Brieven

Brieven

Ik ben teleurgesteld in de NRC-analyse van de historische verwijzingen in Baudets romantisch-vitalistische overwinningsrede (Wat zei Baudet eigenlijk in zijn overwinningsspeech?, 21/3). Als geschiedenisnerd hoopte ik me te gaan vermaken. Dat viel tegen.

Er werd gesteld dat de door Baudet gebruikte term „‘boreaal’, wat letterlijk ‘noordelijk’ betekent, pas opkwam „ná de Tweede Wereldoorlog”. Ja, Franse volksnationalisten zoals Dominique Venner en Jean-Marie Le Pen verwezen met ‘boreaal’ naar een blank, christelijk Europa – en dit was waar Baudet ook op zinspeelde. Maar de geschiedenis van het begrip gaat veel verder terug. In de negentiende eeuw schreven romantische esoterici en rastheoretici dikke boeken over ‘de Hyperboreërs’, het noordelijke ‘wortelras’, dat ze soms associeerden met de mythische regio Hyperborea. Het woord komt oorspronkelijk van het Grieks voor ‘uiterste noorden’ en verwees naar de noordelijke windgod Boreas. Ook vind ik het jammer dat NRC de ijstijdverwijzing in Baudets toespraak niet besprak. Er ligt mogelijk een link met het borealenverhaal. Een oude rastheorie stelt dat de Europese noorderlingen genetisch intelligenter werden, omdat ze ijstijden moesten overwinnen, die de mensen evolutionair op vindingrijkheid selecteerden. In het zuiden zouden de mensen dommer zijn geworden, omdat ze niet door de kou en de ijstijden op de proef werden gesteld. Dit was een invloedrijke gedachte in de sociaal-darwinistisch-vitalistische traditie. Straks schrijft NRC nog dat de idee van ‘vitale noordelijke volkeren’ ook pas is opgekomen „ná de Tweede Wereldoorlog”. Je zou bijna vergeten waarom de Tweede Wereldoorlog überhaupt ontstond.


socioloog