speciale aanklager in Roemenië op 7 maart Foto Robert Ghement/EPA

De Roemeense aanklager die favoriet is om het Europese Openbaar Ministerie (EOM) te gaan leiden is in eigen land onder ‘gerechtelijk toezicht’ geplaatst. Laura Kovesi mag Roemenië niet verlaten en haar is verboden met journalisten te praten, zo melden lokale media. De maatregel, opgelegd door een recent in het leven geroepen speciale officier van justitie, is de laatste zet in „de intimidatiecampagne die nu al twee jaar aan de gang is”, zoals Kovesi haar conflict met de Roemeense regering eerder omschreef.

Regeringspartijen PSD en ALDE doen er alles aan om te voorkomen dat corruptiejager Kovesi de Europese toppositie krijgt. Het EOM, dat volgend jaar operationeel moet zijn, zal zich specifiek richten op het onderzoeken van fraude met Europese fondsen. In Roemenië wordt Kovesi geëerd en gevreesd omdat ze als officier van justitie achter corrupte politici aanging, onder wie PSD-leider Liviu Dragnea. Tot ze vorig jaar werd ontslagen.

In Brussel is de benoeming van Kovesi ondertussen in een impasse beland. Nadat een onafhankelijke selectiecommissie Kovesi als beste kandidaat naar voren schoof, stemde het Europees Parlement daarmee in. Maar de Europese Raad van regeringsleiders heeft liever de minder ervaren en minder controversiële Fransman Jean-François Bohnert.

Lees ook: Aanklager Kovesi heeft veel vijanden

Intimidatie

GroenLinks-Europarlementariër Judith Sargentini, die namens het parlement bij onderhandelingen met de raad betrokken is, zegt dat de twee organen volgende week verder onderhandelen. „Het wordt voor de Raad nu wel heel lastig om hun kandidaat, de Fransman, te blijven steunen. In heel Europa zal men dan denken: zíe je wel, intimidatie wérkt dus, de Roemeense regering krijgt haar zin.”

In het Europees Parlement groeit de bezorgdheid over de situatie in Roemenië. „Nog niet eerder vertoond in een EU-voorzittend land”, zegt de leider van de fractie van christendemocraten (EVP), Manfred Weber. Hij noemt het huisarrest van Kovesi „onacceptabel”.

Net als in Polen en Hongarije staat in Roemenië de rechtsstaat onder druk. Donderdag werd Kovesi voor de tweede keer in korte tijd verhoord door een speciale aanklager die haar beschuldigt van machtsmisbruik tijdens haar periode als corruptiebestrijder.

De aanstelling van deze aanklager is één van de maatregelen van de Roemeense regering die volgens de eigen, liberale, president Klaus Iohannis een „aanval op het rechtssysteem” zijn. De president kondigde donderdag aan een referendum uit te schrijven om de per nooddecreet aangebrachte veranderingen aan het strafrecht aan de Roemeense bevolking voor te leggen.

Lees ook:Er is veel ongemak over Europees OM