Brieven

Brieven

Volgens hoogleraar staatsrecht Elzinga heeft de Eerste Kamer een „niet-politiek karakter”, namelijk „het toetsen van wetsvoorstellen op hun grondwettelijkheid” (‘Winst Forum toont weeffout in bestel’, 22/3). Dit is onjuist. De senaat is door de grondwetgever niet bedoeld als juridisch orgaan maar als parlementaire, dus politieke instelling en is dat ook in de praktijk. Afgezien van het recht van amendement en initiatief heeft de Eerste Kamer dezelfde rechten als de Tweede Kamer. Wetsvoorstellen toetsen aan de grondwet of het beoordelen van hun juridische kwaliteit of uitvoerbaarheid zijn taakopvattingen van de individuele parlementsleden, geen juridisch vastgelegde taken. Een Eerste Kamerlid mag een wet beoordelen naar eigen goeddunken. Terughoudendheid wordt betracht om doublures met de ‘overkant’ te voorkomen. Ook staan Eerste Kamerleden vaak onder druk van partijgenoten in de Tweede Kamer om de eerder gekozen politieke lijn te volgen. In de praktijk worden wetsvoorstellen in hoge mate op politieke gronden beoordeeld. Achter technische bezwaren gaan heel vaak politieke overwegingen van (oppositie)fracties schuil. Behalve wetgeving heeft de senaat bovendien ook een beleidsmatige controle taak (dus juist politiek). De indirecte verkiezing via de Provinciale Staten is, zoals vorige week ondubbelzinnig bleek, in hoge mate partijpolitiek. Er waren zelfs EK-lijstrekkers actief in de campagne. Alles draaide om de nieuwe politieke verhoudingen in de senaat. De Tweede Kamer is expliciet politiek, de Eerste Kamer meer impliciet. Dat laatste zou best eens kunnen veranderen in de komende periode.


voormalig lid Eerste Kamer voor D66