Een jihadist uitzetten gaat nog niet zo makkelijk

Nederlanderschap Een veroordeelde jihadist probeert voor de rechter te voorkomen dat zijn nationaliteit wordt afgepakt. Hij is niet de enige.

Na een veroordeling voor terrorisme – een voorwaardelijke celstraf – kreeg Younes A. begin dit jaar te horen dat zijn nationaliteit wordt afgenomen
Na een veroordeling voor terrorisme – een voorwaardelijke celstraf – kreeg Younes A. begin dit jaar te horen dat zijn nationaliteit wordt afgenomen Foto Laurens van Putten/Hollandse Hoogte.

Het wordt door de Tweede Kamer gezien als hét middel om terroristen uit Nederland te weren, maar juridisch gezien is het afpakken van het Nederlanderschap knap ingewikkeld. Dat werd donderdag nog eens bevestigd bij de voorzieningenrechter in Amsterdam.

Daar verscheen de Marokkaanse Nederlander Younes A. (21) voor de rechter. De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) wil zijn nationaliteit afpakken en hem uitzetten naar Marokko. Als 17-jarige probeerde Younes zich aan te sluiten bij terreurbeweging IS in Syrië, maar hij werd tegengehouden in Bulgarije. Na een veroordeling voor terrorisme – een voorwaardelijke celstraf – kreeg hij begin dit jaar te horen dat zijn nationaliteit wordt afgenomen.

Younes tekende beroep aan en vroeg donderdag de voorzieningenrechter of hij dat beroep in Nederland mag afwachten. Volgens zijn advocaat Florimond Wassenaar heeft Younes net zijn leven gebeterd. Dat traject wordt doorkruist als hij nu zou worden uitgezet. „Ik heb geen band met Marokko”, zei Younes tegen de rechter. „Ik ben er al bijna zes jaar niet geweest. Al mijn familie woont hier. Mijn vrouw woont hier. Ik heb hier mijn werk, mijn studie. Ik zou niet weten wat ik in Marokko moet doen.”

Lees ook: Niet meer als terrorist gezien, wel je Nederlandschap kwijt

Advocaat Wassenaar wierp ook ethische bezwaren op . Volgens rapporten van een VN-rapporteur en de Raad van Europa staat het afpakken van de nationaliteit op gespannen voet met internationale mensenrechtenverdragen. Die verdragen waarborgen dat burgers in gelijke situaties gelijk worden behandeld, maar bij het intrekken van de nationaliteit van terroristen is daarvan geen sprake: dit geldt alléén voor Nederlanders met een dubbele nationaliteit. Discriminatie, concludeerde Wassenaar. Vergezocht, vond de landsadvocaat. Het afpakken van de nationaliteit van burgers in vreemde krijgsdienst is juist een bevoegdheid van de staat die wordt erkend in verdragen.

De rechter doet over twee weken uitspraak.

Minister gewaarschuwd

Het is de tweede keer dat een voorzieningenrechter zich buigt over het afnemen van de nationaliteit van een in Nederland verblijvende jihadist. Eerder dit jaar kreeg voormalig Syriëganger Maher H. te horen dat hij zijn procedure in Nederland mag afwachten. Uit onderzoek van NRC bleek dat de minister in een aantal gevallen is gewaarschuwd door veiligheidsambtenaren van gemeente of politie om de nationaliteit van een jihadist niet in te trekken, omdat dit negatieve gevolgen zou hebben voor een reeds ingezet deradicaliseringsproces.

In de zaak van Maher H. probeert zijn advocaat Flip Schüller nu aan te tonen dat het intrekken van zijn nationaliteit tegen de wens is van de overheidsinstellingen die toezicht op Maher houden. Hij heeft bij de IND de adviezen opgevraagd om aan het dossier toe te voegen, zodat ook de rechter daar kennis van kan nemen. De landsadvocaat weigert de stukken vrij te geven omdat het ‘persoonlijke opvattingen’ van ambtenaren betreft die geheim moeten blijven.

In totaal spelen dertien zaken waarbij de minister nationaliteit heeft ingetrokken of dat van plan is.