Opinie

Overheid, geef de provincie goed vervoer

Openbaar vervoer Reist naar haar familie in Zeeland, dan is ze 3 uur en 48 minuten onderweg. Een pleidooi voor goed vervoer naar de randen van het land.

Foto Sake Elzinga

Een nieuwe ontwikkeling: politici die falende markten bij (willen) sturen. Minister Hugo de Jonge wil het in de zorg, zijn collega Wopke Hoekstra doet het bij Air France-KLM en Gert-Jan Segers wil het nu op de woningmarkt. De fractievoorzitter van de ChristenUnie vindt dat ook het Rijk iets moet doen aan de woningnood en komt met een voorstel om onder meer particuliere beleggers aan te pakken en de woonkansen voor starters en ouderen te verbeteren.

Ik juich deze ontwikkeling en Segers’ voorstel van harte toe en zeg tegen minister Cora van Nieuwenhuizen: pak dan ook het openbaar vervoer even mee. Dan kun je een en ander combineren tot een groter plan.

Nu veel mensen met middeninkomens noodgedwongen de grote steden uit trekken omdat een huis niet meer te betalen is, zou er eens goed gekeken moeten worden waar ze dan wel kunnen wonen op overbrugbare afstand van het werk. Terwijl de problemen op de huizenmarkt in Amsterdam al levensgroot zijn, vestigen zich daar ook nog altijd nieuwe bedrijven, zoals het Europese geneesmiddelenbureau EMA met bijna negenhonderd medewerkers die ook allemaal moeten wonen.

In een aantal krimpgebieden vindt juist een omgekeerde beweging plaats. Daar trekken met name jonge hoogopgeleide mensen weg bij gebrek aan universiteiten en geschikte banen. Een paar grote bedrijven zouden daar meer dan welkom zijn. Natuurlijk gaan die daar niet uit zichzelf naar toe. Bekend voorbeeld is dat van de mariniers die weigeren naar Vlissingen te verhuizen, overal ver vandaan. Huizen zijn er wel, maar kunnen ze die ooit weer verkopen? En waar moeten hun partners passend werk vinden? Dat is het probleem in de verre provincies. Ze hebben veel te bieden aan natuurschoon en leefklimaat, maar er wordt niet voldoende geïnvesteerd in werkgelegenheid op verschillende niveaus of in goede openbaar vervoerverbindingen met de grote steden waar wel werkgelegenheid is.

Op bezoek bij mijn Zeeuwse familie

Wanneer ik vanuit Amsterdam mijn Zeeuwse familie bezoek, die honderdzeventig kilometer bij mij vandaan woont, doe ik daar met het openbaar vervoer 3 uur en 48 minuten over. En voor het laatste deel van de reis ben ik afhankelijk van een bus die steeds minder frequent rijdt. Natuurlijk zou ik een auto kunnen kopen, maar het lijkt me niet van deze tijd om mensen de weg op te sturen.

Het punt is dat een openbaar vervoerverbinding steeds minder wordt gebruikt wanneer de auto goedkoper en sneller is, wat tot gevolg heeft dat er nog weer minder in wordt geïnvesteerd.

Intussen is Walcheren in het toeristenseizoen stampvol auto’s, met parkeerproblemen en verstoppingen tot gevolg. Overigens ben je in Zeeland met de auto ook niet overal goed af. Voor de Westerscheldetunnel wordt, zeer tegen het zere been van de Zeeuwen, nog steeds tol geheven, iets wat in de Randstad nergens gebeurt.

Lees ook: Trein van de toekomst is snel én duur

Ik snap wel dat mariniers Zeeland ver weg vinden. Maar stel je een snelle treinverbinding voor. Vanuit Middelburg ben je in vijftig minuten in Rotterdam of Breda, steden met volop werkgelegenheid. Dan is er voor de partners van de mariniers niks aan de hand en je zadelt de steden niet met extra files op.

En ook de hoogopgeleide jongeren kunnen dan in Zeeland blijven wonen. Dat mes snijdt aan twee kanten. De braindrain stopt en de studenten hoeven geen onderkomen te zoeken in de volle grote stad. Nu stopt die trein bij elk stationnetje en duurt die reis twee keer zo lang. Te lang om twee keer per dag te ondernemen.

Zeeland is niet de enige regio die met zulke ov-problemen kampt. Voor lezingen reis ik het hele land af en het streekvervoer is vaak bedroevend. De verbindingen in de Randstad worden almaar verder geoptimaliseerd, wat logisch is, daar wonen de meeste mensen. Maar willen we in verband met de problemen op de huizenmarkt de inwoners in het land een beetje spreiden, dan moet de infrastructuur naar de randen toe worden verbeterd. Geen enkel vervoersbedrijf zal in onrendabele lijnen investeren, dus hier is de overheid aan zet. Opdat grote bedrijven zullen volgen en het probleem van de braindrain ook wordt opgelost.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.