Vanaf nu kun je wandelen in het Essenburgpark – laarzen mee

Groen Deze week opende, na jaren vergaderen, voorbereiden en uiteindelijk graven, een nieuw stadspark – met waterberging.

Foto Walter Herfst

„Zielsgelukkig” is hij, zegt waarnemend dijkgraaf Toon van der Klugt. Hij staat op een drassig grasveld in een kruiwagen, waar hij nét niet uitviel. Zo komt hij boven de ruim 150 aanwezigen uit voor zijn toespraak, maandag, bij de opening van het nieuwe Essenburgpark.

De dijkgraaf is natuurlijk blij met groen voor de mensen, maar hij is vooral ook tevreden met de tweede functie van het park: waterberging. De stad heeft moeite tijdens de steeds frequentere hoosbuien het water weg te werken, en in de nét uitgegraven waterpartij langs het spoor is nu plaats voor 5.500 m3 water – ruim 40.000 badkuipen, vertaalde Van der Klugt dat getal even voor de leek.

Wethouder Bert Wijbenga, die ook vanuit de kruiwagen spreekt, heeft het juist over de eerste functie van het nieuwe park: groen. Dit college heeft de ambitie om in 2022 in totaal 20 extra hectare groen aan de stad toe te voegen. Met bijna vier hectare draagt dit park substantieel bij aan die ambitie. Daar heeft dit college zelf niet veel voor hoeven doen; de grond voor het park is door het vorige college gekocht van de NS, die – weer – plannen maakte om te bouwen op de smalle braakliggende strook langs het spoor.

Het waterschap en de gemeente moesten nog wennen aan de gedachte.

Die aankoop deed de gemeente niet uit eigen beweging, overigens. De bewoners van de wijk zetten indertijd alles op alles om de bebouwing tegen te gaan. Uit de samenwerking tussen de drie afzonderlijke bewonersinitiatieven die langs het spoor tuinen hebben, kwam het initiatief voor het park: de Pluktuin (met het pontje over de singel), Ieders Tuin en, aan de oostkant van de tunnel onder het spoor, de Spoortuin.

De bewoners moesten vervolgens de verschillende partijen achter het plan krijgen – ProRail, de gemeente, het waterschap, de NS. Zo is het Essenburgpark, naast een welkom stuk groen in een stenig deel van de stad en extra waterberging, ook een geslaagd voorbeeld van échte co-creatie. Waar in veel andere dossiers participatie van burgers wordt opgevat als noodzakelijke stap in een proces dat verder helemaal door de gemeente bepaald wordt, is dit park het resultaat van echte samenwerking.

De opening van het park ging gepaard met de ondertekening van een samenwerkingsovereenkomst tussen gemeente, waterschap en de bewoners, verenigd in stichting Essenburgpark. Dat is voor het eerst: samenwerking op basis van gelijkwaardigheid, met als doel een gezamenlijke beheersovereenkomst te sluiten. Het bijzondere daarvan is dat waterschap en gemeente een deel van hun bevoegdheden uit handen zullen geven aan de bewoners.