Software voor tellen stemmen bij verkiezingen nog steeds onveilig

Beveiligingsbedrijf Fox-IT deed in opdracht van de Kiesraad onderzoek naar de beveiliging van de software. Die is ook na aanpassingen nog kwetsbaar voor hacks.

Foto Arie Kievit / ANP.

De software die gebruikt wordt om de stemtotalen op te tellen bij de verkiezingen is nog steeds onveilig. Dat concludeert beveiligingsbedrijf Fox-IT in een donderdag verschenen onderzoeksrapport dat het bedrijf in opdracht van de Kiesraad richting de Provinciale Statenverkiezingen van volgende week opstelde.

De afgelopen jaren was al duidelijk dat de stemmentelsoftware verouderd was en gevoelig voor hacks. Hoewel de Kiesraad stappen heeft gezet om de veiligheid te verbeteren, is de software nog steeds “niet bestand tegen hedendaagse dreigingen”, schrijft Fox-IT in het rapport. De software wordt gebruikt voor het berekenen van de stemtotalen in de gemeenten en de uiteindelijke zetelverdeling, het tellen van de stembiljetten in de stemlokalen gebeurt gewoon handmatig.

Fox-IT benadrukt dat de kans op manipulatie van de verkiezingsuitslag door bijvoorbeeld “statelijke actoren of andere kwaadwillenden” klein is, omdat er ook nog allerlei andere veiligheidsmaatregelen bij de verkiezingen worden genomen. Zo mag de computer waar de software opstaat niet aangesloten zijn op een internetverbinding of openbaar netwerk, moet de invoering van de stemtotalen met de software gecontroleerd worden door twee mensen en mogen gegevens niet met usb-sticks overgedragen worden. Ook moeten gemeenten de processen-verbaal van de uitslag bij deze verkiezingen voor het eerst online publiceren, zodat de uitslagen controleerbaar zijn. De kans dat manipulatie(pogingen) worden ontdekt is door al deze maatregelen groot, zegt Fox-IT.

Ollongren: uitslag is betrouwbaar

Forum voor Democratie-leider Thierry Baudet zei vorige week dat er door de kwetsbaarheden in de software kans is op verkiezingsfraude. Minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken, D66) schrijft donderdag in een Kamerbrief in reactie op het Fox-IT-rapport dat door alle genomen voorzorgsmaatregelen “de betrouwbaarheid van de uitslag van de verkiezingen gewaarborgd” is.

Fox-IT adviseert nadrukkelijk dat de verkiezingssoftware “op korte termijn” moet worden vervangen en sowieso voor de eerstvolgende Tweede Kamerverkiezingen, die gepland staan voor 2021. De Kiesraad is daar ook groot voorstander van, maar heeft wel twijfels of dat haalbaar is. “We gaan alles op alles zetten”, zegt een woordvoerder. Ollongren schrijft in haar Kamerbrief dat de aanbesteding van nieuwe software dit jaar moet starten en dat het “de planning” is het in 2021 in gebruik te nemen.