Kunstdetective Arthur Brand: gestolen Picasso na 20 jaar teruggevonden

Buste de Femme circuleerde sinds 2002 in de Nederlandse onderwereld, zegt de Nederlandse kunstdetective Arthur Brand.

Arthur Brand poseert met de teruggevonden Picasso.
Arthur Brand poseert met de teruggevonden Picasso. Foto Tettero via Arthur Brand

Een gestolen schilderij van Picasso is na bijna twintig jaar opgedoken in Nederland. De Nederlandse kunstdetective Arthur Brand ontving Buste de Femme vorig week van contacten in de Amsterdamse onderwereld, meldde de Volkskrant dinsdagochtend.

“Het is een mooie dag voor de kunstwereld”, zegt Brand in een reactie. Hij vertelt hoe het schilderij uit 1938, een portret van Picasso’s minnares Dora Maar in de karakteristieke stijl van de Spaanse schilder, in 1999 ontvreemd werd vanaf een jacht van een Saoedische oliesjeik. Sindsdien werd het vermist; lang werd gedacht dat het doek vernietigd was.

De vondst is om drie redenen belangrijk, vertelt Brand: “Picasso is de belangrijkste kunstenaar uit de twintigste eeuw, het schilderij was voor hem belangrijk en het is nog nooit tentoongesteld.” Volgens Brand hing het schilderij jaren in het huis van de schilder en is het daarom niet ondertekend. “Je signeert natuurlijk niet het werk dat je in huis hebt hangen.”

Onderpand

Volgens Arthur Brand, die onder meer naam maakte met het opsporen van nazikunst, ging het schilderij sinds 2002 rond in de Nederlandse onderwereld, waar het gebruikt werd als onderpand voor criminele transacties. In 2016 kwam hij het schilderij op het spoor via een vastgoedhandelaar, die toegaf het doek enige tijd in bezit te hebben gehad.

Lees ook: Duitse politie neemt kunst Hitler in beslag

Korte tijd later werd de kunstdetective benaderd door twee personen, die lucht hadden gekregen van Brands zoektocht. Het tweetal vertelde hem dat het schilderij nu hing bij een zakenman, die “in grote paniek is”. Als mensen er eenmaal achter komen dat het schilderij gestolen is, kunnen ze geen kant op, zegt Brand. Zij kunnen niet zomaar naar de politie stappen.

Toen Brand eenmaal vaststelde dat het onderzoek van de autoriteiten in Frankrijk en Nederland inmiddels gestaakt en verjaard was, nam hij vorige week donderdag het doek thuis in ontvangst. Brand wist meteen dat het schilderij authentiek was, vertelt hij: “Je voelt gewoon: dit is Picasso. Er gaat iets magisch van uit. Rijk word ik er ook niet van, dus besloot ik hem een nacht in mijn huis te hangen. Dan word ik er in ieder geval geestelijk rijker van.”

‘Mooie dag’

Een dag later kwam een voormalige kunstrechercheur van Scotland Yard het doek namens de verzekeraar ophalen. De rechercheur bevestigt de vondst in de Volkskrant. Een kunstexpert stelde vervolgens vast dat de Picasso authentiek was, zegt Brand. “Toen hebben we wel even staan juichen met zijn allen.”

Brand wil de namen van zijn bronnen in de onderwereld niet delen. “Wat er verder achter zit, doet er niet toe, deze mensen doen hier een goede daad.” Volgens Brand worden gestolen kunstwerken, die moeilijk te verkopen zijn, vaker vernietigd dan teruggevonden. Kunstwerken kunnen in deze milieus ook beschadigd raken, hoewel het werk van Picasso volgens Brand ondanks een lichte beschadiging in relatief goede staat was.

Omroep MAX maakte een serie over de Arthur Brand. Lees ook de recensie: De spectaculaire vondsten van de kunstdetective

Buste de Femme vertegenwoordigde in 1999 een waarde van 4 miljoen euro, zegt Brand tegen de Volkskrant. Het doek werd direct gekocht van de erven van Picasso door een galerie, die het werk daarna aan de Saoedische oliesjeik Abdul Mohsen Abdulmalik al-Sheikh verkocht. Het werk is volgens Brand nu zo’n 25 miljoen euro waard. De verzekeringsmaatschappij, die al uitkeerde voor de diefstal, zal het doek eerst aan de oorspronkelijke eigenaar aanbieden.