'Hypertechnocraat' die Macrons troef wordt

Europees lijsttrekker La République en Marche De Franse EU-minister is namens Macron kandidaat voor het Europarlement. Ze moet daar een brede meerderheid smeden.

Nathalie Loiseau: 'Frankrijk heeft echt de beste overheidsdienst ter wereld.' Deze foto van haar werd begin maart gemaakt bij het Elysée in Parijs.
Nathalie Loiseau: 'Frankrijk heeft echt de beste overheidsdienst ter wereld.' Deze foto van haar werd begin maart gemaakt bij het Elysée in Parijs. Foto Ludovic Marin/AFP

Nee, ze was „zeker niet” Europees kandidaat voor Macrons La République en Marche (LREM). Nathalie Loiseau, de Franse minister voor Europese Zaken, bleef het zeggen. Toch hadden haar recente werkbezoeken en ferme stellingnames er alle schijn van dat ze stilaan campagne voerde. Droomkandidaten als oud-revolutionair Daniel Cohn-Bendit waren afgevallen. Toen ze zich uiteindelijk wél kandideerde deed ze dat eerder deze maand zo terloops dat bijna niemand het doorhad.

LREM maakte dinsdag de lijst officieel bekend. Ex-diplomaat Loiseau (54) treedt af als minister en gaat een duo-kandidatuur aan met de groene ex-minister Pascal Canfin, nu nog directeur van het Franse Wereld Natuur Fonds. ‘Renaissance’ heet de lijst van ‘macronisten’, groenen en gematigd rechts – naar Macrons open brief aan de ‘burgers van Europa’.

Louiseau vs. Le Pen

Haar bekering kwam aan het eind van een lange tv-uitzending met Marine Le Pen. De twee hadden enkele overeenkomsten, constateerden ze nog vriendelijk aan het begin: beiden zijn geboren in het conservatieve en steenrijke Neuilly-sur-Seine en beiden kregen in één jaar drie kinderen.

Frankrijk en Duitsland tekenden onlangs het Elysée-verdrag: eenheid als recept tegen een morose EU

Meteen erna werd het stekelig. Loiseau vuurde onophoudelijk kritiek af op de in haar ogen vage EU-plannen van Le Pen. Wilde ze nu wel of niet een ‘Frexit’? En toen, opeens: „Madame Le Pen, bravo, u bent erin geslaagd om me van mening te doen veranderen. Toen ik de studio inkwam zei ik dat ik geen kandidaat was, maar ik heb geen zin in het Europa zoals u dat uittekent”, zei ze quasi-spontaan. „Wat schattig”, schaterlachte Le Pen.

Het was een valse start voor de vrouw die in korte tijd succesvol transformeerde van ambtenaar op de achtergrond tot straatvechtend politicus aan het voor Macron zo belangrijke Europese front.

Loiseau staat, in Le Pens woorden, bekend als „hypertechnocraat”. En dat is niet overdreven.

Uitgesproken minister

Louiseau studeerde al op haar negentiende af aan SciencesPo, de klassieke springplank voor politici en ambtenaren. Na nog een studie Chinees werd ze voor Buitenlandse Zaken uitgezonden naar onder meer Jakarta en Washington. Toen ze in 2017 toetrad tot de regering was ze net vijf jaar directeur geweest van het walhalla van technocraten: de onder populisten gehate École Nationale d’Administration (ENA), school voor de allerhoogste ambtenaren. Macron en premier Philippe studeerden er.

Macron schreef een opinie in 28 kranten: nog nooit was Europa zo in gevaar

Als uitgesproken minister werd ze omnipresent op sociale media. Dat ze haar kat ‘Brexit’ zou hebben genoemd („hij weet niet of hij naar binnen of naar buiten wil”) haalde onlangs alle Britse kranten. Het bleek een grapje. Ze noemt zich nu „anti-technocraat”. De komende tijd moet ze namens Macron in het Europarlement een brede coalitie van ‘progressieven’ smeden. Maar eerst publiceert ze in april nog een stripboek. Over Europa.

Dit bericht is op woensdag 17 maart geactualiseerd.