Apple ontpopt zich als provider, met sneer naar Google en Facebook

Imperium Nu de verkoop van iPhones afremt, zoekt Apple zijn heil in betaalde abonnementen op games, tv-series, kranten en tijdschriften.

Met de cast van Sesamstraat en tv-persoonlijkheid Oprah Winfrey kondigde Apple-topman Tim Cook (foto midden) aan meer betaaldiensten te gaan bieden.
Met de cast van Sesamstraat en tv-persoonlijkheid Oprah Winfrey kondigde Apple-topman Tim Cook (foto midden) aan meer betaaldiensten te gaan bieden. Foto's boven en onder: Tony Avelar/AP, Foto midden Michael Short/AFP

Om nog meer geld of nog meer bekendheid hoeft ze het niet te doen. Toch stond Oprah Winfrey, tv-ster en multimiljonair, maandag op het podium naast Apple-baas Tim Cook. „Waarom ik met Apple wil samenwerken? Hun iPhones zitten in meer dan een miljard binnenzakken.”

Oprah kondigde aan dat ze twee documentaires voor Apple’s nieuwe tv-dienst gaat maken. Dit tv-pakket is een van de bouwstenen waarop Apple hoopt te blijven groeien nu de verkoop van iPhones blijft haken op zo’n 220 miljoen exemplaren per jaar.

Apple wil gaan oogsten van de ruim miljard iPhone en iPad-gebruikers door ze over te halen maandabonnementen af te sluiten.

Elk tientje per maand is er één: naast de tv-dienst, waar behalve Oprah ook Steven Spielberg, Reese Witherspoon, Jennifer Aniston en de complete cast van Sesamstraat aan meewerken, kondigde Apple maandag een abonnement aan op alternatieve games (Arcade) en een abonnement op driehonderd tijdschriften en de kranten LA Times en The Wall Street Journal (News+).

Apple legt de nadruk op privacyvriendelijke, advertentievrije diensten, waarbij de samenstelling grotendeels door menselijke experts geschiedt. Het is een indirecte sneer naar de aanpak van Google en Facebook, bedrijven die juist van advertenties afhankelijk zijn en geautomatiseerde aanbevelingen. Apple gebruikt die technieken ook, maar vertrouwt meer op menselijke selectie.

Zelfs Apple kan niet in korte tijd een capabele Netflix-concurrent creëren

Toegankelijk voor het hele gezin

Voor de Amerikaanse markt zal Apple ook een eigen creditcard introduceren, in samenwerking met Goldman Sachs. Of zulke diensten an sich winstgevend zijn is niet zeker. Maar wie zijn iPhone als betaalmiddel gebruikt, zal zich op de langere termijn aan Apple verbinden, nieuwe Apple-hardware kopen en geneigd zijn andere Apple-diensten af te nemen. Dat is de gedachte en het soort klantenrelatie dat Tim Cook zoekt: hij wil van Apple een provider maken.

Apple volgt hier het voorbeeld van Amazon, de webgigant die zoveel mogelijk diensten probeert te combineren (webwinkel, beveiliging, muziek en tv-aanbieder) om zich nog onmisbaarder te maken.

Een belangrijke troef die Apple heeft is dat het de abonnementsdiensten meteen toegankelijk maakt voor het hele gezin – zonder meerprijs. Dat vergroot de kans dat een nieuwe generatie gebruikers opgroeit in de wereld van Apple.

Sesamstraatpersonages tijdens de aankondiging van Apple. Foto Tony Avelar/AP Photo

Om meer schaalgrootte te krijgen zal de nieuwe tv-dienst ook werken op smart-tv’s van andere elektronicafabrikanten, zoals Samsung, LG en Sony. Ook concurrerende settopboxen, zoals de Roku en Amazons Fire TV, zullen Apple’s tv-pakket kunnen weergeven. Het is onduidelijk of Apple zijn strikte controle op bijvoorbeeld privacy kan handhaven op hardware van andere fabrikanten.

De tv-markt is voor Apple onontgonnen terrein. De eerste eigen tv-probeersels van Apple, Planet of the Apps en een variant op Carpool Karaoke, waren bepaald geen succes. Het succes van een tv-serie is minder voorspelbaar dan de productie van een nieuwe gadget. Zelfs Apple kan, al steekt het 2 miljard dollar in de ontwikkeling van eigen programma’s, niet in korte tijd een capabele Netflix-concurrent creëren.

Lees ook: Netflix doet niet mee aan nieuwe streamingdienst Apple

Apple combineert het aanbod van losse videodiensten met het reguliere tv-aanbod van kabel- en satellietaanbieders (alleen in de VS, voorlopig). Netflix wilde geen onderdeel zijn van Apple’s centrale tv-app en weigerde mee te werken. Amazon stelde zijn videoaanbod wel ter beschikking.

Diensten belangrijker

Ook andere mediabedrijven zijn terughoudend om zich in Apple’s armen te storten. Er doen tot nu toe maar twee kranten aan Apple’s nieuwsdienst mee (9,99 dollar per maand – een prijs voor de tv-dienst is nog niet bekend), naar verluidt omdat Apple een groot deel van de opbrengst naar zich toe trekt en bovendien geen data van klanten wil delen.

Apple haalde in 2018 14 procent van zijn omzet (totaal: 266 miljard dollar) uit diensten, met name via de App Store, waar het een flinke commissie ontvangt over elke download en abonnement dat via de downloadwinkel wordt afgesloten. Dat laatste schoot Spotify in het verkeerde keelgat. De Zweedse muziekdienst concurreert met Apple Music, nog zo’n maandelijks abonnement dat Apple verkoopt. Spotify diende een klacht in bij de EU, omdat Apple zijn eigen diensten bevoordeelt in de App Store. Naarmate Apple zich verder ontpopt als provider, groeit de kans op oneerlijke concurrentie binnen het machtige Apple-imperium.