Opinie

Geen samenspanning Trump/Kremlin is goed nieuws voor VS

Onderzoek robert Mueller

Commentaar

De speciale aanklager Robert Mueller heeft na twee jaar onderzoek geen overtuigend bewijs gevonden voor samenspanning tussen Donald Trump en diens entourage en de kring rond de Russische president Vladimir Poetin. De verdenking was dat beide kampen in onderling overleg hebben geprobeerd de presidentsverkiezingen van 2016 te beïnvloeden. Voor het politieke rampscenario – president van de VS is chantabele marionet van het Kremlin – heeft Mueller geen bewijs gevonden.

De uitkomst is zo bezien niet alleen een opsteker voor de president en de Republikeinen, het is ook winst voor de VS – ook al zullen Democraten betreuren dat er geen overduidelijke reden is voor een afzettingsprocedure.

Mueller constateerde wel dat Rusland een aantal keren erin slaagde de Amerikaanse verkiezingen te beïnvloeden. Russen wisten het debat te sturen op sociale media en braken in in de computer van de Democratische Partij. Dat was weliswaar bekend, maar het blijft een onrustbarend gegeven, ook al concludeert Mueller nu dat medewerkers van Trump daar geen deel aan hadden.

Bij de beoordeling van het onderzoek past terughoudendheid. Mueller, in mei 2017 benoemd, liet 2.800 dagvaardingen uitgaan, 500 keer huiszoeking doen, 350 getuigen verhoren en stuurde verzoeken om informatie naar 13 landen. Vrijdag leverde hij zijn eindverslag in bij Minister van Justitie, William Barr.

Na een weekend studie en overleg stuurde Barr een zeer korte samenvatting van de belangrijkste uitkomsten naar het Congres. Voorlopig is dat de enige informatie die beschikbaar is om de uitkomsten van het onderzoek te wegen. Of het hele rapport openbaar wordt gemaakt is ongewis. Het Huis van Afgevaardigden wil het hele rapport zien, Barr waarschuwt dat een deel van het rapport gevolgen kan hebben voor lopende rechtszaken en daarom mogelijk niet vrijgegeven kan worden.

Eén belangrijke kwestie ligt nog open: heeft Trump zich nu wel of niet schuldig gemaakt aan belemmering van de rechtsgang door het onderzoek naar samenspanning te dwarsbomen. Mueller concludeerde daarover dat „het rapport niet tot de conclusie komt dat de president een misdaad heeft begaan, het pleit hem ook niet vrij”. Het is een dubbelzinnigheid die garant staat voor wekenlange discussie. Minister van Justitie Barr oordeelde vervolgens dat er ook dit punt geen reden tot vervolging is.

Trump noemde de onderzoeksresultaten meteen een „complete en totale rehabilitatie”. Dat is begrijpelijk maar slechts de halve waarheid. Ook al worden Trump en de zijnen in de eindconclusie van het onderzoek vrijgepleit van zogeheten collusie, in de loop van het onderzoek werd duidelijk dat Trump zich had omringd met lieden die over de schreef gingen en daar vervolgens onder ede over logen. Zo werden zes naaste medewerkers van Trump veroordeeld, bekenden schuld of zijn net in staat van beschuldiging gesteld.

Trump en de zijnen spanden niet samen met Rusland om de verkiezingen te beïnvloeden, maar de Russen deden dat wél. Minister van Justitie Barr wil Trump niet vervolgen voor belemmering van de rechtsgang, maar publiekelijk deed Trump er alles aan om het onderzoek in diskrediet te brengen. En dat Trumps entourage niet aantoonbaar inging op Russische avances, wil niet zeggen dat de president omgeven was door onkreukbare lieden. De conclusie pakt goed uit voor Trump, maar maakt van hem bij lange na nog geen voorbeeldige president.