Bijna tweederde van 17-jarigen krijgt nog drank mee

In een nieuw onderzoek kreeg ruim 60 procent van de 17-jarige ‘mystery shoppers’ drank mee. Staatssecretaris Paul Blokhuis wil extra toezicht.

Een ID-swiper, een scanapparaat voor identiteitsbewijzen, bevestigd aan de kassa van een supermarkt. Sinds 2014 geldt voor jongeren die nog geen 18 zijn: geen alcohol en geen tabak.
Een ID-swiper, een scanapparaat voor identiteitsbewijzen, bevestigd aan de kassa van een supermarkt. Sinds 2014 geldt voor jongeren die nog geen 18 zijn: geen alcohol en geen tabak. Foto Evert Elzinga/ANP

Jongeren onder de 18 jaar krijgen nog steeds makkelijk drank mee in supermarkten, cafés en sportkantines. Ruim 60 procent van de 17-jarige jongeren kreeg drank mee, in een onderzoek in opdracht van staatssecretaris Paul Blokhuis (Volksgezondheid, ChristenUnie). Blokhuis schrijft in een Kamerbrief, ondanks de lichte verbetering ten opzichte van eerdere jaren, “teleurgesteld” te zijn over deze uitkomsten en kondigt extra maatregelen aan.

De leeftijdsgrens voor het kopen van alcohol verschoof in 2014 van 16 naar 18 jaar. De naleving hiervan wordt elke twee jaar getest door zogenoemde “mystery shoppers” aankopen te laten doen. Voor dit onderzoek, dat eind 2018 werd uitgevoerd, deden 17-jarige jongeren ruim 2.300 pogingen tot het kopen van drank.

Bij slijterijen en supermarkten ligt het “nalevingspercentage” rond de 70 procent. Zij scoren daarmee het hoogst. Daarna loopt het echter gauw af. In avondwinkels werd de jongeren in maar 35 procent de drank geweigerd. In cafetaria’s, sportkantines en horeca lag dat percentage rond de 20 procent of lager. Wanneer jongeren drank bestellen via thuisbezorgwinkels wordt de drank in slechts 9,5 procent geweigerd.

Trainingen

Met een gemiddelde van 37,7 procent ligt het nalevingspercentage maar net boven dat van 2016 (35,8 procent). Blokhuis noemt de uitgebleven significante verbetering dan ook “teleurstellend”: “In het geval van naleving van de leeftijdsgrens bij de verkoop van alcohol ben ik van mening dat stilstand achteruitgang is.”

Naast de NIX18-campagnes voor jongeren wil Blokhuis zich meer richten op de verstrekkers van alcohol door bijvoorbeeld trainingen aan te bieden. Ook moeten gemeenten strenger gaan handhaven op de naleving van de alcoholgrens. Met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten werkt hij aan een protocol die de gemeenten daarbij moeten helpen. Daarnaast zullen tien gemeenten de werkwijze van de gemeente Utrecht overnemen, waar de gemeente nauw samenwerkt met horecaondernemers, schrijft Blokhuis.

    • Cosette Molijn