Opinie

Wethouder met spijt

Christiaan Weijts

De dagen van Pim Fortuyn mogen dan een renaissance beleven, een groot verschil is wel dat Twitter en Facebook toen nog niet bestonden. Behalve explosieve grimmigheid hebben die misschien ook iets positiefs gebracht. Het ongenoegen is sneller geuit en zichtbaarder: kan dat er niet voor zorgen dat die conflicten eerder worden uitgepraat, tussen verstandige volwassen?

Op zoiets hoopte ik toen ik maandagavond een debat in de Tilburgse gemeenteraad volgde via de livestream. Het ging over één tweet. Wethouder Marcelle Hendrickx (D66) had op verkiezingsdag geopperd dat ‘een stem op Hans Smolders, lijstduwer Forum v Democratie, een stem tegen onze inclusieve stad is. Het is een stem voor racisme, afbraak rechtsstaat, haat & verdeeldheid’.

Smolders is raadslid voor zijn partij LST, en iedereen weet dat hij als chauffeur van Fortuyn destijds Volkert achtervolgde. Hij begon geëmotioneerd: „In 2002 heb ik ook zo’n haatcampagne van dichtbij meegemaakt en het resultaat vlak voor mijn ogen zien gebeuren.” Nu fietst hij nog vrij rond door alle wijken van de stad, en hij hoopt niet „belemmerd te worden door die walgelijke en onjuiste berichten”.

Maar gaandeweg wordt hij steeds schappelijker. „Wethouder Hendrickx, ga samen met mij en onze kiezers voor de verbinding, voor de inclusieve stad, voor een stad zonder racisme. Ik wil hier overheen kijken, dan moeten we de verbinding zoeken.”

Dan gebeurt er iets opmerkelijks. De wethouder neemt die uitnodiging aan. Ze heeft nooit willen beweren dat Forumstemmers allemaal racisten zijn, verklaart ze, en ook niet dat Smolders een racist is. „Dat staat er niet, en dat vind ik ook niet.”

Tjonge, dat de-escaleert snel. Zelfs het woord ‘spijt’ valt al, al blijft het diplomatieke spijt: „Het spijt mij, het ráákt mij, als ik merk dat een aantal mensen het anders heeft opgevat dan hoe ik het heb bedoeld. En daar houd ik het bij. Ik neem geen afstand.”

Bijna. Bijna is de overkant bereikt, maar dan ontploft er een verbaal rookbommetje – het spijt haar dat anderen haar zo slecht begrijpen – en klettert alles alsnog het ravijn in. Smolders dreigt met aangifte. De temperatuur zakt dertig graden.

PvdA’er Yusuf Celik verwoordt het bij de stemmingen glashelder. De wethouder had alleen maar hoeven zeggen: „Sorry Hans, dat was niet zo bedoeld.”

Wat het vooral zo doodzonde maakt: je voelt dat toenadering in dit geval mogelijk was geweest. Juist professionele politici kunnen nu voorbeeldig laten zien hoe je dat doet, online twisten bijleggen. Als zij er al niet in slagen om nét dat allerlaatste stapje te zetten, belooft dat weinig goeds voor de rest van de samenleving.

Christiaan Weijts vervangt deze week Lotfi El Hamidi.