Opinie

Regisseur Dick Maas: big in Beijing

Coen van Zwol ‘Prooi’ van Dick Maas is een onverwachte hit in China. Het succes levert Maas geen geld op, wel prestige.

Coen van Zwol

Bijna 1,2 miljoen Chinezen rukten deze week uit om Prooi van Dick Maas te zien. De film ging uit in 4.000 zalen en haalde tot dusver een recette van ruim 5 miljoen dollar. Van de nieuw uitgekomen titels scoorde Bohemian Rhapsody iets beter, maar The Lego Movie 2 slechter.

Dick Maas: big in Beijing. Een fijne verrassing voor de 67-jarige filmmaker, want Prooi was in 2016 in Nederland een zeperd. Leeuw richt bloedbad aan in Amsterdam; de recensies waren welwillend. Zwakke special effects, maar echt Dick Maas, dus vol baldadige humor, vlotte actie en amusante amputaties. Slechts 30.000 mensen kwamen kijken. Was Nederland klaar met Maas? In 2010 trok Sint (goedheiligman richt bloedbad aan in Amsterdam) nog 400.000 kijkers.

Het buitenland is beslist niet klaar met Dick Maas. Sint werd al aan twintig landen verkocht – in China ging hij uit op dvd. Dat verwachtte sales-agent Danielle Raaphorst van Incredible Film ook voor Prooi toen ze hem in 2018 op de Berlinale verkocht aan de Chinese distributeur Star Alliance Movies. Begin dit jaar bleek het een bioscooprelease te worden, eerst op 500 schermen, daarna op 4.000. Raaphorst: „Ik vroeg ze: weten jullie dat zeker, is dat geen nul te veel?”

Prooi past in de Chinese hausse van ‘buy-outfilms’. Amerikaanse blockbusters bedingen in China normaliter een kwart van de recette; daarvan worden er jaarlijks maar 34 vertoond. Te weinig voor de onverzadigbare Chinese filmmarkt, dus accepteren de autoriteiten naast dat quotum voor Hollywoodfilms nu ook oogluikend buy-outfilms die voor een vast bedrag worden aangekocht, zonder royalty. Uiterst lucratief voor een Chinese distributeur dus; filmverkopers eisen nu vaak dat ze boven een bepaald aantal Chinese bezoekers alsnog in de opbrengst delen.

Prooi kon niet zo’n clausule bedingen, dus levert het Chinese succes geen geld op. Wel prestige: Raaphorst verwacht nieuwe vraag naar Prooi in Azië en Europa, maar ook bij platforms als Netflix of Amazon. „Het fijne van horrorfilms is dat ze best lang houdbaar zijn.”

Geen leeuwenhausse

NRC’s correspondent Garrie van Pinxteren relativeert het Chinese succes van Prooi. Van een leeuwenhausse is geen sprake, en een miljoen bezoekers op vierduizend zalen is eerder goed dan voortreffelijk. Dat laat onverlet dat men brood zag in een dure marketingcampagne voor Prooi. Vermoedelijk past Dick Maas’ met grove humor gekruide slapstick goed bij het niet tot verregaande subtiliteit geneigde China. Raaphorst leest wat reacties voor. Spannend, knap gemaakt, erg grappig, verrassend dat de censuur zoveel bloed tolereert. Ook genoemd: de authentieke, exotische locatie. Amsterdam.

Daar ligt vermoedelijk een les voor filmmakers met internationale ambities. Dat Sint het zo goed deed in het buitenland, was volgens kenners ondanks het feit dat niemand Sinterklaas daar kende. Maar is ondanks niet dankzij? Hamburgers kent iedereen al, stroopwafels niet. Op Nederlandse films met een glossy, kosmopolitische vibe zit de wereld niet te wachten, op een exotisch snoepje van Dick Maas wel. Film lokaal, dan word je misschien big in Beijing.

Coen van Zwol is filmrecensent.